Książę Walii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Księcia Walii
Flaga Walii

Książę Walii (ang. Prince of Wales; wal. Tywysog Cymru) – oficjalny tytuł przyznawany następcy tronu Wielkiej Brytanii. Drugi syn otrzymuje tytuł księcia Yorku.

Obecnym księciem Walii jest Karol, najstarszy syn królowej Elżbiety II, jego młodszy brat Andrzej jest księciem Yorku, zaś książę Edward, najmłodszy z rodzeństwa Earlem Wesseksu.

Pierwszym księciem Walii został w 1218 r. Llywelyn ab Iorwerth, król Gwynedd, po zjednoczeniu walijskich księstw.

W 1301 r. nadał ten tytuł swemu synowi – późniejszemu Edwardowi II – król Anglii, Edward I, aby podkreślić ostateczne powiązanie podbitej Walii z koroną angielską. Według legendy, król obiecał wtedy podbitym Walijczykom, że ich władcą będzie książę urodzony w Walii, który nie mówi słowa po angielsku. Jego obietnica została entuzjastycznie przyjęta przez mieszkańców, a Edward I dotrzymał jej w podstępny sposób – nadając ten tytuł swemu nowo narodzonemu synowi, który nie mówił jeszcze w ogóle. Ta legenda powstała najprawdopodobniej w XVI wieku, ale faktem jest, że Edward II urodził się w Caernarfon w Walii. Ku historycznej ścisłości należy jeszcze dodać, że jego pierwszym językiem była zapewne normandzka odmiana francuskiego, a nie angielski.

Książę Walii jest tradycyjnie tytułowany "Jego Królewska Wysokość" (ang. His Royal Highness). Żona księcia Walii przyjmuje tytuł księżnej Walii, jednak traci ona ten tytuł w przypadku rozwodu (doszło do zmian w przypadku księżniczki Diany, odbierając jej jedynie styl JKW, ale pozostawiając "Księżna Walii" ze względu na jej wysoką popularność). Tradycja ta została zmieniona z okazji ślubu obecnego księcia Walii, księcia Karola i Camilli Bowles, która otrzymała tytuł "księżnej Kornwalii" pod presją znacznej części opinii publicznej, uważającej Dianę za "jedyną i prawdziwą" księżną Walii.

Herbem księcia Walii jest herb królewski Zjednoczonego Królestwa z nałożonym srebrnym kołnierzem turniejowym. Od XIX w. bywa umieszczany dodatkowo w tarczy sercowej mały ukoronowany herb księstwa Walii. Godłem księcia Walii są trzy pióra strusie z nasuniętą koroną, związane wstęgą z dewizą. Dewizą księcia Walii jest Ich Dien (z niem. "służę") – przyjęta przez Czarnego Księcia od umierającego króla Czech, w bitwie pod Crécy w 1346 r.

Dodatkowymi tytułami księcia Walii są jako następca tronu Anglii: książę Kornwalii i hrabia Chester, a jako następca tronu Szkocji: książę Rothesay, hrabia Carrick, baron Renfrew i lord Wysp.

Niezależni książęta walijscy[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice
1 Llywelyn ab Iorwerth LlywelynFawr.jpg ok. 1173
11 kwietnia 1240
Aberconwy
1218-1240 Iorwerth Drwyndwn
Marared ferch Madog
2 Dafyff ab Llywelyn ok. 1208
25 lutego 1246
Aber
1240-1246 Llywelyn ab Iorwerth
Joanna FitzRoy
3 Llywelyn ab Gruffydd ok. 1223
11 grudnia 1282
1246-1282 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
4 Dafydd III ab Gruffydd ok. 1235
3 października 1283
1282-1283 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
5 Madoc  ???
 ???
1294-1295 Llywelyn ap Maredudd
???
6 Owain III Lawgoch ok. 1330
lipiec 1378
1372-1378 Thomas ap Rhodi
7 Owain IV Glyndwr Owain Glyndŵr at Cardiff City Hall.jpg 1359
ok. 1416
1400-1415 Gruffydd Fychan II
Elen ferch Thomas ap Llywelyn

