Barwałd Średni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Barwałd Średni
Obelisk upamiętniający katastrofę kolejową
Obelisk upamiętniający katastrofę kolejową
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat wadowicki
Gmina Kalwaria Zebrzydowska
Sołectwo Zebrzydowice
Wysokość 280-362 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 1360
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 34-124[1]
Tablice rejestracyjne KWA
SIMC 0056348
Położenie na mapie gminy Kalwaria Zebrzydowska
Mapa lokalizacyjna gminy Kalwaria Zebrzydowska
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Położenie na mapie powiatu wadowickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wadowickiego
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Ziemia49°51′55″N 19°35′38″E/49,865278 19,593889

Barwałd Średni- wieś w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Kalwaria Zebrzydowska[2].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bielskim.

Położenie i ukształtowanie terenu[edytuj | edytuj kod]

Wieś rozciąga się na wzgórzu Kamionka przy drodze krajowej nr 52 Głogoczów-Bielsko-Biała. Jest jedną z trzech wsi o tej samej nazwie różniącej się przymiotnikiem.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Barwałd Średni: Chlewna, Chojówka, Dalachowice, Dzikowizna, Fabrówka, Filkówka, Kamionka, Krupinówka, Kurowskie, Moskałówka, Pniaki, Pod Górą, Smolkówka, U Sośliny, Zalasek[3][4]

Historia[edytuj | edytuj kod]

W XVI w. następuje podział Barwałdu na trzy wsie: Barwałd Górny, Dolny oraz Średni. W 1540 r. wieś zostaje wykupiona przez króla Zygmunta Starego i włączone do królewszczyzny zatorskiej. Starostowie zatorscy wykorzystywali miejscową ludność do wycinki lasu, drewno spuszczano Skawą do Zatora. Na obrzeżach lasu osadzano ludność wołoską a na przełomie XVI i XVII w. jeńców tatarskich, kozackich i rosyjskich. W XVI w. Starosta barwałdzki Hermion Wierzbowski kazał miejscowej ludności płacić sobie czynsz zamiast odpracowywać pańszczyznę na rzecz zamku w Zatorze. W 1665 r. Bębnowski i Janowski rugowali chłopów z ziemi zakładając własny folwark. W XVIII w. Barwałd Średni należał do Moszeńskich następnie do końca XIX w. w posiadaniu Brodysów, kiedy to majątek rozparcelowano i sprzedano. W trakcie budowy kolei w 1888 r. trasę wytyczono przez środek posesji a na miejscu dworu postawiono przystanek kolejowy. 24 listopada 1944 roku zderzyły się pociąg osobowy Zakopane - Kraków z niemieckim pociągiem towarowym. Zginęło co najmniej 130 osób.[potrzebny przypis]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  2. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-03-10].
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].