Chomranice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Chomranice
Zabytkowy kościół w Chomranicach
Zabytkowy kościół w Chomranicach
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat nowosądecki
Gmina Chełmiec
Wysokość 400-450 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 931
Strefa numeracyjna 18
Kod pocztowy 33-394
Tablice rejestracyjne KNS
SIMC 0419940
Położenie wsi
Położenie wsi
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Chomranice
Chomranice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Chomranice
Chomranice
Ziemia 49°40′34″N 20°35′52″E/49,676111 20,597778
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Szkoła

Chomranicewieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Chełmiec. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Wieś liczy 931 mieszkańców (30 czerwca 2004).

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Chomranice leżą u podnóża Pasma Łososińskiego w Beskidzie Wyspowym, w dolnym biegu potoku Smolnik (dopływu Dunajca). Wieś leży przy drodze powiatowej LimanowaChełmiec oraz przy linii kolejowej linii kolejowej nr 104 (Nowy SączChabówka).

Z Chomranic przez przełęcz Nad Zawadką między Chełmem (793 m n.p.m.) a Białowodzką Górą (616 m n.p.m.) można dojechać do Tęgoborzy nad Jeziorem Rożnowskim. Wieś stanowi punkt wypadowy dla wycieczek pieszych na okoliczne wzgórza: Dąbrowę Wielką (614 m), Litacz (625 m n.p.m.) i Chełm (793 m n.p.m.). Prowadzi stąd żółty szlak turystyczny na Białowodzką Górę (rezerwat przyrody).

We wsi mieszczą się: zespół szkół, kościół parafialny (oddany do użytku w 1999) oraz małe firmy usługowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze wzmianki o Chomranicach pojawiają się w 1316. Właścicielem Chomranic był wtedy Marcin z Brzeznej, fundator tutejszego kościoła pw. św. Marcina, a wieś była podzielona na Chomranice Niższe i Chomranice Wyższe. W 1326 istniała w Chomranicach parafia.

Na przełomie XIV i XV wieku Chomranice przeszły na własność Słupskich z Limanowej. W 1511 Piotr Słupski sprzedał swój majątek Janowi Krzeszowi. W 1542 według rejestru podatkowego Sądecczyzny Chomranice Dolne złączyły się z Górnymi i odtąd istnieją tylko wzmianki o miejscowości Chomranice.

W II poł. XVI wieku na terenie wsi działał zbór protestancki. W 1571 ministrem ariańskim u Jędrzeja Tęgoborskiego w Chomranicach został Jan Pietrzykowic z Bobowej. 12 grudnia 1593 odbył się w obecnym kościele zjazd arian (braci polskich). W 1639 mieszkali tu jeszcze antytrynitarze.

16 grudnia 1884 oddana została do użytku Galicyjska Kolej Transwersalna, przechodząca przez wieś.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Drewniany kościół parafialny pw. Najświętszej Marii Panny, zbudowany w 1692 w konstrukcji zrębowej z barokowym i rokokowym wyposażeniem wnętrza. Z kościoła tego pochodzi dzieło Opłakiwanie z Chomranic. Na cmentarzu przykościelnym stoi XVII-wieczna drewniana dzwonnica. Budowla wchodzi w skład małopolskiego szlaku architektury drewnianej. Przed nowym kościołem pw. św. Maksymiliana Marii Kolbego w 2000 wzniesiono m.in. pomnik Jana Pawła II autorstwa Czesława Dźwigaja, będący repliką monumentu znajdującego się w Studzienicznej.