Leon Babiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Leon Babiński
Data i miejsce urodzenia 13 stycznia 1891
Warszawa
Data i miejsce śmierci 11 stycznia 1973
Szczecin
Zawód prawnik (spec. prawo międzynarodowe),
nauczyciel akademicki
Miejsce zamieszkania Szczecin
Narodowość polska
Tytuł naukowy profesor
Alma Mater Uniwersytet Paryski,
Cesarski Uniwersytet Moskiewski
Uczelnia Wolna Wszechnica Polska,
Uniwersytet Warszawski,
SGPiS,
Uniwersytet Poznański,
Politechnika Szczecińska
Pracodawca Sąd Najwyższy,
Ministerstwo Spraw Zagranicznych
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Order Trzech Gwiazd III klasy (Łotwa) Oficer Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Wielki Oficer Orderu Świętego Sawy Komandor Orderu Orła Białego (Serbia) Komandor Orderu Białej Róży Finlandii Order Lwa Białego III Klasy (Czechosłowacja) Wielki Oficer Orderu Korony Rumunii Komandor Orderu Gwiazdy Rumunii

Leon Babiński (ur. 13 stycznia 1891 w Warszawie, zm. 11 stycznia 1973 w Szczecinie) – polski prawnik-cywilista, współorganizator polskiego sądownictwa w dwudziestoleciu międzywojennym, po II wojnie światowej związany z Politechniką Szczecińską[1][2].

Życiorys[edytuj]

Uczył się w warszawskim Gimnazjum im. gen. Chrzanowskiego (brał udział w strajkach szkolnych 1905–1907)[3]. Studiował prawo na Sorbonie w Paryżu i na Cesarskim Uniwersytecie Moskiewskim w Moskwie (1909–1913)[1][2][3] (otrzymał tytuł kandydata nauki złoty medal) i odbył aplikację sądową i adwokacką (1913–1917)[3]. Był członkiem Stronnictwa Polityki Realnej w 1914 roku[4]. W odpowiedzi na deklarację wodza naczelnego wojsk rosyjskich wielkiego księcia Mikołaja Mikołajewicza Romanowa z 14 sierpnia 1914 roku, podpisał telegram dziękczynny, głoszący m.in., że krew synów Polski, przelana łącznie z krwią synów Rosyi w walce ze wspólnym wrogiem, stanie się największą rękojmią nowego życia w pokoju i przyjaźni dwóch narodów słowiańskich[5]. Od roku 1917 był sekretarzem Sądu Najwyższego[2][3][6]. Był pracownikiem Rady Windykacji Strat Wojennych Tymczasowej Rady Stanu[7]. W 1919 r. został zaangażowany do służby w MSZ; był m.in. delegatem rządu w Komisji Górnośląskiej (zob. powstania śląskie)[2][3].

Był wykładowcą w Szkole Nauk Politycznych i prawa międzynarodowego prywatnego na Wolnej Wszechnicy Polskie[8][1] (od 1925 r. jako docent[1]) oraz w Uniwersytecie Warszawskim (od 1927 r.). W latach 1921–1939 wykładał też prawo międzynarodowe i morskie w Szkole Głównej Handlowej (od 1938 r. jako profesor tytularny)[1][3]. Uczestniczył w tworzeniu międzynarodowego prawa morskiego i lotniczego[2][3]. Był redaktorem tekstu konwencji o ujednoliceniu niektórych zasad międzynarodowego przewozu lotniczego; w roku 1929 zorganizował w Warszawie międzynarodową konferencję, na której konwencja została uchwalona[3].

W latach II wojny światowej ukrywał się przed Niemcami na Podkarpaciu[3]. Po wojnie pracował w Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz – od roku 1947 – w szczecińskim oddziale Akademii Handlowej w Poznaniu (później – Wyższa Szkoła Ekonomiczna, WSE)[1]. Pełnił tam funkcję zastępcy rektora (1947–1948), a następnie rektora (1948–1951). W latach 1955–1961 (od utworzenia Politechniki Szczecińskiej przez połączenie WSE ze Szkołą Inżynierską do emerytury) – pracował na Wydziale Inżynieryjno-Ekonomicznym Transportu PS[1][2].

Od roku 1947 był członkiem Instytutu Prawa Międzynarodowego w Gandawie. Należał m.in. do Międzynarodowego Stowarzyszenia Prawników z siedzibą w Paryżu i Gandawie[2]. Był głównym organizatorem Szczecińskiego Towarzystwa Naukowego (STN) i jego prezesem w latach 1957–1970[1]. Działał w Ekspozyturze Komisji Prawa Morskiego[2].

