Język maoryski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Reo Māori
Obszar Nowa Zelandia
Liczba mówiących około 60 tysięcy[1]
Pismo/alfabet łacińskie
Klasyfikacja genetyczna
Status oficjalny
język urzędowy Nowa Zelandia
Organ regulujący Māori Language Commission
UNESCO 2 wrażliwy
Ethnologue 6b zagrożony
Kody języka
Kod ISO 639-1, ISO 639-1 mi
Kod ISO 639-2, ISO 639-2 mao/mri
Kod ISO 639-3 mri
IETF mi
Glottolog maor1246
Ethnologue mri
GOST 7.75–97 мао 437
WALS mao
SIL MBF
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Wikipedia w języku maoryskim
Słownik języka maoryskiego
w Wikisłowniku
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

Język maoryski, język maori[2], język maoryjski – język, którym posługują się Maorysi, jeden z trzech języków urzędowych Nowej Zelandii (pozostałe to język angielski i nowozelandzki język migowy). Posługuje się nim obecnie około 165 tysięcy osób[3]. Na ponad 500 tysięcy Maorysów jedynie kilkanaście procent potrafi posługiwać się tym językiem[1].

Alfabet[edytuj | edytuj kod]

W dawnych czasach język maoryski nie miał alfabetu i był wyłącznie językiem mówionym. Pisana wersja maoryskiego zaczęła powstawać w XIX wieku, w miarę nawiązywania szerszych kontaktów z europejskimi misjonarzami, żeglarzami, wielorybnikami i kupcami.

Alfabet składa się z 13 liter oraz dwóch dwuznaków (ng wh).

Pięć samogłosek może być krótkich lub długich. Długość samogłoski oznacza się makronem (nadkreślnikiem): Aa Āā Ee Ēē Hh Ii Īī Kk Mm Nn Oo Ōō Pp Rr Tt Uu Ūū Ww.

Długość samogłoski może różnicować znaczenie wyrazów – to znaczy, że istnieją słowa różniące się wyłącznie długością samogłoski (lub samogłosek), na przykład:

  • keke – ciasto; kēkē – pacha
  • ata – ranek; āta – ostrożnie.
Litery IPA
a /a/, /ɑː/
e /e/, /eː/
i /i/, /iː/
o /ɔ/, /o/
u /u/
p /p/
t /t/
k /k/
m /m/
n /n/
ng /ŋ/
wh /f/, /ɸ/
r /r/
h /h/
w /w/

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Ethnologue report for language code: mri (ang.)
  2. Alfred Majewicz: Języki świata i ich klasyfikacja. PWN, Warszawa, 1989
  3. Te Wiki o Te Reo Māori – Māori Language Week, www.nzhistory.net.nz [dostęp 2017-11-24] (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]