Rocco i jego bracia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rocco i jego bracia
Rocco e i suoi fratelli
Gatunek Dramat sportowy[1], psychologiczny
Rok produkcji 1960
Data premiery 6 września 1960 (VIFF)
Kraj produkcji  Włochy
 Francja
Język włoski
Czas trwania 2 godz. 57 min
Reżyseria Luchino Visconti
Scenariusz Luchino Visconti,
Enrico Medioli,
Suso Cecchi D’Amico,
Pasquale Festa Campanile,
Massimo Franciosa
Główne role Alain Delon,
Renato Salvatori,
Annie Girardot,
Spiros Focás,
Claudia Cardinale,
Katina Paksinu,
Max Cartier
Muzyka Nino Rota
Zdjęcia Giuseppe Rotunno
Scenografia Mario Garbuglia
Kostiumy Piero Tosi
Montaż Mario Serandrei
Produkcja Goffredo Lombardo
Wytwórnia Les Films Marceau,
Titanus

Rocco i jego bracia (wł. Rocco e i suoi fratelli) – włosko-francuski film dramatyczny z 1960 roku w reżyserii Luchino Viscontiego. Film opowiada historię pochodzącej z Bascilicaty rodziny Parondi po ich przeprowadzce do Mediolanu. W roli tytułowego Rocco wystąpił Alain Delon, a ponadto w obsadzie znaleźli się Annie Girardot, Renato Salvatori, Max Cartier, Katina Paksinu, oraz Claudia Cardinale. Muzykę do filmu skomponował Nino Rota, a scenariusz napisali Visconti, Enrico Medioli, Suso Cecchi D’Amico, Massimo Franciosa oraz Pasquale Festa Campanile.

Premiera filmu miała miejsce 6 września 1960 roku w przedostatnim dniu 21. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Wenecji. Dzień później, podczas rozdania nagród, film zdobył Wielką Nagrodę Jury (druga najważniejsza nagroda festiwalu) oraz Nagrodę Międzynarodowej Federacji Krytyków Filmowych (FIPRESCI)[2].

Rocco i jego bracia został bardzo dobrze odebrany przez krytykę i uchodzi za jeden z najlepszych filmów Viscontiego, oraz za jedno z arcydzieł kina włoskiego[3][4]. Film okazał się także ważnym przystankiem aktorskim dla Delona i Cardinale, którzy wystąpili tutaj przed czasem ich największej popularności[5].

Geneza tytułu oraz nawiązania do innych dzieł[edytuj]

Tytuł Rocco i jego bracia jest hybrydą nazwy powieści Thomasa Manna Józef i jego bracia oraz imienia Rocco Scotellaro – włoskiego poety, który w swoich dziełach opisywał odczucia z życia chłopów na południu Włoch[6]. Fabuła filmu zainspirowana została powieścią Giovanniego Testoro pt. Il ponte della Ghisolfa (pol. Most Ghisolfa), a ponadto fragmentami nawiązuje do Idioty Dostojewskiego oraz Józefa i jego braci[7].

Fabuła[edytuj]

Po śmierci ojca, rodzina Parondi – matka Rosaria, oraz czwórka jej synów (Simone, Rocco, Ciro oraz Luca), przeprowadza się do Mediolanu z wioski na południu Włoch. Zaraz po przybyciu do miasta, matka wraz z synami odwiedza najstarszego syna Vicenzo w domu rodziców jego narzeczonej Ginetty. Na miejscu Vicenzo informuje matkę o planach ślubu. Rodzina osiedla się w mediolańskiej kamienicy, synowie chwytają się dorywczych prac. W ich życiu pojawia się córka sąsiadów, prostytutka z Cremony Nadia. Gdy rodzina ustatkowuje się, Simone zaczyna karierę bokserską, wikłając się jednocześnie w różne przestępstwa. Sprowadza tym samym problemy na rodzinę, oddalając się od niej. Jego osoba odbierana jest inaczej przez każdego z członków rodziny, młodszy brat Rocco stara się mu pomóc i wyciągnąć go z jego kłopotów. W międzyczasie losy rodziny Parondi komplikują się, a jej członkowie imają się coraz to różnych zajęć i prac.

Obsada[edytuj]

Odbiór filmu oraz jego dalsze znaczenie[edytuj]

Premiera Rocco i jego braci miała miejsce podczas 21. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Wenecji, gdzie film walczył w konkursie głównym o najważniejszą nagrodę festiwalu – Złotego Lwa. Choć ta ostatecznie trafiła w ręce André Cayatte’a za film Przejście nad Renem, Visconti odebrał drugą co do wartości nagrodę festiwalu – Wielką Nagrodę Jury, a także niezależną od jury festiwalu, nagrodę FIPRESCI[8].

