Muhammad Zia ul-Haq

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Muhammad Zia ul-Haq
General Shamim Alam Khan receiving the Hilal-i-Imtiaz.jpg
Data i miejsce urodzenia 12 sierpnia 1924
Jalandhar
Data i miejsce śmierci 17 sierpnia 1988
Bahawalpur
Prezydent Pakistanu
Okres urzędowania od 16 września 1978
do 17 sierpnia 1988
Poprzednik Fazal Ilahi Chaudhry
Następca Ghulam Ishaq Khan
Premier Pakistanu
Okres urzędowania od 5 lipca 1977
do 24 marca 1985
Poprzednik Zulfikar Ali Bhutto
Następca Mohammad Khan Junejo
Okres urzędowania od 9 czerwca 1988
do 17 sierpnia 1988
Poprzednik Mohammad Khan Junejo
Następca Benazir Bhutto

Muhammad Zia-ul-Haq (ur. 12 sierpnia 1924 r., zm. 17 sierpnia 1988 r.) - pakistański zawodowy wojskowy i polityk. Uczestnik walk indyjsko-pakistańskich w 1965 i 1971. Od 1976 szef sztabu pakistańskich sił zbrojnych, przywódca zamachu stanu z 5 lipca 1977 r., w wyniku którego obalono premiera Zulfikar Ali Bhutto. W latach 1977-78 szef rządu i przewodniczący Rady Wojskowej, w latach 1978-88 prezydent.

Zdelegalizował partie polityczne, zawiesił konstytucję i wprowadził stan wyjątkowy. Opierając się na armii dążył do stworzenia w kraju podbudowanej islamem bezpartyjnej polityki. Bezwzględnie rozprawiał się z opozycją polityczną, m.in. skazując w marcu 1979 r. na śmierć przez powieszenie byłego premiera Zulfikara Bhutto. Jako gorliwy muzułmanin prawo Koranu uczynił wykładnią prawa państwowego (wprowadził m.in. całkowitą prohibicję karaną pod groźbą chłosty publicznej[1]). Zwolennik powstania islamskiej broni atomowej, jako przeciwwagi dla Indii. Znany był ze skrajnie ascetycznego trybu życia (za swą pracę nie pobierał wynagrodzenia, spał na słomie). Po ataku ZSRR na Afganistan w 1979 r. ogłosił, że Pakistan stał się państwem frontowym, narażonym bezpośrednio na imperializm komunistyczny. Rozpoczął wówczas akcję pomocy militarnej i finansowej dla afgańskich mudżahedinów. Udzielił także schronienia 3 milionom afgańskich uchodźców. Oprócz tego wspierał sikhijskich separatystów w Indiach i dostarczał im broń[1].

W 1985 r. zniósł stan wojenny, dopuścił do władzy polityków cywilnych i pozwolił na odrodzenie się opozycji. Zezwolił w 1988 r. na powrót do kraju Benazir Bhutto, córce powieszonego premiera. Zginął w niewyjaśnionych okolicznościach w katastrofie lotniczej.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 Morderstwa polityczne, spiski, tajne zmowy. Bellona, 2007, s. 306-311. ISBN 978-83-11-11443-2.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Pakistan: Zia and After, pod red. A. Hyama, 1989
  • N. Wassem, Pakistan under Martial Law, 1977-1985, Lahore, 1987