Język ajmara
| Aymara | |
| Obszar | Andy (Argentyna, Boliwia, Chile, Peru) |
| Liczba mówiących | 2,2 miliona |
| Ranking | poza pierwszą 100 |
| Klasyfikacja genetyczna | języki ajmara *język ajmara |
| Pismo | łacińskie |
| Status oficjalny | |
| język urzędowy | Boliwia, Peru |
| Regulowany przez | ? |
| Kody języka | |
| ISO 639-1 | brak |
| ISO 639-2 | aym (makrojęzyk) |
| ISO 639-3 | ayr (centralny)
ayc (południowy) |
| W Wikipedii | |
| Zobacz też: język, języki świata |
|
 |
|
 |
|
Język ajmara (aymara) – język z rodziny ajmara, którym posługują się Indianie Ajmara. Ajmara niekiedy łączony jest z językiem keczua, tworząc wraz z nim tzw. subfylę keczumarańską[1]. Inną klasyfikację proponuje Ethnologue, traktując ajmara jako tzw. makrojęzyk na który składają się dwa główne języki: ajmara centralny (w Boliwii i innych krajach) oraz ajmara południowy (w Peru).
Obecnie językiem ajmara posługuje się ok. 2,2 mln osób, głównie w Andach, a w Peru oraz Boliwii jest jednym z języków urzędowych (obok hiszpańskiego i keczua).
Ajmara jest językiem aglutynacyjnym i, do pewnego stopnia, polisyntetycznym, z szykiem wyrazów SOV.
Spis treści |
Fonologia [edytuj]
Samogłoski: Język ajmara posiada trzy samogłoski krótkie a, o, u, oraz odpowiadające im trzy samogłoski długie, zaznaczane w grafii za pomocą znaku umlautu: ä, ö, ü.
Spółgłoski:
| Wargowe | Dziąsłowe | Podniebienne | Miękkopodniebienne | Języczkowe | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Zwarte proste | p | p | t | t | č | ch | k | k | qʔ | q |
| Zwarte przydechowe | ph | ph | th | th | čh | chh | kh | kh | qh | qh |
| Zwarte ejektywne | pʔ | p' | tʔ | t' | čʔ | ch' | kʔ | k' | qʔ | q' |
| Szczelinowe | s | s | x | j | χ | x | ||||
| nosowe | m | m | n | n | ñ | ñ | ||||
| Boczne | l | l | ʎ | ll | ||||||
| Płynne | w | w | r | r | y | y | ||||
Etymologia [edytuj]
Dawna sugestia, że słowo "ajmara" pochodzi od słów "jaya" (starożytny) i "mara" (rok, czas) jest, z dużą dozą prawdopodobieństwa, błędna. Prawdziwa etymologia nazwy pozostaje niejasna. Informacje na ten temat można znaleźć w książce Lingüística Aimara napisanej przez szanowanego peruwiańskiego językoznawcę Rodolfo Cerrón-Palomino (2000: s. 34-6).
Niezwykłe cechy [edytuj]
Język ajmara posiada szereg cech, które są cytowane jako niezwykłe. Na przykład, ajmara jest podawany jako język używający logiki trójwartościowej (większość języków używa logiki dwuwartościowej). Umberto Eco w Ricerca della Lingua Perfetta Nella Cultura Europea (W Poszukiwaniu Idealnego Języka w Kulturze Europejskiej) pisze o ajmara jako języku z niezwykła giętkością i zdolnością do neologizmów.
Bibliografia [edytuj]
Majewicz, Alfred F., Języki świata i ich klasyfikacja, PWN, Warszawa, 1989, ISBN 83-01-08163-5
Linki zewnętrzne [edytuj]
Przypisy
- ↑ Majewicz, Alfred F., Języki świata i ich klasyfikacja, str. 160
