Stefan Flukowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stefan Flukowski
Data i miejsce urodzenia 18 sierpnia 1902
Warszawa
Data i miejsce śmierci 8 maja 1972
Świnoujście
Alma Mater Uniwersytet Warszawski
Dziedzina sztuki liryka, powieść, opowiadanie, dramat
Epoka dwudziestolecie, II wojna światowa, współczesność
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
Grób Stefana Flukowskiego na Powązkach; Warszawa, 23 lipca 2008

Stefan Bronisław Flukowski (ur. 18 sierpnia 1902 w Warszawie, zm. 8 maja 1972 w Świnoujściu), polski pisarz i poeta związany z grupą literacką Kwadryga, jeden z pierwszych i najważniejszych przedstawicieli surrealizmu w Polsce. Tłumacz dzieł Anatole’a France’a czy Paula Éluarda. Podporucznik piechoty Wojska Polskiego II RP.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny rzemieślniczej. Ukończył Gimnazjum Wojciecha Górskiego w Warszawie. Studiował filozofię na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warszawskiego i równolegle prawo. W latach 1926-1937 pracował jako aplikant sądowy, aplikant adwokacki i asesor sądowy. Był współzałożycielem i członkiem grupy literackiej Kwadryga, a także redaktorem związanego z nią czasopisma „Kwadryga”, na łamach którego debiutował w 1927. Książkowo debiutował w 1929 tomem poetyckim Słońce w kieracie. Stale współpracował z czasopismami „Droga” (1931-1933), „Pion” (1934, 1936-1937), „Rocznik Literacki” (1934-1936) i „Tygodnik Ilustrowany”. Brał czynny udział w kampanii wrześniowej 1939 roku, dostał się do niewoli. Przebywał w Oflagu II B Arnswalde i Oflagu II C Woldenberg, gdzie był jednym z animatorów kulturalnych i współtwórcą teatru jenieckiego, dla którego napisał kilka sztuk (Jajko Kolumba, jednoaktówki Tęsknota za Julią, Gwiazda dwóch horyzontów, dwuaktówka Chwila królewskiej niemocy).

Od 1946 zamieszkał w Krakowie, gdzie został kierownikiem literackim Teatru im. Juliusza Słowackiego (1946-1947) i prezesem krakowskiego oddziału Związku Literatów Polskich. Publikował m.in. w pismach „Odrodzenie” (1945–1949), „Twórczość” (1946-1958 z przerwami), „Nowiny Literackie” (1947-1948), „Tygodnik Powszechny” (1947-1948). Redagował serię Nowy Teatr, w której wydano w 1948 pierwodruki sztuk W małym dworku i Szewcy autorstwa Stanisława Ignacego Witkiewicza. W 1950 przeniósł się do Warszawy, gdzie został redaktorem w Naszej Księgarni. Ponadto był organizatorem działalności kulturalnej i dydaktycznej w Pałacu Młodzieży. W latach 50. i później twórczość własną oraz tłumaczenia publikował m.in. w pismach „Nowa Kultura”, „Współczesność”, „Odgłosy”, „Kultura”, „Życie Literackie”, „Tygodnik Kulturalny”, „Poezja”.

Zmarł nagle podczas pobytu w Świnoujściu. Spoczywa na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kw. 32B dodatkowa-22-5)[1].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Jego twórczość bliska była Awangardzie Krakowskiej. Podczas gdy Tadeusz Peiper czy Julian Przyboś dążyli do wyrażenia wieczności w obrazach teraźniejszości czy codzienności, Flukowski wręcz odwrotnie: metaforą wieczności wyrażał cykliczność teraźniejszości. Poeta przeciwstawiał się jednocześnie popularnemu wówczas nowatorstwu formy, wyrażając postulat prostoty języka.

Poezja Flukowskiego wyrażała apoteozę pracy, jako podstawowej wartości świata. Stałym motywem w jego twórczości był obraz codziennych ludzkich prac jako dokończenie boskiego aktu stworzenia.

Poezja
  • Słońce w kieracie (1929)
  • Dębem rosnę (1932)
  • Napomknięte cieniem 1961
  • Rzeka gwiazdy (1965)
  • Po stycznej słońca (1971)
  • Oko byka (1973)
Proza
  • Pada deszcz (1931) – zbiór opowiadań
  • Urlop bosmanmata Jana Kłębucha (1939) – powieść
  • Płomień róży (1959) – opowieść biograficzna o Słowackim i Norwidzie
Dramat
  • Odys u Feaków (1939)
  • Tęsknota za Julią (1940)
  • Jajko Kolumba (1941)
  • Gwiazda dwóch horyzontów
  • Chwila królewskiej niemocy
  • Oranżeria (1949)

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wyszukiwarka cmentarna --- Warszawskie cmentarze [dostęp 2019-11-14] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Słownik poetów polskich (pod redakcją naukową Jolanty Sztachelskiej), Wydawnictwo „Łuk”, Białystok 1997
  • Cmentarz Komunalny Powązki dawny Wojskowy w Warszawie, Bożena Falkowska-Dybowska, Juliusz Jerzy Malczewski (red.), Warszawa: Wyd. Sport i Turystyka, 1989, s. 188, ISBN 83-217-2641-0, OCLC 830082377.
  • Jerzy Kwiatkowski: Dwudziestolecie międzywojenne. Wyd. III - 5 dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 132, 182, 259, 344, 503, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13851-6.
  • Grzegorz Gazda: Dwudziestolecie międzywojenne. Słownik literatury polskiej. Gdańsk: słowo / obraz terytoria; Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, 2008, s. 53, 64. ISBN 978-83-7420-110-0.
  • Jerzy Święch: Literatura polska w latach II wojny. Wyd. VI - 2 dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010, s. 453-455, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13852-3.
  • Stanisław Burkot: Literatura polska 1939-2009. Wyd. III. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010, s. 47, 255. ISBN 978-83-01-16289-4.
  • Lista oficerów Wojska Polskiego z lat 1914-1939. Stefan Flukowski. officersdatabase.appspot.com. [dostęp 31 lipca 2014].