Jerzy Zdziechowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jerzy Zdziechowski
Jerzy Zdziechowski.jpg
Data i miejsce urodzenia 27 sierpnia 1880
Rozdół , gubernia podolska, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 25 kwietnia 1975
Kraków, Polska
Minister skarbu
Przynależność polityczna Związek Ludowo-Narodowy
Okres urzędowania od 20 listopada 1925
do 15 maja 1926
Poprzednik Władysław Grabski
Następca Gabriel Czechowicz
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Jerzy Zdziechowski herbu Rawicz (ur. 27 sierpnia 1880 w Rozdole w powiecie bałckim guberni podolskiej, zm. 25 kwietnia 1975 w Krakowie) – polski polityk i ekonomista, poseł na Sejm I kadencji w II RP.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie ziemiańskiej. Syn Czesława Zdziechowskiego i Zofii Dorożyńskiej. Gimnazjum ukończył w Odessie i Akademii w Anwerpii. W 1916 wiceprzewodniczący Rady Zjazdu Polskich Organizacji Pomocy Ofiarom Wojny w Moskwie. W latach 1917–1918 jeden z przywódców Rady Polskiej Zjednoczenia Międzypartyjnego w Petersburgu. Był współorganizatorem korpusów wschodnich. Był członkiem Ligi Narodowej[1].

Po wojnie działacz Związku Ludowo-Narodowego (ZLN) oraz Stronnictwa Narodowego. Był jednym z organizatorów nieudanej próby zamachu stanu w Polsce w styczniu 1919 (tzw. pucz Januszajtisa), skierowanej przeciw rządowi Jędrzeja Moraczewskiego. W latach 1925–1926 piastował funkcję ministra skarbu. W latach 1926–1933 członek Rady Obozu Wielkiej Polski. W latach 1922–1927 poseł na Sejm z ramienia ZLN. W nocy z 30 września na 1 października 1926 został brutalnie pobity we własnym mieszkaniu w Warszawie. Pobicia dokonali ludzie w mundurach, których tożsamość do dziś nie została ustalona. Zdziechowski był w opozycji względem rządów sanacji; był także jednym z głównych inspiratorów obstrukcji budżetowych. Wielu ówczesnych publicystów obwiniało (choć nie bezpośrednio) Józefa Piłsudskiego o wydanie polecenia zastraszenia Zdziechowskiego.

Czynnie działał w kilku władzach związków gospodarczych. Po agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę udał się na emigrację. Przebywał w Londynie. Członek Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie (od 1955).

Jest autorem wielu prac, głównie z zakresu ekonomii.

W roku 1933 wydał pod pseudonimem W. M. Dęboróg powieść Czeki bez pokrycia (Wydawnictwo "Rój" w Warszawie), którą świadomie stylizował na prozę poczytnego w latach 30. Tadeusza Dołęgi-Mostowicza. Dzięki temu rzeczywiście przez wiele lat krytycy literaccy przypisywali ten utwór Dołędze[2]. Powieść ta była ostrą krytyką rządów sanacyjnych.

Miał jedną córkę – Marię, żonę Jana Andrzeja Sapiehy (1910-1989), autorkę wspomnień o sobie i swoim ojcu.

Przypisy

  1. Stanisław Kozicki, Historia Ligi Narodowej (okres 1887-1907), Londyn 1964, s. 588.
  2. M. Sapieżyna, Moje życie, mój czas, Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2008.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]