Partia Libertariańska (Stany Zjednoczone)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Partia Libertariańska
Państwo  Stany Zjednoczone
Lider Geoff Neale[1]
Data założenia 11 grudnia 1971
Adres siedziby 2600 Virginia Avenue NW, Suite 200 Washington, D. C. 20037
Ideologia polityczna libertarianizm, minarchizm, paleolibertarianizm[2], anarchokapitalizm[3]
Poglądy gospodarcze wolny rynek, leseferyzm[4]
Członkostwo
międzynarodowe
Interlibertarians[5]
Młodzieżówka College Libertarians
Barwy żółty, złoty
http://www.lp.org/
Stany Zjednoczone
Godło USA
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Stanów Zjednoczonych

Portal:Stany Zjednoczone

Partia Libertariańska (National Libertarian Party) – amerykańska partia polityczna. Przypisuje sobie bycie trzecią co do wielkości partią w USA (za Partią Republikańską i Partią Demokratyczną), ale pozostałe ugrupowania uważają, iż jest to twierdzenie dyskusyjne.

Partia Libertariańska, jest nieobecna w Kongresie, jednak ma swoich przedstawicieli we władzach stanowych, wśród szefów lokalnych władz wykonawczych i innych organach niższego szczebla – najwięcej ze wszystkich mniejszych partii. W maju 2014 r. posiadała ich 147[6].

Historia[7][edytuj]

Partia Libertariańska została założona 11 grudnia 1971 w Colorado Springs z inicjatywy Davida Nolana oraz jego siedmiu znajomych. Zadecydowano o tym po paru spotkaniach w domu Davida.

Pierwszy ogólnokrajowy zjazd partii, czyli Libertarian National Convention, odbył się w roku 1972 w Denver. Podczas zjazdu wybrano pierwszego w historii partii kandydata na stanowisko Prezydenta Stanów Zjednoczonych. Został nim John Hospers, profesor filozofii na University of Southern California. Jako kandydat na wiceprezydenta, została wybrana Theodora Nathan. Uzyskali jeden głos w kolegium elektorskim. Stanowił on pierwszy (i jak dotychczas jedyny) głos w kolegium oddany na Partię Libertariańską, a także pierwszy głos oddany na kobietę[8]. Hosper otrzymał w wyborach powszechnych 3 674 głosów[9].

W 1978 partia zdobyła swojego pierwszego przedstawiciela w stanowej legislaturze. Był nim Dick Randolph, który został wybrany do legislatury Alaski. W tym samym roku, Ed Clark startował na stanowisko gubernatora Kalifornii. Zdobył 5,5% głosów, czym przegrał z Jerrym Brownem.

Podczas wyborów na skarbnika stanu Kalifornia w 1986, kandydat partii, Ray Cullen otrzymał 570 000 głosów. Stanowi to największy w historii wynik stanowych wyborów wśród mniejszych partii, tzw. trzecich (ang.third party”).

Podczas wyborów prezydenckich w 1988 z ramienia partii startował Ron Paul. Zdobył wtedy ponad 430 000 głosów, co stanowiło trzeci wynik w kraju[10].

W 1998 do partii przyłączył się znany afroamerykański aktywista Roy Innis, były przewodniczący Congress of Racial Equality oraz członek Partii Demokratycznej[11].

Podczas wyborów do Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych w 2002, kandydaci Partii Libertariańskiej otrzymali ponad 1 milionów głosów. Dotychczas, wynik powyżej miliona udało się jedynie osiągnąć Republikanom i Demokratom. W tym samym roku, libertarianie wystawili w wyborach na rożne wyższe urzędy, 1 642 kandydatów - najwięcej ze wszystkich mniejszych partii, od czasów II wojny światowej.

W czasie 2012 Libertarian National Convention odbywającego się w Las Vegas, członkowie partii wyznaczyli Gary’ego Johnsona jako oficjalnego kandydata w wyborach prezydenckich 2012. Gary otrzymał 419 głosów. Na drugim miejscu znalazł się R. Lee Wrights, zdobywając 152 głosy[12]. W wyborach powszechnych zdobył 1 275 951 (0.99%), co stanowiło jak dotąd największy ilościowy wynik partii. Rok później, Robert Sarvis, były republikański polityk, wystartował w wyborach na gubernatora stanu Wirginia. Otrzymał 6.5% głosów.

Założenia programowe i działalność[edytuj]

Założenia programowe[edytuj]

Stałymi ideami Partii Libertariańskiej są libertarianizm, leseferyzm, zachowanie pełnych swobód obywatelskich (łącznie z legalizacją narkotyków).

Partia Libertariańska opowiada się m.in. za:

W Stanach Zjednoczonych, podobnie jak w Europie, panuje powszechny podział sceny politycznej na lewicę i prawicę, gdzie Partia Republikańska reprezentuje centroprawicę, a Partia Demokratyczna – centrolewicę. Partia Libertariańska odrzuca ten podział.

Partia opowiada się również za swobodnym przepływem ludzi, a także polityką wolnego handlu. Popiera zniesienie umów NAFTA, CAFTA i tym podobnych porozumień handlowych, podobnie jak wyjście USA z Światowej Organizacji Handlu oraz NATO[13].

Działalność[edytuj]

Partia posiada swoje oddziały we wszystkich pięćdziesięciu stanach, a także w Dystrykcie Kolumbii[14].

W latach 1997-1999 istniała filia w Portoryko. Jej założycielem był Jose Julio Diaz a także prezenter radiowy Frank Worley, który został pierwszym i jedynym przewodniczącym oddziału. W roku 2012 powstała na wyspie strona internetowa, mająca na celu propagować idee głoszone przez Partię Libertariańską[15][16].