Odznaczenia[edytuj]

Publikacje (wybór)[edytuj]

Jest autorem ponad 250 publikacji (w tym 20 w zagranicznych czasopismach naukowych[2]), m.in.[1]:

  • Prawo cudzoziemców w Polsce (1922)
  • Zarys wykładu prawa międzynarodowego prywatnego (1935)
  • Organizacja i technika służby konsularnej (1948)
  • Prawo przewozowe, cz. 1–3 (1948–1963, z W. Górskim)
  • Prawo transportowe (1968, z W. Górskim)
  • Stabilizacja stosunków terytorialnych na Ziemiach Odzyskanych niezależnie od traktatu pokojowego (Przegląd zachodniopomorski 1966, nr 1)
  • Technika konsularna (1949)
  • Z aspektów prawnych wojny o sukcesję szczecińską (Rocznik Przyjaciół Nauki, Przemyśl, 1961)
  • Zagadnienia współczesnego prawa międzynarodowego prywatnego (1958)
  • Założenie prawne gospodarczych wspólnot zachodnioeuropejskich (Ruch Pracowniczy Ekonomiczny i Socjologiczny, 1964, nr 3)
  • Pomorski memoriał prawniczy przed królem polskim w roku 1469–1470 (1961)
  • Potrzeby naukowe Pomorza Zachodniego i Szczecina (KiS 1958, 2)
  • Nowy podział prawa – prawo astronautyczna („Szczecin” 1958, z. 1)
  • Nowa ustawa o prawie lotniczym (Przegl. Ustawod. Gosp. 1963, nr 2)

Upamiętnienie[edytuj]

Budynek Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania US, ul. Mickiewicza 64

W 1971 r. Leon Babiński otrzymał doktorat „honoris causa” Politechniki Szczecińskiej. Jego imię nadano jednej z ulic w Szczecinie[12] i auli akademickiej w budynku Uniwersytetu Szczecińskiego (Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, ul. Mickiewicza 64)[13].

Znalazł się na 30. miejscu listy „Szczecinianie Stulecia”, utworzonej na przełomie XX i XXI w. w wyniku plebiscytu Gazety Wyborczej (wyd. szczecińskie), Polskiego Radia Szczecin i TVP Szczecin[2]. W książce przypominającej ich sylwetki prof. Janina Jasnowska[14], prezes STN w kolejnych latach, napisała o Leonie Babińskim m.in.[2]:

Przyniósł on na grunt Szczecina głęboką wiedzę, doświadczenie i wysoką kulturę człowieka nauki, gdy na „spalonej ziemi”, wśród ludzi przybyłych z różnych stron, trzeba było od podstaw kształtować środowisko naukowe.

— prof. Janina Jasnowska

Przypisy

  1. a b c d e f g h i Tadeusz Białecki: Babiński Leon. W: Praca zbiorowa, red. Tadeusz Białecki: Encyklopedia Szczecina. T. 1. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, Instytut Historii, Zakład Historii Pomorza Zachodniego, 1999, s. 65–66. ISBN 83-7241-089-5. (pol.)
  2. a b c d e f g h i j k Janina Jasnowska: Leon Babiński. Przez Moskwę i Paryż do Szczecina. W: Szczecinianie stulecia. Wyd. Piątek trzynastego, 2000, s. 20–21. ISBN 83-87735-63-9.
  3. a b c d e f g h i Cecylia Judek: Leon Babiński (pol.). W: Encyklopedia Pomorza Zachodniego – pomeranica.pl [on-line]. [dostęp 2013-12-19].
  4. Agnieszka Kidzińska, Zarys działalności Stronnictwa Polityki Realnej podczas I wojny światowej w Królestwie Polskim, w: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio F, Historia Vol. LVII, 2002, s. 169.
  5. Kazimierz Władysław Kumaniecki, Zbiór najważniejszych dokumentów do powstania państwa polskiego, Warszawa, Kraków 1920, s. 30.
  6. Sądownictwo w Królestwie Polskim. Ruch służbowy. „Gazeta Sądowa Warszawska”, s. 394, Nr 39 z 29 września 1917. 
  7. Włodzimierz Suleja, Tymczasowa Rada Stanu, Warszawa 1998, s. 223.
  8. Wolna Wszechnica Polska. W: Szkoły wyższe Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: 1930, s. 311.
  9. a b c d e f g h i j Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 16.
  10. Odznaczenia. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 1, s. 17, 1938. 
  11. Odznaczenia. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 19, s. 189, 1933. 
  12. ulica Leona Babińskiego w Szczecinie (pol.). encyklopedia.szczecin.pl. [dostęp 2016-05-18].
  13. Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania (aula im. Prof. L.Babińskiego), ul. Mickiewicza 64. Spotkanie Prezydenta Piotra Krzystka ze studentami Uniwersytetu Szczecińskiego (pol.). W: Informacja UM Szczecin (2008) [on-line]. www.szczecin.pl. [dostęp 2012-12-01].
  14. prof. dr hab. Janina Jasnowska (pol.). W: Bazy danych > Ludzie nauki [on-line]. nauka-polska.pl. [dostęp 2012-12-01].

Linki zewnętrzne[edytuj]

  • Babiński Leon. W: Baza osób polskich – polnische Personendatenbank [on-line]. baza-nazwisk.de. [dostęp 2012-12-01].