Książęta walijscy jako następcy tronu Anglii[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice Król jako
1 Edward Homosexuality King Edward II of England.jpg 25 kwietnia 1284
Caernarvon
21 września 1327
Berkley
1301-1307 Edward I Długonogi
Eleonora kastylijska
Edward II
2 Edward (Czarny Książę) Plantagenet, Edward, The Black Prince, Iconic Image.JPG 15 czerwca 1330
Woodstock
8 czerwca 1376
Westminster
1343-1376 Edward III
Filipa de Hainault
-
3 Ryszard Richard II of England.jpg 6 czerwca 1377
Bordeaux
14 lutego 1400
Pontefract
1376-1377 Edward (Czarny Książę)
Joanna z Kentu
Ryszard II
4 Henryk Monmouth Henry V of England - Illustration from Cassell's History of England - Century Edition - published circa 1902.jpg 16 września 1387
Monmouth
31 sierpnia 1422
Vincennes
1399-1413 Henryk IV Lancaster
Maria de Bohun
Henryk V
5 Edward Westminster 13 października 1453
Westminster
4 maja 1471
Tewkesbury
1453-1471 Henryk VI Lancaster
Małgorzata Andegaweńska
-
6 Edward York King-edward-v.jpg 4 listopada 1470
Westminster
sierpień 1483
Tower
1470-1483 Edward IV York
Elżbieta Woodville
Edward V
7 Edward Middleham Edward of Middleham (geograph).jpg 1473
Middleham
9 kwietnia 1484
1483-1484 Ryszard III York
Anna Neville
-
8 Artur Tudor Anglo-Flemish School, Arthur, Prince of Wales (Granard portrait) -002.jpg 20 września 1486
Winchester
2 kwietnia 1502
Ludlow
1486-1502 Henryk VII Tudor
Elżbieta York
-
9 Henryk Tudor HenryVIII 1509.jpg 28 czerwca 1491
Greenwich
28 stycznia 1547
Whitehall
1502-1509 Henryk VII Tudor
Elżbieta York
Henryk VIII
10 Edward Tudor Edward VI of England c. 1546.jpg 12 października 1537
Hampton Court
6 lipca 1553
Greenwich
1537-1547 Henryk VIII Tudor
Jane Seymour
Edward VI
11 Henryk Fryderyk Stuart Henry Prince of Wales 1610 Robert Peake.jpg 19 lutego 1594
Stirling
6 listopada 1612
1610-1612 Jakub I Stuart
Anna Duńska
-
12 Karol Stuart Carolus I.jpg 19 listopada 1600
Dunfermline
30 stycznia 1649
Londyn
1616-1625 Jakub I Stuart
Anna Duńska
Karol I
13 Karol Stuart Charles II when Prince of Wales by William Dobson, 1642.jpg 29 maja 1630
St. James's Palace
6 lutego 1685
1630-1649 Karol I Stuart
Henrietta Maria Burbon
Karol II
14 Jakub Franciszek Edward Stuart Prince James Francis Edward Stuart by Alexis Simon Belle.jpg 10 czerwca 1688
St. James's Palace
1 stycznia 1766
Rzym
1688-1689 Jakub II Stuart
Maria z Modeny
-
15 Jerzy August King George II by Charles Jervas.jpg 10 listopada 1683
25 października 1760
1714-1727 Jerzy I Hanowerski
Zofia Dorota z Celle
Jerzy II
16 Fryderyk Ludwik Frederick Prince of Wales.jpg 1 lutego 1707
31 marca 1751
Londyn
1727-1751 Jerzy II Hanowerski
Karolina z Ansbachu
-
17 Jerzy George III of the United Kingdom-e.jpg 4 czerwca 1738
Londyn
29 stycznia 1820
Windsor
1751-1760 Fryderyk Ludwik Hanowerski
Augusta von Sachsen-Gotha
Jerzy III
18 Jerzy George IV of the United Kingdom.jpg 12 sierpnia 1762
St. James's Palace
26 czerwca 1830
1762-1820 Jerzy III Hanowerski
Charlotta Mecklenburg-Strelitz
Jerzy IV
19 Albert Edward Edward vii england.jpg 9 listopada 1841
Buckingham
6 maja 1910
Buckingham
1841-1901 Albert von Sachsen-Coburg-Gotha
Wiktoria Hanowerska
Edward VII
20 Jerzy 3 czerwca 1865
Londyn
20 stycznia 1936
Sandringham House
1901-1910 Edward VII Koburg
Aleksandra Duńska
Jerzy V
21 Edward Edward V111 circa1915.jpg 23 czerwca 1894
Richmond
28 maja 1972
Paryż
1910-1936 Jerzy V Windsor
Maria Teck
Edward VIII
22 Karol Charles, Prince of Wales.jpg 14 listopada 1948
Buckingham

1958- Filip Mountbatten, książę Edynburga
Elżbieta II Windsor
-

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]