Szwaby Wyżne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Szwaby Wyżne
Majere
Ilustracja
Kaplica katolicka
Państwo  Słowacja
Kraj  preszowski
Powiat Kieżmark
Starosta Peter Zelina[1]
Powierzchnia 1,33[2] km²
Wysokość 466[3] m n.p.m.
Populacja (2016-12-31)
• liczba ludności
• gęstość

109[3]
81,95 os./km²
Nr kierunkowy +421-52
Kod pocztowy 061 01 (pošta Spišská Stará Ves)
Tablice rejestracyjne KK
Położenie na mapie kraju preszowskiego
Mapa konturowa kraju preszowskiego, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Szwaby Wyżne”
Położenie na mapie Słowacji
Mapa konturowa Słowacji, u góry znajduje się punkt z opisem „Szwaby Wyżne”
Ziemia49°23′48″N 20°22′36″E/49,396667 20,376667
Strona internetowa

Szwaby Wyżne[4] (słow. Majere) – wieś (obec) na Słowacji, w kraju preszowskim, w powiecie Kieżmark. Położona jest na prawym brzegu Dunajca, naprzeciwko Sromowców Niżnych[5]. W gwarze spiskiej miejscowość nazywano Majyry lub Wyśnie Swaby, w XIX wieku miała też nazwę Stary Majerz[6].

Jest to niewielka miejscowość licząca około 30 domów w zwartej zabudowie rozłożonych po obydwu stronach drogi z przejścia granicznego Niedzica-Lysá nad Dunajcom do Czerwonego Klasztoru[7].

W najstarszych znanych dokumentach miejscowość po raz pierwszy pojawia się w 1568 r.[8] Dawniej była to sezonowa osada pasterska. W 1787 r. sprowadzono do niej 7 kolonistów z Niemiec i stąd pochodzi nazwa Szwaby Wyżne. Ich potomkowie mieszkali tutaj do 1945 r. Obecnie część mieszkańców zajmuje się flisactwem i handlem przygranicznym. W miejscowości jest przystań flisacka, z której odbywają się spływy przełomem Dunajca, kwatery dla turystów i kąpieliska nad Dunajcem[6].

We wsi jest używana gwara spiska, zaliczana przez polskich językoznawców jako gwara dialektu małopolskiego języka polskiego, przez słowackich zaś jako gwara przejściowa polsko-słowacka[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Lista wybranych wójtów, burmistrzów gmin i miast w wyborach do organów gminy (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky. [dostęp 2021-10-25].
  2. Registre obnovenej evidencie pozemkov (słow.). Úrad geodézie, kartografie a katastra SR, 2017-08-10. [dostęp 2017-10-30].
  3. a b Slovakia: Prešovský kraj (ang.). W: City Population [on-line]. [dostęp 2017-10-30].
  4. Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata. KSNG, 2013. s. 266. [dostęp 2017-10-29].
  5. Turystyczna i satelitarna mapa Słowacji. [dostęp 2012-01-10].
  6. a b Józef Nyka: Pieniny. Przewodnik. Wyd. IX. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2006. ISBN 83-915859-4-8.
  7. Internetowa mapa Słowacji. [dostęp 2017-02-24].
  8. Majere – História (słow.). W: E-OBCE.sk [on-line]. TERRA GRATA. [dostęp 2017-10-30].
  9. Júlia Dudášová-Kriššáková, Goralské nárečia z pohľadu súčasnej slovenskej jazykovedy, Prešov: Vydavateľstvo Prešovskej univerzity v Prešove, 2016, s. 20-24, ISBN 978-80-555-1714-8 (słow.).