Historia Internetu w Polsce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Historia Internetu sięga lat 60. XX wieku, jednak Polska, oddzielona żelazną kurtyną od państw Zachodu, uzyskała dostęp do Internetu w latach 80., za pośrednictwem sieci Fidonet. Był to pierwszy w tym kraju środek wymiany poczty elektronicznej z całym światem, połączony z Internetem.

Lata 80. XX wieku[edytuj | edytuj kod]

Przed upadkiem PRL w Polsce dokonano pierwszego pomyślnego połączenia z Zachodem za pomocą sieci Fidonet. Jednakże dostęp do międzynarodowych sieci komputerowych był zarezerwowany w zasadzie wyłącznie dla środowisk akademickich. Sytuacja ta uległa zmianie w latach 90. Na połączenie z siecią Internet trzeba było poczekać, aż zniesione zostały ograniczenia komitetu CoCom.

1986 lub początek 1987
1987
1988
  • jesień – utworzony został polski region Fidonetu, zarządzany przez Jana Stożka (sysopa Fido). W skład regionu wchodziły: Fido BBS (Jacek Szelożyński[1]), DRILL BBS z Krakowa (Janusz Buchała) i MONTH BBS z Warszawy (Andrzej Bursztyński)[2][3].
1989
  • 2 sierpnia – pierwszy numer „Donosów”, pierwszej polskiej gazety elektronicznej (później prenumerowanej głównie w środowisku naukowym za granicą, ISSN 0867-6860)[5][6].

Lata 90. XX wieku[edytuj | edytuj kod]

Rok 1991 jest symbolicznie uznawany za początek Internetu w Polsce. Pomimo to, przez kilka lat dostęp do Sieci ograniczony był przez wysokie ceny, spowodowane monopolem NASK-u. Sytuacja zmieniła się diametralnie po uruchomieniu przez Telekomunikację Polską powszechnie dostępnego numeru telefonicznego, pozwalającego na połączenie z Internetem wszystkim abonentom posiadającym komputer z modemem.

