Xixia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Państwo Xixia
Państwa Xixia, Liao i Song ok. 1111 roku
Państwa Xixia, Liao i Song ok. 1111 roku
Nazwa chińska
Hanyu pinyin Xīxià
Wade-Giles Hsi-hsia
Zn. tradycyjne 西夏
Zn. uproszczone 西夏
Historia Chin
Historia Chin
Prehistoria i starożytność
Neolit w Chinach
ok. 8000–2000 p.n.e.
Trzech Dostojnych i Pięciu Cesarzy
wg tradycji 2850−2205 p.n.e.
Dynastia Xia 2100–1600 p.n.e.
Dynastia Shang 1600–1046 p.n.e.
Dynastia Zhou 1045–256 p.n.e.
    Okres Wiosen i Jesieni
    Okres Walczących Królestw
Cesarstwo
Dynastia Qin 221 p.n.e.–206 p.n.e.
Dynastia Han 206 p.n.e.–220 n.e.
  (Dynastia Xin 9–23)
Epoka Trzech Królestw 220–280
  WeiShuWu
Dynastia Jin 265–420
Szesnaście Królestw 304–439
Dynastie Południowe i Północne 420–589
Dynastia Sui 581–618
Dynastia Tang 618–907
  (Dynastia Zhou 690–705)
Pięć Dynastii i Dziesięć Królestw
907–960
Dynastia Liao
907–1125
Dynastia Song
960–1279
Xixia 1038–1227
Jin 1115–1234
Dynastia Yuan 1271–1368
Dynastia Ming 1368–1644
Dynastia Qing 1644–1911
Współczesność
Republika Chińska 1912–1949
Chińska Republika Ludowa od 1949
Republika Chińska (Tajwan) od 1949

Xixia (wym. śi-śia, dosłownie Zachodnie Xia) – pozostające w orbicie chińskich wpływów kulturowych państwo założone przez Tangutów, istniejące w latach 1038-1227 w północno-zachodnich Chinach. Twórcą państwa był Li Yuanhao. Nazwa nawiązuje do starożytnej chińskiej dynastii Xia, od której rzekomo mieli pochodzić władcy Xixia. Państwo zostało zniszczone przez najazd Mongołów pod wodzą Czyngis-chana.

Zachodnie Xia położone było w środkowo-zachodnich Chinach. W VIII wieku Tanguci osiedlili się w zakolu Huang He. W 907 roku, na skutek chaosu w Chinach, po upadku dynastii Tang, uzyskali niezależność, którą formalnie ogłosili cesarzom chińskim w roku 982[1].

Władcy Zachodniego Xia:

  • Jǐngzōng (Lǐ Yuánhào): 1038-1048
  • Yìzōng (Lǐ Liàngzuò): 1048-1067
  • Huìzōng (Lǐ Bǐngcháng): 1067-1086
  • Chóngzōng (Lǐ Qiánshùn): 1086-1139
  • Rénzōng (Lǐ Rénxiào): 1139-1193
  • Huánzōng (Lǐ Chúnyòu): 1193-1206
  • Xiāngzōng (Lǐ Ānquán): 1206-1211
  • Shénzōng (Lǐ Zūnxū): 1211-1223
  • Xiànzōng (Lǐ Déwàng): 1223-1226
  • Mòdì (Lǐ Xiàn): 1226-1227

Siły zbrojne[edytuj | edytuj kod]

W początkowym okresie istnienia państwa Zachodnie Xia (panowanie cesarza Jǐngzōng), kraj ten dysponował armią liczącą 158 000 żołnierzy. Z tej liczby 100 000 rozlokowanych było wzdłuż granicy z Chinami dynastii Song, kolejne 30 000 zabezpieczało granicę zachodnią od Ujgurów i Tybetańczyków. Gwardia Cesarska liczyła 8 000 osób, spośród których 3 000 stanowili ciężcy kawalerzyści, ulokowani w stolicy państwa. Początkowo armia tego państwa opierała się na systemie rejestrów plemiennych. Z biegiem czasu, oraz implementacją chińskich rozwiązań biurokratycznych, kraj został podzielony na 12 okręgów wojskowych. Niewiele wiadomo na temat wyposażenia i organizacji sił zbrojnych Zachodniego Xia. Wiadome jest, że siłę militarną opierano głównie na kawalerii, która przewyższała zarówno swoją liczebnością, jak i również jakością kawalerię chińską. Żołnierze tanguscy uznawani byli przez ówczesnych za dzielnych i odważnych. Strategia obrony państwa oparta była o silnie ufortyfikowane miasta[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Zapomniane państwo Tangutów [w:] Mówią Wieki, nr 07/09 (594)
  2. C. J. Peers, Imperial Chinese Armies (2) 590-1260 AD, Osprey Publishing, Oxford 2002, s. 37-39