Kurt Waldheim

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kurt Waldheim
Kurt Josef Waldheim
Bundesarchiv Bild 183-M0921-014, Beglaubigungsschreiben DDR-Vertreter in UNO new.png
Kurt Waldheim (1973)
Data i miejsce urodzenia 21 grudnia 1918
St. Andrä-Wördern
Data i miejsce śmierci 14 czerwca 2007
Wiedeń
Austria
Prezydent Austrii
Okres od 8 lipca 1986
do 8 lipca 1992
Przynależność polityczna Austriacka Partia Ludowa
Poprzednik Rudolf Kirchschläger
Następca Thomas Klestil
Organizacja Narodów Zjednoczonych
Sekretarz generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych
Okres od 1 stycznia 1972
do 1 stycznia 1982
Poprzednik U Thant
Następca Javier Pérez de Cuéllar
Kurt Waldheim Signature.svg
Odznaczenia
Krzyż Wielki I Klasy Odznaki Honorowej za Zasługi Krzyż Żelazny (1939) II Klasy NASA Distinguished Public Service Medal (Stany Zjednoczone) Krzyż Wielki Orderu Piusa IX Wielka Wstęga Orderu Zasługi PRL Order Uśmiechu

Kurt Josef Waldheim ([ˈkʊɐ̯t ˈvaldhaɪm] i; ur. 21 grudnia 1918 w St. Andrä-Wördern, zm. 14 czerwca 2007 w Wiedniu) – austriacki polityk i dyplomata, sekretarz generalny ONZ od 1 stycznia 1972 do 31 grudnia 1981 i prezydent federalny Austrii w latach 19861992.

Życiorys[edytuj]

Urodził się 21 grudnia 1918 w St. Andrä-Wördern w Dolnej Austrii. Po maturze zaciągnął się do służby wojskowej w armii austriackiej, gdzie ukończył Akademię Konsularną i rozpoczął studia prawnicze, które przerwała II wojna światowa. Podczas wojny służył w Wehrmachcie.

Po zakończeniu wojny wstąpił do służby dyplomatycznej. Był przedstawicielem Austrii we Francji, Kanadzie i Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ). W 1968 r. powołany przez kanclerza Josefa Klausa na stanowisko ministra spraw zagranicznych Austrii, a od roku 1970 pełnił funkcję ambasadora Austrii przy ONZ. W 1972 r. powołany został na stanowisko sekretarza generalnego ONZ, pełnił tę funkcję do roku 1981. W latach 1982-1984 wykładał na Uniwersytecie Georgetown w Waszyngtonie. Dnia 8 lipca 1986 roku, jako kandydat Austriackiej Partii Ludowej, został wybrany na Prezydenta Republiki Austrii. Obowiązki prezydenckie pełnił do 8 lipca 1992.

W 1979 r. (ogłoszonym przez ONZ Międzynarodowym Rokiem Dziecka) po wystąpieniu Kanclerza Kapituły Cezarego Leżeńskiego przed Zgromadzeniem Ogólnym Sekretarz Generalny ONZ Kurt Waldheim nadał polskiemu Orderowi Uśmiechu rangę międzynarodową. Od tej pory Kapituła Orderu Uśmiechu przyjęła nazwę – Międzynarodowa Kapituła Orderu Uśmiechu, a samo odznaczenie stało się jedynym międzynarodowym odznaczeniem nadawanym dorosłym na wniosek dzieci. Za działalność na rzecz dzieci, szczególnie wkład w umiędzynarodowienie Orderu Uśmiechu, na wniosek dzieci z Austrii i Polski 21 sierpnia 1979 w Wiedniu Kurt Waldheim został 205. Kawalerem Orderu Uśmiechu.

Przed wyborami w 1986 r. ujawniono wcześniej ukrywaną przynależności Waldheima do nazistowskiej organizacji SA oraz fakt służby wojskowej w latach 1943 i 1944. Wyrażano przypuszczenia, że Waldheim mógł brać udział w zbrodniach wojennych Wehrmachtu na Bałkanach (12 Armii stacjonującej w Albanii, Bośni i Grecji), ponieważ w tym czasie pełnił służbę adiutanta (lub tłumacza) skazanego później za zbrodnie wojenne generała Löhra w Salonikach. Nigdy jednak nie został uznany winnym żadnych zbrodni wojennych. Ujawnienie jego przeszłości przyczyniło się do częściowej izolacji Austrii na arenie międzynarodowej w okresie jego prezydentury, było powodem uznania jego osoby za persona non grata w wielu krajach świata (m.in. w USA). W konsekwencji w czasie swojej prezydentury jedynym państwem w Europie, które oficjalnie odwiedził jako szef państwa był Watykan.

12 lipca 1977 Uniwersytet Warszawski przyznał mu tytuł doktora honoris causa[1].

Bibliografia[edytuj]

  • Kurt Waldheim In the Eye of the Storm Adler&Adler 1986, ISBN 0-917561-08-2 (wydanie amerykańskie) (ang.) (autobiografia)
  • Bericht über Kurt Waldheim verfasst von einer Internationalen Kommission von Historikern im Auftrag des Bundesministers für Auswärtige Angelegenheiten namens der Österreichischen Bundesregierung, Library of Congress Control Number 88142483 (niem.) (fotokopia maszynopisu, 202 strony, bez karty tytułowej)
  • The Waldheim Report Submitted February 8, 1988 to Federal Chancellor Dr. Franz Vranitzky by the International Commission of Historians International Commission of Historians Designated to Establish the Military Service of Lt./1st Lieutnant Kurt Waldheim (Authorized English Translation of the Unpublished German Report), Museum Tusculanum Press 1993, ISBN 87-7289-206-4 (ang.)

Przypisy

  1. Doktoraty HC. uw.edu.pl. [dostęp 21 lutego 2011].

Linki zewnętrzne[edytuj]

The Waldheim Report on-line (ang.) w Google Book Search