1990
  • 14 lutego – COCOM znosi większość ograniczeń na sprzedaż technologii komputerowych do Polski[5].
  • 6 kwietnia 1990 r. – CERN zwrócił się do szwajcarskiego zarządu telekomunikacji o wykonanie łącza dzierżawionego (czyli "sztywnego") pomiędzy CERN a Instytutem Fizyki Jądrowej w Krakowie (IFJ).
  • 17 maja – Polska zostaje członkiem sieci EARN, połączonej z Internetem za pomocą BITFTP[7][8].
  • 29 maja 1990 – po uzyskaniu zgody CERN , IFJ wystąpił do Ministerstwa Łączności i Telekomunikacji o wykonanie takiego samego łącza ze strony polskiej. Odpowiedzialnym za cały projekt za strony IFJ był dr Grzegorz Polok[9].
  • czerwiec – w Usenecie powstaje grupa dyskusyjna soc.culture.polish, pierwsza grupa poświęcona Polsce.
  • 15 lipca – ukazuje się pierwszy numer Pigułek założonych przez Marka Zielińskiego i Dave'a Philipsa[10].
  • 17 lipca – następuje połączenie krajowego węzła PLEARN w Centrum Informatycznym UW z węzłem DKEARN w Kopenhadze. Połączenie z węzła DKEARN zlokalizowanego w UNI-C(duń.) w Lyngby wykonał oddelegowany do Kopenhagi Tadeusz Węgrzynowski[11], który wysłał mail do uruchomionego serwera PLEARN przez Andrzeja Smereczyńskiego[12] z pozdrowieniami dla wszystkich w CI UW[13][14] - pierwsza wymiana emaili w sieci PLEARN (sieć BITNET). 25 października połączenie sieci z Wrocławiem, pierwszym miastem poza Warszawą[15]. W ciągu pierwszego roku od powstania węzła z poczty za pośrednictwem sieci EARN w Polsce skorzystało 10 tys. osób.
  • 26 września 1990 r – uruchomienie łącza z CERN. Miało ono następujące parametry techniczne: łącze analogowe, 9600 bit/sek., dwutorowe (duplex), jakość połączenia: M.1020[16] (Szybkość transmisji 9600 b/sek była w tamtym czasie standardem w Europie). Miesięczna opłata za to łącze wynosiła 13.452.400 złotych (starych)[9].
  • 19 listopada 1990 roku – Instytut Fizyki Jądrowej w Krakowie otrzymał pierwszą w Polsce podsieć (192.86.14.0). Została ona nadana przez Ministerstwo Obrony USA, była to podsieć Klasy C, pozwalająca na podłączenie do światowej sieci maksymalnie 255 komputerów[9].
  • 20 listopada 1990 r. – około południa (pomiędzy 10:57 a 13:25) zostały przesłane pierwsze emaile przez polski węzeł sieci CERN (sieć DECnet[17][18][19]). Jego autorami (nadawcami) w CERN byli wspólnie dr Grzegorz Polok i mgr Paweł Jałocha, a został on odebrany w Krakowie przez mgr. inż. Andrzeja Sobalę. Adres, na który został wysłany ten historyczny email to user%chopin.decnetAtuxplgw.cern.ch (serwer uxplgw był komputerem pośredniczącym, z lokalizacją w CERN, był elementem filtracji dostępu)[20][9].
1991
  • 11 kwietnia – sieci WAWPOLIP zostaje przyznana klasa adresowa. Pod koniec sierpnia uruchomione zostaje pierwsze połączenie internetowe z Warszawy do Kopenhagi, z inicjatywy prof. dr. hab. Antoniego Kreczmara, dr. Rafała Pietraka i dr. Krzysztofa Hellera. Cyfronet w Krakowie buduje Internet, korzystając z przemyconego przez COCOM routera CISCO.
  • kwiecień – powstaje Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa (NASK).
  • połowa sierpnia – Rafał Pietrak, pracownik Wydziału Fizyki UW, wysłał pierwszego e-maila po protokole TCP/IP z budynku Wydziału Fizyki UW z ul. Hożej 74 przez Centrum Informatyczne UW (pokój nr 3 CIUW) do Kopenhagi[21][22]. Data 17 sierpnia uznawana jest za początek Internetu w Polsce[potrzebny przypis].
  • 23 sierpnia – z Hamburga przychodzi pierwsza odpowiedź na pocztę elektroniczną wysłaną z Polski[22]. W styczniu liczba użytkowników sieci w Polsce przekracza 2000.
  • początek września - uruchomienie stałego połączenia internetowego z Europą[23].
1992
  • pierwszy komercyjny dostawca Internetu – ATM S.A.
1993
1994
  • czerwiec – powstaje Maloka BBS, pierwszy BBS oferujący komercyjny dostęp do Internetu.
1995
  • marzec – wdrożenie programu Internet dla Szkół powstałego z inicjatywy informatyków z Wydziału Fizyki UW, którego celem była popularyzacja zastosowania Internetu w edukacji. Program wspierany był przez największych krajowych producentów sprzętu komputerowego[24].
  • 18 maja – Powstaje Polska Społeczność Internetu, organizacja, której celem jest propagowanie rozwoju polskiego Internetu; działała do 1997 roku[25].
1996
1999
  • 29 listopada – rozpoczyna się pilotażowa sprzedaż SDI (Szybki Dostęp do Internetu, Stały Dostęp do Internetu) oferowana przez TP S.A. zapewniająca stałe łącze z internetem bez blokowania linii telefonicznej. Usługa oferująca dostęp z prędkością 115 kbit/s oferowała również stały adres IP.

Lata 2000–2009[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze lata XXI wieku to olbrzymi wzrost liczby użytkowników stacjonarnego Internetu w Polsce, spowodowany pojawieniem się na rynku tanich usług stałego dostępu do Sieci oraz powstaniem portali społecznościowych.

