Światowa Agencja Antydopingowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Światowa Agencja Antydopingowa
World Anti-Doping Agency
Język roboczy angielski, francuski
Siedziba Montreal, Kanada
Prezydent Craig Reedie
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland
Dyrektor Generalny Olivier Niggli
Utworzenie 10 listopada 1999
Strona internetowa

Światowa Agencja Antydopingowa (ang. The World Anti-Doping Agency, WADA, fr. Agence mondiale antidopage, AMA) – niezależna fundacja prawa szwajcarskiego utworzona pod przewodnictwem Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego (MKOl) 10 listopada 1999 roku w Lozannie, w Szwajcarii. Jej celem jest koordynacja walki przeciwko używaniu niedozwolonych środków chemicznych w sporcie. W 2001 roku organizacja przeniosła swoją główną siedzibę do Montrealu, w Kanadzie. Od 2014 roku prezydentem fundacji jest Craig Reedie[1].

Agencja pracuje na rzecz poszczególnych federacji sportowych w zakresie edukacji i badań nad wdrożeniem procedur testów antydopingowych. Publikuje również listę zakazanych substancji i metod, których stosowanie jest zabronione we współzawodnictwie sportowym (Lista substancji i metod zabronionych).

Historia[edytuj | edytuj kod]

Istnienie i działalność agencji początkowo wzbudzało liczne kontrowersje i opór niektórych środowisk. Głównym argumentem jej przeciwników był fakt, że agencja jest fundacją prywatną – podmiotem powstałym na podstawie prywatnego prawa szwajcarskiego. Szczególnie kłopotliwe okazały się relacje między WADA a rządami państw. Obawiano się, że prywatna organizacja zacznie wymuszać na państwach pewne rozwiązania legislacyjne.

W związku z tymi wątpliwościami pierwsze lata istnienia WADA poświęcono na usankcjonowanie działania agencji i wzmocnienie jej pozycji na arenie międzynarodowej. Chociaż początkowo była finansowana przez MKOL, obecnie jedynie połowę swojego budżetu czerpie z tego źródła, podczas gdy pozostała część pochodzi ze światowych organizacji rządowych. Bardzo ważne w tym kontekście było uznanie kompetencji WADA przez Komitet Ministrów Rady Europy w 2002 roku. 5 marca 2003 roku w Kopenhadze z inicjatywy agencji na Światowej Konferencji Antydopingowej przyjęto Światowy Kodeks Antydopingowy.

Przyjęcie tego kodeksu przez komitety olimpijskie państw było warunkiem dopuszczenia ich do igrzysk olimpijskich w Atenach. Po raz pierwszy w historii ujednolicono politykę antydopingową wszystkich krajów we wszystkich dziedzinach sportowych.

Polska miała czas na przyjęcie kodeksu do igrzysk olimpijskich w Turynie (luty 2006). Jako że adresatem kodeksu nie mogą być rządy, wprowadzany on jest za pośrednictwem międzynarodowych federacji sportowych, które nakładają stosowne obowiązki na krajowe związki sportowe.

5 kwietnia 2017 r. na członka komitetu wykonawczego agencji wybrany został minister sportu i turystyki Witold Bańka[2].

Organizacja[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie ze statutem[3], Światowa Agencja Antydopingowa posiada dwa organy decyzyjne, Komitet Wykonawczy oraz Zarząd.

Komitet wykonawczy Światowej Agencji Antydopingowej[4][edytuj | edytuj kod]

Komitet wykonawczy WADA składa się z 12 osób, z których część wybierana jest spośród członków zarządu WADA. Prezydent i wiceprezydent WADA są członkami zarówno komitetu wykonawczego, jak i zarządu agencji. Pozostałych 10 członków wybieranych jest przez zarząd agencji. Komitet wykonawczy podejmuje decyzje zwykłą większością głosów a w przypadku remisu prezydent ma głos rozstrzygający. Głosowania komitetu mogą również być podejmowane drogą korespondencyjną (pocztą tradycyjną, faxem lub e-mailem) w przypadku gdy głosowanie to nie może być przeprowadzone podczas posiedzenia.

Komitet wykonawczy odpowiedzialny jest podejmowanie decyzji w sprawach bieżących, związanych z funkcjonowaniem agencji, zatwierdzaniem dokumentów technicznych dotyczących akredytowanych przez WADA laboratoriów oraz narodowych organizacji antydopingowych (NADO), a także zatwierdza listę substancji i metod zabronionych. W pozostałych kwestiach komitet formułuje zalecenia dla zarządu.

