Bofors 40 mm
| Bofors 40 mm | |
 Amerykańscy żołnierze przy Boforsie, Algieria 1943 |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo |  Szwecja |
| Producent | Bofors |
| Rodzaj | armata przeciwlotnicza |
| Historia | |
| Produkcja seryjna | 1936-? |
| Dane taktyczno-techniczne | |
| Kaliber | 40 mm |
| Długość lufy | 225–240 cm |
| Donośność | 10 200 m poziomo, 7200 m pionowo |
| Prędkość pocz. pocisku | 850 m/s |
| Długość | 369–378 cm |
| Masa | 462 kg chłodzona powietrzem, 528 kg chłodzona wodą |
| Szybkostrzelność | 120-160 strzałów na minutę |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Armata przeciwlotnicza Bofors 40 mm – armata przeciwlotnicza szwedzkiej firmy Bofors skonstruowana przed rozpoczęciem drugiej wojny światowej.
Spis treści |
[edytuj] 40 mm L/60
Opracowana została w 1933 roku w szwedzkiej firmie Bofors a następnie przyjęto uzbrojenia przez wiele krajów świata. Mimo iż konstrukcja jest już bardzo zaawansowana wiekiem, to broń ta nadal pozostaje w użyciu.
Przez cały okres produkcji armata była wielokrotnie modernizowana i produkowana w rozmaitych wersjach (zależnie od daty i kraju produkcji). Armata była montowana na różnych podstawach – lądowych, morskich a także na pojazdach lądowych. Produkowana była w wersjach pojedynczych a także podwójnie i poczwórnie sprzężonych.
[edytuj] Użycie w Wojsku Polskim
Pierwsze polskie armaty tego typu zostały zakupione w Szwecji w 1935. Następnie podjęto produkcję licencyjną armaty w Polsce.
Działo odznaczało się dobrymi właściwościami balistycznymi i było skuteczne w walce z celami powietrznymi na pułapie do 3000 m. Przed wojną zamierzano osiągnąć stan 638 armat. Mimo braków tej armaty w armii firma SePeWe sprzedała za granicę 168 armat m.in. do Wielkiej Brytanii, Rumunii i Holandii. Trakcję dla armaty stanowił ciągnik artyleryjski C2P, który również był używany w roli siły pociągowej dla przyczep amunicyjnych oraz sprzętowych.
We wrześniu 1939 Wojsko Polskie dysponowało 358 armatami tego typu. Pozwoliło to na sformowanie 40 czterodziałowych baterii dla dywizji piechoty, 2 czterodziałowych baterii dla brygad pancerno-motorowych, 11 dwudziałowych baterii dla brygad kawalerii oraz 81 lotniczych, wojskowych i fabrycznych plutonów składających się z 2 armat. Po klęsce wrześniowej armata ponownie trafiła do jednostek PSZ na Zachodzie m.in. 1 Dywizja Pancerna i 2 Korpus Polski.
[edytuj] Dane taktyczno-techniczne
- Data opracowania: 1936 rok
- Data wejścia do służby (wybrane kraje): Wielka Brytania – 1941, USA – 1942, Niemcy – 1944
- Masa działa: 462 kg (japońska wersja chłodzona powietrzem) – 528 kg (angielska wersja chłodzona wodą)
- Długość działa: 369.1–378 cm
- Długość lufy: 225–240 cm
- Szybkostrzelność: 120 strzałów na minutę (do 160 strzałów na minutę w pozycji horyzontalnej)
- Masa pocisku: 894–1002 g
- Masa naboju: 2100–2221 g
- Masa i rodzaj materiału wybuchowego w pocisku: 67 g TNT – 92 g heksatonalu. Pociski przeciwpancerne jednorodne – bez materiału wybuchowego
- Długość pocisku: 184 mm
- Długość naboju: 447–451 mm
- Masa ładunku miotającego: 280–326 g
- Wymiary łuski: 40x311 mm
- Prędkość wylotowa pocisku: ok. 850 m/s
- Żywotność lufy: 9500-10000 strzałów
- Zasięg maksymalny (zależy od wersji i amunicji): do 10200 m poziomo i 7200 m pionowo
- Przebijalność pancerza na dystansie 0 m: do 69 mm
- Przebijalność pancerza na dystansie 2000 m: do 30 mm
- Chłodzenie: wodą lub powietrzem
- W WP II RP do 40 mm armaty przeciwlotniczej wz.36, stosowana była jednostka ognia (JO) licząca 200 nabojów z granatem kruszącym. JO mieściła się w 17 skrzynkach (faktycznie 204 nb), masa JO w skrzynkach: 629 kg.
[edytuj] Oznaczenia
Armata ta w zależności od kraju posiadała różne oznaczenia:
- Polska: Armata przeciwlotnicza 40 mm wz. 36 Bofors
- Szwecja: Bofors 40 mm/60 (1.57") Model 1936
- Węgry: Bofors 40 mm 36M
- Niemcy: 4 cm/56 (1.57") Flak 28
- Japonia: 4 cm/60 (1.57") Type 5 (Model 1945)
- Wielka Brytania: 40 mm/56.3 (1.57") QF Mark I, III, IV, VIII, IX, X, XI, NI, NI/I
- USA: 40 mm/56 (1.57") Mark 1, Mark 2, M1
[edytuj] Użytkownicy
Wśród krajów używających tej armaty można wymienić: Polskę, Szwecję, Niemcy, Japonię, Wielką Brytanię, USA, Koreę Południową, ZSRR, Holandię, Australię i wiele innych.
[edytuj] 40 mm L/70
Opracowana w 1947 wersja armaty L/60, używająca nieco lżejszego pocisku i większej łuski 40×364R.
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||||||||
