Szczypiorno

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy dzielnicy Kalisza. Zobacz też: Szczypiorno (województwo mazowieckie).
Herb Kalisza Szczypiorno
Osiedle Kalisza
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Miasto Kalisz
Data założenia XV w.
W granicach Kalisza 2 lipca 1976[1]
SIMC 0936718
Powierzchnia 5,87[2] km²
Populacja (2015)
• liczba ludności

1529[2]
• gęstość 260,5 os./km²
Położenie na mapie Kalisza
Mapa lokalizacyjna Kalisza
Szczypiorno
Szczypiorno
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Szczypiorno
Szczypiorno
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Szczypiorno
Szczypiorno
Ziemia51°43′18″N 18°01′08″E/51,721667 18,018889
Portal Portal Polska
Park w Szczypiornie

Szczypiornoosiedle w południowo–zachodniej części Kalisza, nad strugą Piwonia, w granicach administracyjnych miasta od 1976. Częścią Szczypiorna jest Nosków.

W Szczypiornie swoje korzenie ma polska piłka ręczna, popularnie nazywana szczypiorniakiem[3].

Osiedle jest jedną z największych pod względem powierzchni jednostek pomocniczych Kalisza, zasadniczo zurbanizowane w obrębie ulicy Wrocławskiej, pozostałe części to głównie pola uprawne i działki rekreacyjne.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Szczypiorno usytuowane jest w południowo–zachodnim krańcu miasta przy wylocie na Ostrów Wielkopolski, sąsiaduje od południowego zachodu z Nowymi Skalmierzycami, od północnego wschodu z Zagorzynkiem i Serbinowem, od północy z sołectwem Dobrzec, zaś od południowego wschodu z sołectwem Sulisławice Kolonia. Głównym traktem osiedla jest ulica Wrocławska, która przed wybudowaniem obwodnicy Nowych Skalmierzyc, stanowiła część drogi krajowej nr 25.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jako wieś Szczypiorno (wymieniane Sciperzno, Sciporno i in.), wzmiankowane od XV wieku[4].

W 1815 w miejscowości utworzono punkt graniczny, pomiędzy Prusami a Imperium Rosyjskim, zbudowano koszary dla garnizonu oraz budynek urzędu celnego[4].

W 1914 władze niemieckie w koszarach i barakach utworzyły obóz jeniecki dla obcokrajowców Ukraińców, Rosjan, Francuzów, Brytyjczyków, Rumunów i innych narodowości[3]. W późniejszym czasie powstał obóz dla internowanych żołnierzy Legionów Polskich (ok. 4 000), którzy odmówili przysięgi lojalności cesarzowi niemieckiemu[3][4]. Z uwagi na trudne warunki obozowe w mieście utworzono kaliski "Komitet Opieki Nad Jeńcami", który zaczął regularnie dostarczać żywność[4]. Wśród legionistów, zrodziła się nowa dyscyplina sportowa w Polsce – piłka ręczna potocznie szczypiorniak[3].

W 1918 w Szczypiornie po odzyskaniu niepodległości, kwaterował 29 Pułk Strzelców Kaniowskich[4]. W 1927 odbył się zjazd legionistów, połączony z odsłonięciem pomnika w Szczypiornie (zniszczony w czasie okupacji hitlerowskiej)[4].

W 1955 budynek koszar przekazano Ośrodkowi Szkolenia Służby Więziennej[4].

W 2013 otwarto prywatne Muzeum Historii Szczypiorna[5].

Na osiedlu mieści się kaplica św. Barbary i kościół Podwyższenia Krzyża Świętego oraz Sala Królestwa dwóch Chrześcijańskich Zborów Świadków Jehowy[6].

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Osoby związane ze Szczypiornem[edytuj | edytuj kod]

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Komunikację z osiedlem zapewniają linie autobusowe 15 i 19E Kaliskich Linii Autobusowych oraz linia M MZK Ostrów Wlkp. Na osiedlu znajduje się również przystanek kolejowy Kalisz–Szczypiorno.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 24 czerwca 1976 r. w sprawie zmiany granic niektórych miast w województwach: bielskim, jeleniogórskim, kaliskim, płockim i toruńskim (Dz.U. z 1976 r. Nr 24, poz. 144).
  2. a b MSIP Kalisz
  3. a b c d Szczypiorno dzielnica Kalisza, ozpr.opole.pl [dostęp 2017-04-10].
  4. a b c d e f g h i Nosków-Szczypiorno [w:] Władysław Kościelniak, Wędrówki po moim Kaliszu, Kalisz: Edytor, 2010, s. 169-176, ISBN 978-83-60579-56-5.
  5. Mundur dla Szczypiorna. kalisz.pl. [dostęp 2014-11-28].
  6. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2014-04-06].
  7. EDD w Kaplicy św. Barbary, www.kalisz.pl [dostęp 2017-04-10].
  8. Schrony w Szczypiornie trafiły do rejestru zabytków, Calisia.pl [dostęp 2018-02-02].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]