Gediminas Kirkilas

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gediminas Kirkilas
20061026Kirkilas.jpg
Data i miejsce urodzenia 30 sierpnia 1951
Wilno
Minister obrony Litwy
Okres od 7 grudnia 2004
do 6 lipca 2006
Przynależność polityczna LSDP
Poprzednik Linas Linkevičius
Następca Juozas Olekas
Premier Litwy
Okres od 6 lipca 2006
do 9 grudnia 2008
Przynależność polityczna LSDP
Poprzednik Zigmantas Balčytis (p.o.)
Następca Andrius Kubilius
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Zasługi RP Krzyż Komandorski Orderu Krzyża Pogoni (Litwa) Krzyż Oficerski Orderu Witolda Wielkiego (Litwa)

Gediminas Kirkilas (ur. 30 sierpnia 1951 w Wilnie) – litewski polityk, poseł na Sejm, minister obrony w latach 2004–2006, premier Litwy w latach 2006–2008.

Wykształcenie[edytuj | edytuj kod]

Od 1974 studiował zaocznie w Wileńskim Instytucie Pedagogicznym. W latach 1978–1982 studiował nauki polityczne w Wyższej Szkole Partyjnej w Wilnie. W 2004 ukończył studia w Międzynarodowej Szkole Biznesu Uniwersytetu Wileńskiego.

Działalność zawodowa i polityczna[edytuj | edytuj kod]

W latach 1969–1972 odbywał służbę wojskową w radzieckiej marynarce wojennej. Po odbyciu służby wojskowej w latach 1972–1978 pracował jako renowator dóbr kultury w przedsiębiorstwie restauracji zabytków. Swoją pracę wykonywał w najbardziej znanych zabytkach Wilna (m.in. w Kościołach: Wszystkich Świętych, Św. Kazimierza, Bonifratrów, zespole Uniwersytetu Wileńskiego i pałacu w Werkach).

Po ukończeniu studiów politologicznych w 1982 rozpoczął pracę w aparacie Komunistycznej Partii Litwy. W latach 1982–1985 był instruktorem w Komitecie Rejonowym KPL, a w latach 1986–1990 instruktorem w Wydziale Kultury KC KPL. W latach 1988–1990 pracował jako asystent prasowy I sekretarza KC KPL Algirdasa Brazauskasa, a od 1990 do 1992 był jego asystentem jako deputowanego Rady Najwyższej Litwy.

W 1990 po przekształceniu KPL w Litewską Demokratyczną Partię Pracy (LDDP) został wybrany jej wiceprzewodniczącym, w latach 1991–1996 pełnił funkcję pierwszego wiceprzewodniczącego, a w latach 1996–2001 członka prezydium LDDP. W 2001 po zjednoczeniu LDDP z Litewską Partią Socjaldemokratyczną (LSDP) został wiceprzewodniczącym LSDP.

Czterokrotnie (w 1992, 1996, 2000 i 2004) był wybierany posłem na Sejm kolejnych kadencji. Pełnił funkcje przewodniczącego frakcji parlamentarnej LSDP, Komisji Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony, Komisji Spraw Zagranicznych, delegacji Litwy do Zgromadzenia Parlamentarnego NATO oraz wiceprzewodniczącego Komisji ds. Europejskich.

Od 2002 zajmował stanowisko specjalnego przedstawiciela Prezydenta Litwy ds. komunikacji między Litwą a obwodem kaliningradzkim. Posiada stopień Ambasadora Nadzwyczajnego i Pełnomocnego Republiki Litewskiej. 7 grudnia 2004 został powołany na stanowisko ministra obrony narodowej w rządzie Algirdasa Brazauskasa.

29 czerwca 2006 prezydent Valdas Adamkus przedstawił Sejmowi jego kandydaturę na stanowisko premiera. 4 lipca Sejm zaakceptował kandydaturę, a 6 lipca prezydent Adamkus mianował Kirkilasa na funkcję premiera. 18 lipca program jego rządu uzyskał aprobatę Sejmu. 19 maja 2007 wybrano go na stanowisko przewodniczącego Litewskiej Partii Socjaldemokratycznej.

13 marca 2008 posłowie ugrupowań opozycyjnych (Związku Ojczyzny, Partii Pracy, Porządku i Sprawiedliwości oraz liberałów) wystąpili do premiera z interpelacją zawierającą kilkanaście krytycznych pytań dotyczących polityki jego rządu[1][2]. 18 marca interpelacja została przekazana przewodniczącemu Sejmu Viktorasowi Muntianasowi[3]. W ciągu dwóch tygodni od dnia przekazania interpelacji przez przewodniczącego parlamentu premier powinien ustosunkować się do zawartych w niej pytań. Zgodnie z art. 61 Konstytucji Republiki Litewskiej w przypadku niesatysfakcjonujących odpowiedzi premiera Sejm może wyrazić mu wotum nieufności[4]. 1 kwietnia premier przedstawił odpowiedzi na pytania interpelacji[5]. 3 kwietnia w głosowaniu nad odpowiedziami Kirkilasa Sejm nieznaczną większością uznał je za zadowalające[6][7].

W wyborach parlamentarnych w 2008 ponownie uzyskał mandat poselski z listy partyjnej LSDP. 9 grudnia tego samego roku zakończył działalność na urzędzie premiera. W 2012 i 2016 Gediminas Kirkilas po raz kolejny był wybierany do Sejmu[8][9]. W październiku 2017 wystąpił z LSDP[10].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Zebrano podpisy pod interpelacją wobec premiera. znadwilii.lt, 14 marca 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  2. Egle Digrite: Под интерпелляцией больше 40 подписей (ros.). delfi.lt, 13 marca 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  3. Интерпелляцию премьеру подписали 58 депутатов (ros.). delfi.lt, 18 marca 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  4. Konstytucja Republiki Litewskiej. sejm.gov.pl. [dostęp 28 czerwca 2010].
  5. Premier G. Kirkilas odpowiedział na pytania interpelacji. znadwilii.lt, 2 kwietnia 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  6. Premier pozostaje na stanowisku. znadwilii.lt, 3 kwietnia 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  7. A. Kubilius grozi wotum nieufności wobec całego Rządu. znadwilii.lt, 3 kwietnia 2008. [dostęp 28 czerwca 2010].
  8. Główna Komisja Wyborcza – Wybory 2012 (lit.). [dostęp 21 października 2012].
  9. Główna Komisja Wyborcza – Wybory 2016 (lit.). [dostęp 10 października 2016].
  10. Ośmiu posłów z frakcji socjaldemokratycznej opuszcza szeregi partii, jeden usunięty decyzją rady. zw.lt, 14 października 2017. [dostęp 12 listopada 2017].
  11. a b Apdovanotų asmenų duomenų bazė (lit.). president.lt. [dostęp 28 czerwca 2010].
  12. M.P. z 2009 r. Nr 43, poz. 664

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]