Około 2000 roku pojawiła się usługa WAP w telefonach komórkowych, będąca namiastką www i mobilnego internetu. W tym czasie można było korzystać z e-maila w telefonie bez załączników graficznych. Po WAP udostępniono w telefonach takie usługi jak np. czat czy lokalizacja użytkowników sieci oraz usług. W latach 2004–2005 dzięki technologii EDGE/GPRS pojawiła się możliwość transmisji danych i na rynku pojawiły się pierwsze modemy z dostępem do mobilnego internetu. Wraz z modernizacją sieci telefonii komórkowej do standardu UMTS wzrosła przepustowość łączy i szybkość transmisji. W roku 2006 Plus i Era uruchomiły komercyjnie internet szerokopasmowy przez UMTS.

 Osobny artykuł: Internet mobilny.
2000
2001
  • 15 stycznia – TPSA uruchamia usługę Neostrada, umożliwiającą stały dostęp do Internetu poprzez linię telefoniczną.
2002
  • 30 sierpnia – uwolnienie przez Ministerstwo Obrony Narodowej m.in. pasma częstotliwości 2400 do 2485 MHz od pozwoleń na nadawanie dla urządzeń o mocy poniżej 100 mW EIRP[26][27], żywiołowy rozwój bezprzewodowego internetu stacjonarnego w Polsce w oparciu o sieci WLAN.
2008
  • 14 milionów internautów w Polsce[28].

Lata 2010–2019[edytuj | edytuj kod]

2011
  • 16 milionów internautów w Polsce[29].
2013
  • 18 milionów internautów w Polsce[30].
2014
  • 23 miliony internautów w Polsce[31].
2015
  • 25,7 mln internautów w Polsce[32].
2016
  • 27,5 mln internautów w Polsce[33]
2017
  • 27,6 mln internautów w Polsce[34]
2018
  • 28 mln internautów w Polsce[35].


