Zbucz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zbucz
Przydrożne krzyże we wsi
Przydrożne krzyże we wsi
Państwo  Polska
Województwo podlaskie
Powiat hajnowski
Gmina Czyże
Liczba ludności (2011) 178
Strefa numeracyjna (+48) 85
Kod pocztowy 17-207
Tablice rejestracyjne BHA
SIMC 0026407
Położenie na mapie gminy Czyże
Mapa lokalizacyjna gminy Czyże
Zbucz
Zbucz
Położenie na mapie powiatu hajnowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu hajnowskiego
Zbucz
Zbucz
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Mapa lokalizacyjna województwa podlaskiego
Zbucz
Zbucz
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zbucz
Zbucz
52°45′00,0000″N 23°25′59,8800″E/52,750000 23,433300

Zbuczwieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Czyże.

Wieś królewska w leśnictwie bielskim w ziemi bielskiej województwa podlaskiego w 1795 roku[1]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

27 maja 2012 we wsi rozpoczęto budowę prawosławnej cerkwi upamiętniającej męczenników chełmskich i podlaskich oraz czyżowskich parafian zamordowanych zimą 1946 roku przez zbrojne podziemie[2]. Obiekt został poświęcony 29 maja 2016 przez metropolitę warszawskiego i całej Polski Sawę[3].

Wieś w 2011 zamieszkiwało 178 osób[4].

Zabytki[edytuj]

Grodzisko

W pobliżu wsi znajduje się grodzisko, które jest najstarszym obiektem tego typu w międzyrzeczu górnej Narwi i środkowego Bugu. Daty dendrochronologiczne uzyskane z belek znajdujących się pod wałem wskazują, że grodzisko powstało po 890 roku lub pod koniec wieku IX[5], a ceramika znaleziona za fosą pochodziła z X lub XI wieku. Było to w tym czasie centrum lokalnej administracji plemiennej na tym obszarze. Grodzisko pierścieniowate ma około 90 metrów średnicy i otoczone jest wałami, których maksymalna wysokość dochodzi do 3,5 metra, zaś szerokość u podstawy waha się od 7 do 10 metrów. Gród prawdopodobnie pełnił także funkcję refugialną, w którym w razie najazdu chroniła się okoliczna ludność. W okresie późnośredniowiecznym w nasypie znajdował się cmentarz. Wał grodziska został zbudowany w bardzo kunsztowny sposób, który wskazuje na znaczne umiejętności budowniczych. Dowody zebrane podczas wykopalisk w 2004 i 2005 roku na terenie grodziska oraz na pobliskim cmentarzysku wskazują, że gród w Zbuczu, obok powstałych nieco później grodów w Klukowiczach i Zajączkach, należy wiązać z „mazowiecką” falą zasiedlenia tych terenów[6]. Gród został zniszczony przed 1041 rokiem podczas zbrojnego podbijania tych terenów przez książąt kijowskich[6].

Cmentarzysko wczesnośredniowieczne

W pobliżu grodziska znajduje się cmentarzysko z grobami o obstawach kamiennych i kurhanami. Odnaleziono w nich krzyżyki, kabłączki, przęśliki, szklane ozdoby, noże, ceramikę – analogiczne do odnalezionych na cmentarzyskach w pobliskich wsiach Kuraszewo i Rostołty. Cmentarz był użytkowany około 200 lat później niż gród[6].

Wał grodziska w Zbuczu


Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Przypisy

  1. Karol de Perthées , Mappa Szczegulna Woiewodztwa Podlaskiego, 1795
  2. Serwis Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego
  3. Oficjalna strona Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego – Poświęcenie cerkwi w Zbuczu [dostęp: 02.06.2016.]
  4. Wieś Zbucz » mapy, nieruchomości, GUS, kod pocztowy, kierunkowy, demografia, tabele, statystyki, liczba ludności, www.polskawliczbach.pl [dostęp 2016-09-11].
  5. http://archeowiesci.pl/2013/06/12/grodzisko-w-zbuczu/
  6. a b c Krasnodębski D. Badania Instytutu Archeologii i Etnologii PAN na terenie woj. białostockiego (podlaskiego) w latach 1990-2005 [w:]Karwowska H., Andrzejewski A. Stan badań archeologicznych na pograniczu Polsko-Białoruskim od wczesnego średniowiecza po czasy nowożytne, Muzeum Podlaskie w Białymstoku, Białystok 2006, s.66,74, ​ISBN 83-87026-70-0