Lugalbanda

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Lugalbanda
król Uruk
Okres panowania 1 poł. III tys. p.n.e.
Poprzednik Enmerkar
Następca Dumuzi
Dane biograficzne
Dynastia tzw. I dynastia z Uruk
Ojciec Urasz
Żona Ninsun
Dzieci Gilgamesz

Lugalbanda (sum. lugal-banda3, tłum. „młody król”; zapisywane w piśmie klinowym B266ellst.png B255ellst.png) – król sumeryjskiego miasta Uruk, panujący w 1 poł. III tys. p.n.e. W Sumeryjskiej liście królów występuje po Enmerkarze jako trzeci władca I dynastii z Uruk. Według tejże Listy - która nazywa go „pasterzem” a nie „królem” - panować miał on przez 1200 lat[1]. Podobnie jak wielu archaicznym władcom Sumeru, Lugalbandzie przypisano z czasem status boski, uznając go za syna boga Urasza. Za żonę Lugalbandy uważano boginię Ninsun, a z ich związku narodzić miał się słynny heros Gilgamesz. Królowie III dynastii z Ur składali ofiary boskiemu Lugalbandzie w Nippur, a w poezji pochwalnej skierowanej do tych władców powszechnie spotyka się Lugalbandę i Ninsun, opisanych jako ich boskich „rodziców”. Do naszych czasów zachowały się dwa heroiczne poematy narracyjne opisujące niezwykłe czyny Lugalbandy - „Lugalbanda w Jaskini Górskiej” oraz „Lugalbanda i Ptak Anzu[2]. Występuje on w nich nie jako władca, lecz jako dowódca oddziałów sumeryjskich wysłanych przez Enmerkara przeciw odległemu, górskiemu miastu-państwu Aratta. Przypuszcza się, że opisywane tu dokonania są odzwierciedleniem prawdziwych wydarzeń historycznych. Zawierają one w sobie echa dalekich wypraw po towary nieosiągalne w Sumerze i próby wytyczenia nowych szlaków handlowych.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Piotr Michalowski, Sumerian..., s. 83.
  2. polskie tłumaczenie znajduje się w: K. Szarzyńska, Eposy ..., s. 39-52

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marian Bielicki, Zapomniany świat Sumerów, Warszawa 1969.
  • hasło „Lugalbanda”, [w:] Jeremy Black, Anthony Green, Słownik mitologii Mezopotamii, Katowice 2006, s. 115-116.
  • Krystyna Szarzyńska, Eposy sumeryjskie, seria Antologia Literatury Mezopotamskiej, Wydawnictwo AGADE, Warszawa 2003.
  • Piotr Michałowski, Sumerian King List, [w:] Mark Chavalas (edytor), The Ancient Near East - Historical Sources in Translation, Blackwell Publishing, Carlton 2006, s. 81-85.


Poprzednik
Enmerkar
trzeci władca I dynastii z Uruk
według Sumeryjskiej listy królów

1 połowa III tys. p.n.e.
Następca
Dumuzi