Miasteczko Akademickie w Toruniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Miasteczko Uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
w Toruniu
Symbol zabytku nr rej. A/1770 z 20 stycznia 2020
Ilustracja
Miasteczko Uniwersyteckie - fontanna
Państwo

 Polska

Województwo

 kujawsko-pomorskie

Miejscowość

Toruń

Typ budynku

zespół architektoniczno-urbanistyczny

Styl architektoniczny

modernizm

Architekt

Ryszard Karłowicz z zespołem architektów Pracowni Urbanistyczno-Architektonicznej S-77

Ukończenie budowy

2 października 1973

Położenie na mapie Torunia
Mapa konturowa Torunia, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Miasteczko Uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernikaw Toruniu”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Miasteczko Uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernikaw Toruniu”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Miasteczko Uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernikaw Toruniu”
Ziemia53°01′10,8″N 18°34′20,4″E/53,019667 18,572333
Plan Miasteczka Akademickiego
Zabytkowy gmach Biblioteki Głównej

Miasteczko Uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu – zabytkowe osiedle akademickie UMK w Toruniu.

Zespół architektoniczno-urbanistyczny miasteczka uniwersyteckiego w Toruniu jest jednym z najwybitniejszych przykładów architektury doby modernizmu w Polsce[1].

Lokalizacja[edytuj | edytuj kod]

Miasteczko Akademickie znajduje się w zachodniej części miasta, w dzielnicy Bielany[2]. Jest ograniczone od północy - tzw. laskiem bielański, od wschodu – ul. św. Józefa, od południa – ul. Gagarina, zaś od zachodu – ul. Szosa Okrężna.

Ulice[edytuj | edytuj kod]

Do głównych ulic przecinających lub stanowiących granice osiedla zaliczyć należy: Gagarina, Klemensa, Okrężną, Olszewskiego św. Józefa, Śniadeckich oraz Wileńską.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W okresie międzywojennym osiedle stanowiło tereny wojskowe, tartaczne, częściowo przemysłowe i łąki. Tędy przebiegały tory kolejowe do Przysieki i Czarnowa oraz dworca Toruń Zachodni (dworzec znajdował się w okolicach obecnego studenckiego klubu "Od Nowa", tory przebiegały wzdłuż obecnych ulic Gagarina i św. Józefa). Osiedle miało charakter peryferyjny.

Dzięki staraniom władz UMK na początku lat 60. XX w. podjęto decyzję o budowie w Toruniu miasteczka uniwersyteckiego na Bielanach. Budowa miasteczka uniwersyteckiego została włączona przez rząd do programu obchodów 500-lecia rocznicy urodzin słynnego astronoma i patrona UczelniMikołaja Kopernika, a opracowana w Pracowni Urbanistyczno-Architektonicznej S-77 pod kierunkiem doc. dr. Ryszarda Karłowicza. Teren miasteczka zajmuje ok. 82 ha. Położone jest ono na osiedlu Bielany w północno-zachodniej części miasta. Projekt przewidywał rozbudowę Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w formie jednorodnie ukształtowanego miasteczka z wyraźnym podziałem funkcjonalnym na część dydaktyczną (wydziały), usługowo-socjalną (akademiki, kluby studenckie) i centralną (rektorat, aula i biblioteka) i taki układ przestrzenny zachowany został do dnia dzisiejszego. Uroczyste otwarcie kampusu nastąpiło 2 października 1973 roku. Od lat 90. XX w. do dziś miasteczko akademickie jest rozbudowywane, a od czerwca 2014 roku połączono je z centrum linią tramwajową[3][4][5].

W 2018 roku miasteczko uniwersyteckie znalazło się w zestawieniu stu najważniejszych budynków stulecia, przygotowanym przez miesięcznik „Architektura Murator” z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości[6].

31 maja 2019 roku Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Toruniu wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wpisania Miasteczka Akademickiego do rejestru zabytków. Wpisu tego dokonano 20 stycznia 2020 roku[7][8].