Komitet Wykonawczy
PozycjaImię i nazwiskoPaństwoReprezentant
Prezydent Sir Craig ReedieWielka Brytania
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland Norwegia
CzłonkowieJiří KejvalCzechyruch sportowy
Danka Barteková Słowacja ruch sportowy
Patrick Baumann Szwajcaria ruch sportowy
Prof. Dr. Uğur Erdener Turcja ruch sportowy
Dr. Francesco Ricci Bitti Włochy ruch sportowy
Dr. Amira El Fadil Sudan władze publiczne/ Afryka
Witold Bańka Polska władze publiczne/ Europa
Marcos Díaz Dominikana władze publiczne/ Ameryka
Toshiei Mizuochi Japonia władze publiczne/ Azja
Grant Robertson Nowa Zelandia władze publiczne/ Oceania

Ponadto w posiedzeniach komitetu wykonawczego uczestniczą szefowie komitetów roboczych agencji:

Komitet Imię i nazwisko Państwo
Przewodniczący ds. zdrowia, medycyny i nauki Prof. Dr. Uğur Erdener Turcja
Przewodniczący ds. administracyjno-finansowych Dr. Francesco Ricci Bitti Włochy
Przewodniczacy ds. edukacji Edwin Moses Stany Zjednoczone
Przewodniczący zawodniczy Beckie Scott Kanada
Przewodniczący ds. zgodności z Kodeksem

(compliance)

Jonathan Taylor Wielka Brytania

Zarząd Światowej Agencji Antydopingowej[5][edytuj | edytuj kod]

Zarząd agencji składa się z 38 osób, 18 reprezentantów ruchu sportowego i środowiska zawodników oraz 18 przedstawicieli rządów. Dodatkowo w spotkaniach uczestniczy prezydent (do 2020 r. reprezentant ruchu sportowego) oraz wiceprezydent (do 2020 r. reprezentantka władz publicznych). Zarząd odpowiada za wszystkie, nieznajdujące się w kompetencji komitetu wykonawczego, kwestie z funkcjonowaniem Światowej Agencji Antydopingowej. Wśród kompetencji Zarządu znajduje się przyjmowanie standardów międzynarodowych (z wyjątkiem listy substancji i metod zabronionych) np. międzynarodowego standardu dla laboratoriów, uchwalanie budżetu, przyjmowanie zmian w Światowym Kodeksie Antydopingowym oraz wybór prezydenta i wiceprezydenta agencji.

Zarząd
Pozycja Imię i nazwisko Państwo Reprezentant
Prezydent Sir Craig Reedie Wielka Brytania ruch sportowy
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland Norwegia władze publiczne
Członkowie Prof. Dr. Uğur Erdener Turcja MKOl
Nenad Lalović Serbia MKOl
Robin Mitchell Fidżi MKOl
Richard W. Pound Kanada MKOl
Fabio Pigozzi Włochy ANOC
Rania Elwani Egipt ANOC
Andrey Kryukov Kazachstan ANOC
Zlatko Matesa Chorwacja ANOC
Tamas Ajan Węgry ASOIF
Jean-Christophe Rolland Francja ASOIF
Francesco Ricci Bitti Włochy ASOIF
Patrick Baumann Szwajcaria GAISF
Jan Dijkema Holandia AIOWF
Seung-MIn Ryu Korea Południowa Komisja zawodnicza

MKOl

Kirsty Coventry Zimbabwe Komisja zawodnicza

MKOl

Emma Terho Finlandia Komisja zawodnicza

MKOl

Danka Bartekova Słowacja Komisja zawodnicza

MKOl

Andrew Parsons Brazylia IPC
Philippe Muyters Belgia Unia Europejska
Ioana Bran Rumunia Unia Europejska
Krasen Kralev Bułgaria Unia Europejska
Gabriella Battaini-Dragoni Włochy Rada Europy
Akif Cagatay Kilic Turcja Rada Europy
Erastus Uutoni Namibia Afryka
Macsuzy Mondon Seszele Afryka
Rachid Mohammed Kenia Afryka
Marcos Diaz Dominikana Ameryka
Gerardo Fajardo Honduras Ameryka
Clara Luz Roldan Kolumbia Ameryka
Michael K. Gottlieb Stany Zjednoczone Ameryka
Mohammed Saleh Al Konbaz Arabia Saudyjska Azja
Roh Taekang Korea Południowa Azja
Yingchuan Li Chińska Republika Ludowa Azja
Toshiei Mizuochi Japonia Azja
Bridget McKenzie Australia Oceania
Grant Roberston Nowa Zelandia Oceania

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Sir Craig Reedie’s Biography | World Anti-Doping Agency (ang.). wada-ama.org. [dostęp 2016-07-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (22 lipca 2016)].
  2. Witold Bańka reprezentantem państw Rady Europy w WADA, „Onet Sport”, 5 kwietnia 2017 [dostęp 2018-05-25] (pol.).
  3. Revised Statutes, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).
  4. Executive Committee, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).
  5. Foundation Board, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]