Po zamachach 11 września, partyjni aktywiści postanowili o zorganizowaniu akcji o nazwie „Libertarians for Peace”. Jej celem jest utrzymanie anty-wojennego podejścia partii, a także promowanie tej idei wśród społeczeństwa[17][18].

Nazwa i symbole[edytuj]

Jeżozwierz jest drugim logiem Partii Libertariańskiej.

Nazwę partii wybrano w 1972 roku. Zastanawiano się pomiędzy „New Liberty Party” a aktualną nazwą[19].

Pierwszą oficjalną dewizą było zdanie Miltona Friedmana, „There ain't no such thing as a free lunch” (często pisane jako skrótowiec „TANSTAAFL”), spopularyzowane przez pisarza Roberta A Heinleina. Aktualna dewiza partii to „The Party of Principle[20].

Początkowym logiem partii, wybranym w 1972, była czarna strzałka przecinająca skrótowiec TANSTAAFL. Nazwano ją „Libersign”. Z czasem jednak zastąpiono to logo wizerunkiem Statuy Wolności, która stała się maskotką oraz symbolem partii[21].

Innym nieoficjalnym symbolem partii jest jeżozwierz. Stworzony w 2006 przez Kevina Breena, jednego z członków grupy do spraw mediów społecznościowych Partii Libertariańskiej. Nowa maskota ma na celu być łatwiejszą do zrozumienia i rozpoznania dla społeczeństwa. Stanowi ona alternatywę dla Statuy Wolności, którą większość ludzi kojarzy bardziej z ikoną patriotyzmu niż wolności[22].

Struktura i działacze[edytuj]

Przewodniczący Partii Libertariańskiej[23][edytuj]

Kandydaci na stanowisko Prezydenta Stanów Zjednoczonych z ramienia Partii Libertariańskiej[edytuj]

Związani z Partią Libertariańską[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Libertarian National Committee (LNC) | Libertarian Party
  2. The Dallas Accord Is Dead by Less Antman
  3. The Dallas Accord Is Dead by Less Antman
  4. http://www.lp.org/issues/current-issues
  5. INTERLIBERTARIANS Together in freedom
  6. [1] (dostęp 15.05.2014)
  7. http://www.lp.org/our-history
  8. RIP Tonie Nathan, the First Woman to Receive an Electoral Vote | Cato @ Liberty
  9. 1972 Presidential General Election Results
  10. http://uselectionatlas.org/RESULTS/
  11. Meet The NRA | National Running Association
  12. Gary Johnson Nominated by Libertarian Party on First Ballot | Ballot Access News
  13. Backgrounder: Libertarian Party CCTV News - CNTV English
  14. State Affiliates | Libertarian Party
  15. Libertarian Party of Puerto Rico - LPedia
  16. http://blog.panampost.com/author/frank-worley-lopez/
  17. News 2001 - Libertarians for Peace
  18. Libertarians for Peace – Libertarians against military intervention, war and imperialism
  19. Constitutional Patriots Opposing Prohibition
  20. HugeDomains.com - Facefwd.com is for sale (Facefwd)
  21. http://www.lp.org/files/footer-logo.png
  22. http://www.libertarianporcupine.org/history/
  23. Michał Kozera: Libertarianizm: teoria, praktyka, interpretacje. Lublin: UMCS, 2010, s. 165. ISBN 978-83-227-3104-8.
  24. Free Radical; Libertarian - and Contrarian - Ed Crane Has Run the Cato Institute for 25 Years. His Way. | Cato Institute
  25. 1972 Presidential General Election Results
  26. 1976 Presidential General Election Results
  27. 1980 Presidential General Election Results
  28. 1984 Presidential General Election Results
  29. 1988 Presidential General Election Results
  30. Ron Paul - U.S. Representative, Doctor - Biography.com
  31. 1992 Presidential General Election Results
  32. 1996 Presidential General Election Results
  33. 2000 Presidential General Election Results
  34. Our Campaigns - AZ US President Race - Nov 07, 2000
  35. 2004 Presidential General Election Results
  36. Our Campaigns - US President - Popular Vote Race - Nov 04, 2008
  37. http://www.fec.gov/pubrec/fe2008/2008presgeresults.pdf
  38. Our Campaigns - US President - Popular Vote Race - Nov 06, 2012
  39. Wybory w USA. Rośnie poparcie dla G. Johnsona, 4 sierpnia 2016 [dostęp 2016-08-04] (pol.).
  40. Emma Brockes meets Clint Eastwood, one of the last American heroes, to talk about films, politics and ageing | Film | The Guardian
  41. Peter Thiel
  42. http://mises.org/page/1469/Biography-of-Murray-N-Rothbard-19261995
  43. Kochs v. Soros: A Partial Backstory - LRC Blog
  44. The Advocates for Self-Government Karl Hess » The Advocates for Self-Government
  45. Libertarian Wrestler "Kane" Might Be Contemplating a Primary Run Against Sen. Lamar Alexander in 2014 - Hit & Run : Reason.com
  46. Wrestling With Libertarianism - Hit & Run : Reason.com
  47. Innovation Group » Blog Archive » Richard Stallman, Free Software, and Copyleft
  48. http://www.examiner.com/list/popular-libertarians/trey-parker-of-south-park-fame
  49. http://cornellsun.com/blog/2013/09/11/the-non-politics-of-south-park-politics/
  50. Penn Jillette | The Libertarian Party of Maryland
  51. Official Website of the Libertarian National Committee

Linki zewnętrzne[edytuj]