Legia Naddunajska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Legia Naddunajska
Ilustracja
Historia
Państwo  Republika Batawska
 I Republika Francuska
Sformowanie 8 września 1799
Rozformowanie 1802
Dowódcy
Pierwszy Karol Otto Kniaziewicz
Ostatni Władysław Franciszek Jabłonowski
Działania zbrojne
Wojny napoleońskie
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe
Rodzaj wojsk Piechota, kawaleria

Legia Naddunajska – to polska formacja wojskowa utworzona w dniu 8 września 1799 roku w Republice Batawskiej (obecna Holandia) z byłych żołnierzy armii austriackiej (Polaków), którzy dostali się do niewoli francuskiej lub zbiegli z szeregów wojsk austriackich.

Legia składała się z 4 batalionów piechoty, 4 szwadronów jazdy i kompanii lekkiej artylerii - łącznie 5970 żołnierzy. Początkowo oddziałami Legii Naddunajskiej dowodził generał Karol Otto Kniaziewicz.

Legioniści walczyli w latach 1800-1801 przeciw armii austriackiej (reńskiej). Przyczynili się do zwycięstwa w bitwie pod Marengo i pod Hohenlinden. Po pokoju w Lunéville legia skierowana została do Włoch. Wielu legionistów, łącznie z Kniaziewiczem, podało się do dymisji, wyrażając tym swój protest przeciwko pominięciu sprawy polskiej w układach pokojowych z Austrią.

Po podaniu się do dymisji generała Kniaziewicza i odejściu części legionistów, legia przeformowana została w 3 półbrygadę polską, a następnie w 113 półbrygadę francuską.

Półbrygadę pod dowództwem generała Władysława Franciszka Jabłonowskiego wysłano w 1801 na San Domingo (Haiti), gdzie zostali zdziesiątkowani przez choroby tropikalne i walki z miejscową ludnością, sprzeciwiającą się francuskiemu panowaniu. Legia Naddunajska przestała istnieć w roku 1802. Część legionistów z rozformowanego wojska nie kryła sympatii dla powstańców, za co dowódcy francuscy grozili im sądem wojennym. Około 400 Polaków przeszło na stronę rebeliantów i pomagało w walce z Francuzami. Ślady osiadłych na San Domingo Polaków obecne są w architekturze wiejskiej czy muzyce obecnego państwa Haiti. Istnieje tam też nieduża społeczność uważająca się za potomków polskich legionistów a nawet Polaków[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Mała Encyklopedia Wojskowa, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1967, Wydanie I, Tom 2.
  • Szymon Askenazy, Napoleon a sprawa polska, t.1-3, Warszawa-Kraków 1918.
  • Stanisław Kirkor, Polacy w niewoli angielskiej w latach 1803-1814, Kraków 1981.
  • Tadeusz Korzon, Dzieje wojen i wojskowości w Polsce, t.2, Kraków 1912,
  • Eligiusz Kozłowski, Mieczysław Wrzosek, Dzieje oręża polskiego 1794-1938, Warszawa 1973.
  • Marian Kukiel, Dzieje wojska polskiego w dobie napoleońskiej 1795-1815, t.1-2, 1920.
  • Tadeusz Łepkowski, O polsko antylskim dramacie początków XIX w., w: Przegląd Historyczny, t.71:1980, s.809-817.
  • Tadeusz Łepkowski, Haiti, początki państwa i narodu, Warszawa 1964.
  • Jan Pachoński, Generał Jan Henryk Dąbrowski 1755-1818, Warszawa 1981.
  • Jan Pachoński, Legiony Polskie. Prawda i legenda 1794-1807, t.1-4, Warszawa 1969-1979.
  • Jan Pachoński, Polacy na Antylach i Morzu Karaibskim, Kraków 1979.
  • Adam Skałkowski, Polacy na San Domingo, Poznań 1921.
  • Zarys dziejów wojskowości polskiej do roku 1864, red. Janusz Sikorski, t.1-2, Warszawa 1966.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]