Lata 20. XXI wieku[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Jacek Szelożyński, ARTICLES: Something Exotic - Polish traffic in Net/Echo Mail, „FidoNews”, 6 (23), textfiles.com, 5 czerwca 1989, s. 29 [dostęp 2020-04-08] (ang.).
  2. a b Rozdział III. Historia FidoNet w Polsce, [w:] Paweł Bartuzi, FidoNet - Studium socjologiczne, www.mrc.tychy.pl, 1995 [dostęp 2020-02-07].
  3. a b Jan Stożek, FIDONET IN POLAND, „Pigułki” (6), ftp.icm.edu.pl, 5 czerwca 1991 [dostęp 2020-03-01] (ang.).
  4. Don Daniels, ARTICLES: IFNA Welcomes Poland to FidoNet, „FidoNews”, 4 (34), textfiles.com, 7 września 1987, s. 14 [dostęp 2020-04-08] (ang.).
  5. a b Wydarzenia w polskim internecie – kalendarium
  6. „Hoża i Internet w Polsce”, opis na stronie www Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego, dostęp 2011-07-10 [1]
  7. Sieć EARN – środek szybkiej wymiany informacji. Bajtek 10/92
  8. BITFTP - odmiana en:FTPmail (dostęp do serwera ftp przez email) w sieci BITNET.
  9. a b c d Adam Malik: Prawdziwy początek internetu w Polsce – sensacyjne odkrycie. Komputer Świat, 2011-10-07. [dostęp 2012-01-28].
  10. .Krótka historia początków Internetu
  11. Tadeusz Węgrzynowski, BITNET IN POLAND - THE BEGINNINGS, „Pigułki” (5), ftp.icm.edu.pl, 15 kwietnia 1991 [dostęp 2020-03-01] (ang.).
  12. Andrzej Smereczyński, ONE YEAR OF EARN NETWORKING IN POLAND (Part I of II), „Pigułki” (6), ftp.icm.edu.pl, 5 czerwca 1991 [dostęp 2020-03-01] (ang.).
  13. Robert Hajduk, PLEARN - zanim nastał Internet, pcworld.pl, 7 września 2001, s. 2 [dostęp 2020-02-08] (pol.).
  14. ROZDZIAŁ VI: POCZĄTKI INTERNETU W POLSCE, [w:] Maciej Kozłowski, Społeczeństwo informacyjne : doświadczenie i przyszłość, Polskie Towarzystwo Informatyczne. Oddział Górnośląski, 2006, 90-92 [dostęp 2020-02-09].
  15. Józef Janyszek, WROCLAW FROM MSK TO EARN - 4341 arrives, „Pigułki” (7), ftp.icm.edu.pl, 20 lipca 1991 [dostęp 2020-03-01] (ang.).
  16. ITU-T Recommendation database - ITU-T M.1020 (11/1988), ITU [dostęp 2020-02-08] (ang.).
  17. Krzysztof Heller, NETWORKING IN POLAND 1 - 1. HEPnet, „Pigułki” (4), ftp.icm.edu.pl, 10 stycznia 1990 [dostęp 2020-02-26] (ang.).
  18. Chapter 13. Networking: 13.2.4 Remote Login, [w:] Philip Bourne, Richard Holstein, Joseph McMullen, UNIX for OpenVMS Users, Digital Press, 29 września 1998, s. 348, ISBN 978-1-55558-155-8 [dostęp 2020-02-09] (ang.).
  19. ROZDZIAŁ VI: POCZĄTKI INTERNETU W POLSCE, [w:] Maciej Kozłowski, Społeczeństwo informacyjne : doświadczenie i przyszłość, Polskie Towarzystwo Informatyczne. Oddział Górnośląski, 2006, 89, 94 [dostęp 2020-02-09].
  20. Instytut Fizyki Jądrowej PAN
  21. Robert Hajduk: Pierwszy polski internauta – sierpień 1991 r.. PC World, 2001-09-07. [dostęp 2012-01-28].
  22. a b historia internetu w polsce cz.8 - Pierwsze połączenie z Internetem, web.archive.org, 21 listopada 2012 [dostęp 2020-03-06] [zarchiwizowane z adresu 2012-11-21].
  23. Dave Phillips, Chronicle: 12 SEP 1991 - Poland Joined Internet, Krzysztof Heller, „Pigułki” (8), ftp.icm.edu.pl, 20 listopada 1991 [dostęp 2020-03-01] (ang.).???
  24. Akcja ''Internet dla Szkół'', Telewizja Polska, Panorama, sierpień 1995 [dostęp 2019-11-16].
  25. Chronologia polskiego Internetu
  26. Adam Urbanek: Pasma dla WLAN w Polsce wolne. Networld, 2002-09-09. [dostęp 2012-01-28].
  27. Dz.U. z 2002 r. nr 138, poz. 1162
  28. Liczba i struktura internautów na tle populacji Polaków | InternetStats.pl
  29. Z sieci korzystają dwa miliardy ludzi (pol.). ekonomia.rp.pl. [dostęp 2014-03-12].
  30. Wzrosła liczba internautów w Polsce (pol.). ekonomia.rp.pl. [dostęp 2014-03-12].
  31. Krzysztof Domaradzki: W 2015 roku stukną 3 miliardy internautów. Forbes, 2014-11-21. [dostęp 2015-05-03].
  32. Liczby polskiego internetu 2015 - Social Media Measure, Social Media Measure [dostęp 2016-04-03] (pol.).
  33. Wyniki badania Gemius/PBI za grudzień 2016, Gemius Polska [dostęp 2019-03-10] (pol.).
  34. SitePoint, Polscy internauci w grudniu 2017, PBI [dostęp 2019-03-10] (ang.).
  35. SitePoint, Polscy internauci w grudniu 2018, PBI [dostęp 2019-03-10] (ang.).