Dzierżązna (województwo łódzkie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł

51°55′56.6″N 19°25′10.3″E

- błąd

4 m

WD

51°55'N, 19°25'E

- błąd

2301 m

Odległość

1859 m

Dzierżązna
wieś
Ilustracja
Położenie na mapie gminy
Państwo

 Polska

Województwo

 łódzkie

Powiat

zgierski

Gmina

Zgierz

Sołectwo

Dzierżązna

Liczba ludności (2011)

237[1]

Strefa numeracyjna

42

Kod pocztowy

95-001

Tablice rejestracyjne

EZG

SIMC

0416686

Położenie na mapie gminy wiejskiej Zgierz
Mapa konturowa gminy wiejskiej Zgierz, w centrum znajduje się punkt z opisem „Dzierżązna”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „Dzierżązna”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Dzierżązna”
Położenie na mapie powiatu zgierskiego
Mapa konturowa powiatu zgierskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Dzierżązna”
Ziemia51°55′56,6″N 19°25′10,3″E/51,932389 19,419528

Dzierżąznawieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, w gminie Zgierz, nad rzeką Dzierżązną, dopływem Czarnawki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa łódzkiego.

W Dzierżąznej odbyły się trzy edycje Futrzakonu – pierwszego polskiego konwentu futrzaków[potrzebny przypis].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Przed wybuchem II wojny światowej folwark w Dzierżąznej miał dwóch właścicieli: łódzkiego adwokata – Bolesława Duszyńskiego (50%) i Felicję Pawełczyńską (50%). Wcześniej, około 1930 roku, właścicielem 30 morgowej działki, wydzielonej z tegoż folwarku, stał się inny łódzki adwokat – Bolesław Słomnicki vel Adam Słomiński[2][a]. Tenże wybudował na niej dom wzorowany na pałacyku Józefa Piłsudskiego w Sulejówku[potrzebny przypis]. W pierwszych miesiącach okupacji niemieckiej oboje właściciele folwarku zostali z niego wysiedleni i wywłaszczeni, a obie jego części ponownie połączone. Majątek Słomnickiego objął miejscowy volksdeutsch – Alfred Krinke. Do końca 1942 roku folwark miał trzech administratorów, kiedy to przejęła go łódzka policja, z przeznaczeniem na filię powstającego w Łodzi obozu dla małoletnich Polaków.

Filia obozu dla małoletnich Polaków w Łodzi[edytuj | edytuj kod]

Polish children in Nazi-German labor camp in Dzierżązna.jpg
Obelisk Dzierżązna.jpg

Od stycznia 1943 do ok. 18 stycznia 1945 funkcjonowała w miejscowym majątku rolnym filia łódzkiego obozu dla młodocianych Polaków (Polen-Jugendverwahrlager der Sicherheitspolizei in Litzmannstadt), w której pracowały dziewczęta od 14 do 16 roku życia[2]. Zadaniem filii było przyuczenie więźniarek do pracy na roli w niemieckich gospodarstwach (do których miały być wysyłane po ukończeniu 16 roku życia) oraz zapewnienie dostaw żywnościowych do macierzystego obozu. Warunki bytowania w filii były lepsze niż łódzkim obozie. Nie odnotowano tu szczególnych przypadków znęcania się nad więźniarkami oraz śmierci.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. J. Witkowski w swojej monografii podaje nazwisko A. Słomiński, ale w „Księdze adresowej m. Łodzi, 1937–1939” jest wyłącznie B. Słomnicki.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Dzierżązna w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2020-01-03] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. a b VI – Filia w Dzierżązni, [w:] Józef Witkowski, Hitlerowski obóz koncentracyjny dla małoletnich w Łodzi, Wrocław: Ossolineum, 1975, s. 223–245.
  3. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo łódzkie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021, s. 118 [dostęp 2015-09-15].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]