Rocco i jego bracia uzyskał przychylne recenzje krytyków filmowych. Chwalono rozmach formy, w szczególności zdjęcia Giuseppe Rotunno, oraz zawartą w filmie krytykę stereotypów męskości[5][7]. Niektóre negatywne opinie podkreślały nadmiar emocji i brak subtelności w scenach kulminacyjnych[7]. Na portalu Rotten Tomatoes, który agreguje recenzje zrzeszonych wokół ów portalu krytyków, film utrzymuje 91% pozytywnych recenzji z 23 napisanych (oznaczone jako świeże), oraz średnią ocenę w wyniku 8,1/10[9]. W niezależnej od Rotten Tomatoes mini-recenzji, amerykański krytyk oraz twórca przewodników i kronik filmowych, Leonard Maltin przyznał filmowi 3,5 gwiazdki na 4 możliwe. Pisał o tym, że film Viscontiego jest „zamaszystą i pięknie sfotografowaną przez Giuseppe Rotunno opowieścią o rodzinnej lojalności, wątpiącą w istotę niewinności”[10].

Po latach od premiery film uzyskał wielkie uznanie zarówno krytyki, jak i światowych twórców kina i uchodzi za jedno z największych osiągnięć twórczych Viscotniego[3]. Zauważono szczególny wpływ filmu na twórczość takich reżyserów jak Michael Cimino, Francis Ford Coppola, czy Martin Scorsese. Burzliwa relacja braci, oraz styl reżyserii scen walk bokserskich w filmie Viscontiego zainspirował Scorsese przy tworzeniu Wściekłego Byka, z kolei do scen rodzinnych i ich włoskiego klimatu nawiązywał Coppola w Ojcu chrzestnym, do którego muzykę skomponował częsty współpracownik Viscontiego, Nino Rota[11]. Na światowych listach najlepszych filmów wszech czasów Rocco i jego bracia pojawia się regularnie. W głosowaniu pisma Sight & Sound (2012) dzieło Viscontiego wyróżniło 7 krytyków (235. miejsce) oraz 6 reżyserów (107. miejsce)[12]. Na stronie TSPDT, która agreguje różne listy najlepszych filmów w historii, tworząc własny ranking tysiąca najlepszych, Rocco i jego bracia zajmuje 180. miejsce, będąc drugim najwyżej sklasyfikowanych dziełem Viscontiego zaraz za Lampartem[13].

Linki zewnętrzne[edytuj]

Przypisy

  1. Rocco i jego bracia - Najnowsze informacje (pol.). [dostęp 2017-08-01]. s. Wirtualna Polska.
  2. Rocco i jego bracia (1960) - Nagrody (pol.). [dostęp 2017-08-01]. s. Filmweb.
  3. a b Jessica Kiang: The Essentials: The 8 Best Luchino Visconti Films (ang.). 8 października 2015. [dostęp 2017-08-01]. s. IndieWire.
  4. Pasquale Iannone: 10 great Italian films of the 1960s (ang.). 12 grudnia 2016. [dostęp 2017-08-01]. s. BFI.
  5. a b Hamish Ford: Rocco and his Brothers (ang.). czerwiec 2010. [dostęp 2017-09-09]. s. Senses of Cinema.
  6. Emanuel Levy: Rocco and His Brothers (1960): Visconti’s Masterpiece Starring Alain Delon and Annie Girardot (ang.). 11 lutego 2010. [dostęp 2017-09-09]. s. Emanuel Levy.
  7. a b c Martin Scorsese: Martin Scorsese on Visconti's Rocco and His Brothers (ang.). 3 lipca 2016. [dostęp 2017-09-09]. s. The Film Foundation.
  8. MFF w Wenecji 1960 (pol.). [dostęp 2017-08-01]. s. Filmweb.
  9. Rocco and His Brothers (Rocco e i suoi fratelli) (1961) (ang.). [dostęp 2017-08-01]. s. Rotten Tomatoes.
  10. Rocco and His Brothers (1961) - Overview (ang.). [dostęp 2017-08-01]. s. TCM.
  11. Jonathan Jones: Count zero (ang.). 12 grudnia 2001. [dostęp 2017-09-09]. s. The Guardian.
  12. Votes for ROCCO E I SUOI FRATELLI (1960) (ang.). [dostęp 2017-09-09]. s. BFI.
  13. TSPDT - 1,000 Greatest Films (Full List) (ang.). [dostęp 2017-09-09]. s. They Shoot Pictures.