Tadeusz Pietrzykowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tadeusz Pietrzykowski
Ilustracja
Pseudonim Teddy
Data i miejsce urodzenia 8 kwietnia 1917
Warszawa
Data i miejsce śmierci 18 kwietnia 1991
Bielsko-Biała
Obywatelstwo  Polska
Masa ciała 53 kg
Trenowany przez Feliks Stamm
Debiut 1934
Kategoria wagowa kogucia
Klub Legia Warszawa

Tadeusz Pietrzykowski ps. „Teddy” (ur. 8 kwietnia 1917 w Warszawie, zm. 18 kwietnia 1991 w Bielsku-Białej) – polski pięściarz, trener, nauczyciel wychowania fizycznego, żołnierz Wojska Polskiego, jeden z pierwszych więźniów niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz, (nr obozowy 77)[1][2]. Po wojnie świadek w procesie Rudolfa Hößa[3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wychował się w rodzinie inteligenckiej. Matka Sylwina Bieńkowska po ukończeniu Seminarium Nauczycielskiego hrabiny Cecylii Plater-Zyberkówny uczyła w jednej ze szkół podstawowych w Warszawie. Ojciec Tadeusz Pietrzykowski po skończeniu wydziału Budowy Dróg i Mostów na Politechnice Warszawskiej pracował jako projektant i inspektor nadzoru rozbudowy warszawskiego węzła kolejowego. Podczas nauki w Państwowym Gimnazjum im. Stanisława Staszica w Warszawie wstąpił do 16 Warszawskiej Drużyny Harcerskiej im. Zawiszy Czarnego. Żeby poprawić warunki materialne rodziny po śmierci ojca, wynajmował się do różnych prac domowych, udzielał korepetycji, uczył jazdy na łyżwach, a dzięki zdolnościom rysunkowym wykonywał rysunki dla studentów Akademii Sztuk Pięknych i studentów architektury[4]. W 1939 uzyskał świadectwo maturalne[1]. Karierę bokserską rozpoczął jako gimnazjalista, trenując między innymi pod okiem słynnego Feliksa Stamma w warszawskiej Legii[2]. Był wicemistrzem Polski i mistrzem Warszawy w wadze koguciej.

Po wybuchu II wojny światowej uczestniczył jako podchorąży Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu w obronie Warszawy. Po kapitulacji próbował na wiosnę 1940, przedostać się do Francji i wstąpić do formowanego tam wojska polskiego. Aresztowany przez żandarmerię węgierską w pobliżu granicy węgiersko-jugosłowiańskiej został przekazany Niemcom. Przetrzymywany był kolejno w więzieniach w Muszynie, Nowym Sączu oraz Tarnowie, skąd został 14 czerwca 1940 trafił z pierwszym transportem więźniów obozu koncentracyjnego Auschwitz.

Do historii przeszedł jako pięściarz toczący pojedynki w obozach koncentracyjnych (Auschwitz-Birkenau, Neuengamme, Bergen-Belsen). Pierwszą walkę w KL Auschwitz stoczył w marcu 1941, wygrywając z niemieckim kapo Walterem Dunningiem, przedwojennym wicemistrzem Niemiec w wadze średniej. W KL Auschwitz Teddy stoczył według różnych szacunków od 40 do 60 walk i przegrał tylko raz z holenderskim mistrzem w wadze średniej Leen Sandersem[3]. W obozie Tadeusz Pietrzykowski utrzymywał bliski kontakt z rotmistrzem Witoldem Pileckim i został członkiem założonego przez niego Związek Organizacji Wojskowej[4]. Kilkakrotnie spotkał się z ojcem Maksymilianem Kolbe, który zwrócił mu uwagę na potrzebę hamowania emocji i agresji mimo otaczającego zła[2]. W 1943 Tadeusz Pietrzykowski został przeniesiony do obozu koncentracyjnego w Neuengamme. W dniu wyjazdu z KL Auschwitz Dunning wręczył mu dwie pary bokserskich rękawic jako wyraz szacunku. W Neuengamme stoczył około 20 walk bokserskich, między innymi z niemieckim bokserem Schally Hottenbachem. Wyzwolenia przez żołnierzy brytyjskich doczekał 15 kwietnia 1945 w obozie Bergen-Belsen. Wstąpił do 1 Dywizji Pancernej gen. Stanisława Maczka, gdzie zajmował się prowadzeniem ćwiczeń sportowych dla żołnierzy, kontynuował też występy na ringu – w 1946 został mistrza dywizji w swojej kategorii wagowej[2].

W 1946 powrócił do kraju. Z powodu trwałej utraty zdrowia w obozach koncentracyjnych nie osiągnął już przedwojennego poziomu w pięściarstwie. Po ukończeniu Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie w 1959, był przez wiele lat nauczycielem wychowania fizycznego, trenerem i instruktorem wychowania fizycznego w Bielsku-Białej, gdzie zmarł nagle 17 kwietnia 1991[3][4].

Był pierwowzorem bohatera noweli Bokser i śmierć Józefa Hena, na podstawie której słowacki reżyser Peter Solan zrealizował w 1962 film fabularny o tym samym tytule. Historia Tadeusza Pietrzykowskiego zostanie przedstawiona w powstającym filmie dokumentalnym o polskim boksie Ring Wolny[5][6][7].

W 2020 Maciej Barczewski wyreżyserował film fabularny Mistrz o obozowych losach Pietrzykowskiego, którego rolę odtwarza Piotr Głowacki[8]. Premiera zaplanowana jest na 2021. W pozostałych rolach wystąpili m.in. Grzegorz Małecki, Marcin Bosak, Marian Dziędziel, Piotr Witkowski, Rafał Zawierucha, Marcin Czarnik i Jan Szydłowski.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b https://opinie.wp.pl/tadeusz-pietrzykowski-ps-teddy-bokser-ktory-bil-niemcow-jak-chcial-6126040434984577a |Tadeusz Pietrzykowski ps.Teddy – bokser, który bił Niemców jak chciał. Data dostępu 16.10.2020, język polski
  2. a b c d http://sportowcydlaniepodleglej.pl/tadeusz-teddy-pietrzykowski-piesc-za-drutami/ | Tadeusz ""Teddy" Pietrzykowski – pięść za drutami, data dostępu 16.10.2020, język polski
  3. a b c https://www.tvp.info/45435719/miedzy-linami-auschwitz-czyli-piesciami-walczac-o-zycie | Piotr Woźniak: Między linami Auschwitz, czyli pięściami walcząc o życie, data dostępu 16.10.2020, język pol.
  4. a b c https://www.polska1918-89.pl/pdf/obozowe-lata-tadeusza-pietrzykowskiego---boksera,-ktory-piesciami-wywa,2239.pdf | Marta Bogacka Obozowe lata Tadeusza Pietrzykowskiego – boksera, który pięściami wywalczył sobie życie. Data dostępu 17.10.2020, język polski
  5. Ring Wolny, www.facebook.com [dostęp 2018-01-20] (pol.).
  6. Making of walki Tadeusza Pietrzykowskiego z Walterem Dunningiem w filmie „Ring Wolny”.. Ring Wolny 2018-01-17. [dostęp 2018-01-20].
  7. W Auschwitz dziadek walczył o życie pięściami, „plus.gazetawroclawska.pl”, 26 października 2016 [dostęp 2018-01-20] (pol.).
  8. Plakat filmu "Mistrz" o legendarnym pięściarzu z KL Auschwitz, Filmweb [dostęp 2020-11-10] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]