Wydziały i instytuty na terenie kampusu[edytuj | edytuj kod]

Spośród wszystkich 16 wydziałów uczelni swoją siedzibę na terenie kampusu mają[9][2]:

Zdjęcie Wydział i instytuty lokalizacja Zabytek
Collegium Humanisticum UMK.jpg Wydział Nauk Historycznych ul. Władysława Bojarskiego 1
Wydzial prawa umk.jpeg Wydział Prawa i Administracji ul. Władysława Bojarskiego 3
UMK BiNoZ.jpeg Wydział Nauk Biologicznych i Weterynaryjnych ul. Lwowska 1
UMK BiNoZ.jpeg Wydział Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej ul. Lwowska 1
Budynek Wydziału Chemii UMK w Toruniu, 2020.jpg Wydział Chemii / Budynek ul. Gagarina 7
Obiekt zabytkowy znak.svg
Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania UMK w Toruniu.jpg Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania ul. Gagarina 13a
Wydział Teologiczny UMK.jpg Wydział Teologiczny / Budynek ul. Gagarina 37
Obiekt zabytkowy znak.svg
Budynek Instytutu Nauk Pedagogicznych UMK w Toruniu.jpg Instytut Nauk Pedagogicznych / Budynek ul. Lwowska 1
Obiekt zabytkowy znak.svg

Inne instytucje[edytuj | edytuj kod]

Na terenie miasteczka uniwersyteckiego znajduje się jeszcze:

Nazwa Zdjęcie Główny projektant Zabytek
Rektorat Toruń rektorat UMK.jpg Marek Różański
Obiekt zabytkowy znak.svg
Biblioteka Główna Biblioteka UMK Torun.jpg Witold Benedek
Obiekt zabytkowy znak.svg
Aula uniwersytecka Torun Aula of NCU.jpg Marek Różański
Obiekt zabytkowy znak.svg
Domy Studenckie (nr 7, 8, 9, 10, 11) Akademik UMK Torun.jpg Wincenty Szober / Tomasz Mańkowski
Obiekt zabytkowy znak.svg
dwa Hotele Asystenckie Hotel Asystencki nr 2 Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.jpg Wincenty Szober
Obiekt zabytkowy znak.svg
Klub Studencki Od Nowa Klub Studencki Od Nowa w Toruniu6.jpg
Uniwersyteckie Centrum Sportowe Centrum Sportowe UMK.JPG
Interdyscyplinarne Centrum Nowoczesnych Technologii Budynek Interdyscyplinarnego Centrum Nowoczesnych Technologii UMK w Toruniu.jpg
Instytut Psychologii Akademicka Przychodnia Lekarska w Toruniu.jpg Zenon Buczkowski
Obiekt zabytkowy znak.svg
dwie sale gimnastyczne Sala gimnastyczna UMK na Bielanach8.jpg Wincenty Szober
Obiekt zabytkowy znak.svg
osiedle mieszkaniowe „Universitas” Fragment zabudowy wielorodzinnej przy ulicy św. Józefa w Toruniu.jpg
Baza Techniczno-Magazynowa Baza Techniczno-Magazynowa UMK w Toruniu.jpg
Obiekt zabytkowy znak.svg
(tylko budynek z 1901 roku)

Pomniki[edytuj | edytuj kod]

Pomniki na terenie miasteczka:

Nazwa Zdjęcie Zabytek
Popiersie Ludwika Kolankowskiego Ludwik Kolankowski monument.jpg
Pomnik De revolutionibus Instalacja artystyczne - De revolutionibus w Toruniu.jpg
Obiekt zabytkowy znak.svg

Fontanna[edytuj | edytuj kod]

Inne kampusy w Toruniu[edytuj | edytuj kod]

Dom Studencki WSKSiM

W Toruniu oprócz Miasteczko Akademickie na Bielanach istnieją jeszcze:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Andrzej K. Olszewski: Dzieje sztuki polskiej 1890–1980 w zarysie. Warszawa: Wydawnictwo „Interpress”, 1988, s. 145. ISBN 83-223-2124-4.
  2. a b Strona Uniwersytetu (pol.). umk.pl.
  3. Szymon Spandowski, Miasteczko uniwersyteckie UMK w przeszłości [ZDJĘCIA], „nowosci.com.pl” [dostęp 2018-06-05] (pol.).
  4. Miasteczko akademickie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika - Atrakcje Torunia - Przewodnik po Toruniu | Toruń Tour Toruński Portal Turystyczny, „Toruński Portal Turystyczny” [dostęp 2018-06-05] (pol.).
  5. Oto najważniejsze wydarzenia w 70-letniej historii UMK [WYNIKI PLEBISCYTU], „Torun.Wyborcza.pl” [dostęp 2018-06-05] (pol.).
  6. Wiadomości - Uniwersytet Mikołaja Kopernika, www.umk.pl [dostęp 2018-12-12].
  7. Szymon Spandowski, Toruń. Miasteczko uniwersyteckie trafi do rejestru zabytków [ZDJĘCIA], „nowosci.com.pl” [dostęp 2018-06-04] (pol.).
  8. Wiadomości - Głos Uczelni - Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, glos.umk.pl [dostęp 2020-02-15] (pol.).
  9. Jak powstawał campus UMK (pol.). gazeta.pl. [dostęp 2012-08-08].