Barwałd Średni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Barwałd Średni
Obelisk upamiętniający katastrofę kolejową
Obelisk upamiętniający katastrofę kolejową
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat wadowicki
Gmina Kalwaria Zebrzydowska
Sołectwo Zebrzydowice
Wysokość 280-362 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 1360
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 34-124[1]
Tablice rejestracyjne KWA
SIMC 0056348
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Barwałd Średni
Barwałd Średni
Ziemia49°51′55″N 19°35′38″E/49,865278 19,593889

Barwałd Średni- wieś w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Kalwaria Zebrzydowska[2].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bielskim.

Położenie i ukształtowanie terenu[edytuj | edytuj kod]

Wieś rozciąga się na wzgórzu Kamionka przy drodze krajowej nr 52 Głogoczów-Bielsko-Biała. Jest jedną z trzech wsi o tej samej nazwie różniącej się przymiotnikiem.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Barwałd Średni: Chlewna, Chojówka, Dalachowice, Dzikowizna, Fabrówka, Filkówka, Kamionka, Krupinówka, Kurowskie, Moskałówka, Pniaki, Pod Górą, Smolkówka, U Sośliny, Zalasek[3][4]

Historia[edytuj | edytuj kod]

W XVI w. następuje podział Barwałdu na trzy wsie: Barwałd Górny, Dolny oraz Średni. W 1540 r. wieś zostaje wykupiona przez króla Zygmunta Starego i włączone do królewszczyzny zatorskiej. Starostowie zatorscy wykorzystywali miejscową ludność do wycinki lasu, drewno spuszczano Skawą do Zatora. Na obrzeżach lasu osadzano ludność wołoską a na przełomie XVI i XVII w. jeńców tatarskich, kozackich i rosyjskich. W XVI w. Starosta barwałdzki Hermion Wierzbowski kazał miejscowej ludności płacić sobie czynsz zamiast odpracowywać pańszczyznę na rzecz zamku w Zatorze. W 1665 r. Bębnowski i Janowski rugowali chłopów z ziemi zakładając własny folwark. W XVIII w. Barwałd Średni należał do Moszeńskich następnie do końca XIX w. w posiadaniu Brodysów, kiedy to majątek rozparcelowano i sprzedano. W trakcie budowy kolei w 1888 r. trasę wytyczono przez środek posesji a na miejscu dworu postawiono przystanek kolejowy. 24 listopada 1944 roku zderzyły się pociąg osobowy Zakopane - Kraków z niemieckim pociągiem towarowym. Zginęło co najmniej 130 osób.[potrzebny przypis]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  2. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-03-10].
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].