Bajt Mahsir

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bajt Mahsir
بيت محسير
Ilustracja
Ruiny wioski Bajt Mahsir
Państwo  Mandat Palestyny
Dystrykt Dystrykt Jerozolimy
Wysokość 588 m n.p.m.
Populacja (1945)
• liczba ludności

2 400
Data zniszczenia 11 maja 1948
Powód zniszczenia atak Hagany
Obecnie Bet Me’ir, Mesillat Cijjon
Położenie na mapie Mandatu Palestyny
Mapa lokalizacyjna Mandatu Palestyny
Bajt Mahsir
Bajt Mahsir
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Bajt Mahsir
Bajt Mahsir
Ziemia 31°47′40″N 35°02′05″E/31,794444 35,034722
Strona internetowa

Bajt Mahsir (arab. بيت محسير) - nieistniejąca już arabska wieś, która była położona w Dystrykcie Jerozolimy w Mandacie Palestyny. Wieś została wyludniona i zniszczona podczas Wojny domowej w Mandacie Palestyny, po ataku żydowskiej organizacji paramilitarnej Hagana w dniu 11 maja 1948.

Położenie[edytuj]

Wioska Bajt Mahsir leżała w Górach Judzkich, w odległości 9 kilometrów na zachód od Jerozolimy. Według danych z 1945 do wsi należały ziemie o powierzchni 16 268 ha. We wsi mieszkało wówczas 2 400 osób[1].

własność gruntów powierzchnia gruntów (hektary)
Arabowie 15 428
Żydzi 0
publiczne 840
Razem 16 268
Rodzaj użytkowanych gruntów Arabowie (hektary) Żydzi (hektary)
uprawy oliwek 1 340 0
uprawy nawadniane 1 348 0
uprawy zbóż 6 225 0
nieużytki 8 618 0
zabudowane 77 0

Historia[edytuj]

W XIX wieku była to średniej wielkości wioska, licząca około 450 mieszkańców. Korzystne położenie przy drodze z Jerozolimy do nadmorskiej równiny Szaron przyczyniło się do jej rozwoju. Tutejsza gospodarka opierała się na rolnictwie. Część ziem uprawnych znajdowała się na nizinnym obszarze położonym na zachód od wioski. W okresie panowania Brytyjczyków Bajt Mahsir była dużą wsią. We wsi znajdowały się trzy szkoły - dwie dla chłopców i jedna dla dziewcząt. Poza tym we wsi był jeden meczet. Mieszkańcy Bajt Mahsir byli dumni z tego, że ostatni imam z tego meczetu, szejk Khalil As'ad, był absolwentem Uniwersytetu al-Azhar w Kairze[1].

Podczas Wojny domowej w Mandacie Palestyny w wiosce znajdowała się jedna z baz Armii Świętej Wojny. Arabskie milicje atakowały stąd żydowskie konwoje do Jerozolimy. Jednym z ulubionych miejsc urządzania zasadzek był Szaar HaGai. Aby przeciwdziałać tym atakom, dowództwo żydowskiej organizacji paramilitarnej Hagana, wyznaczyło Brygadę Harel do ataku na wioskę Bajt Mahsir. Pierwszą próbę natarcie żołnierze 4 Batalionu przeprowadzili w nocy 8 maja 1948, nie zdołali jednak osiągnąć celu z powodu gęstej mgły. Następnego dnia przeprowadzono dwie nieudane próby zdobycia wioski. 10 maja żydowskie siły skoncentrowały się w kibucu Kirjat Anawim, skąd ciężarówkami dojechali w pobliże wioski. Zostali zatrzymani silnym ogniem karabinów, który zmusił ich do okopania się. Walki pozycyjne trwały przez cały dzień. Batalion poprosił o wsparcie lotnicze. Mały jednosilnikowy samolot Noresman okrążył wioskę i podczas próby zrzucenia bomby rozbił się na szczycie góry Deir Amar. Wieczorem Batalion otrzymał posiłki i o północy rozpoczął systematyczne likwidowanie arabskich posterunków na grzbiecie górskim powyżej wioski. O świcie 11 maja wioska została zdobyta. Okazało się, że wioska została wcześniej opuszczona przez swoich mieszkańców. Żydowscy żołnierze wysadzili prawie wszystkie domy, aby w ten sposób uniemożliwić powrót arabskich milicji[1]. Na początku I wojny izraelsko-arabskiej w rejonie zniszczonej wioski kończyła się trasa Drogi Birmańskiej prowadzącej do Jerozolimy z pominięciem arabskich pozycji w rejonie Latrun.

Miejsce obecnie[edytuj]

Na gruntach należących do Bajt Mahsir powstały w 1950 moszawy Bet Me’ir i Mesillat Cijjon.

Palestyński historyk Walid Khalidi, tak opisał pozostałości wioski Bajt Mahsir: "Ocalało kilka domów i znajdują się one pomiędzy domami osady Bet Me’ir. Powyżej izraelskiej osady znajdują się dwa duże domy, wzniesione w kształcie prostokąta z kamienia wapiennego. Nadal można odnaleźć pozostałości młyna, maszyny wyposażone w metalowe koło zamachowe na kamiennej podstawie. Na szczycie góry we wschodniej części wsi, rosną zdziczałe stare drzewa. Wśród drzew znajduje się wraz z innymi grobami grobowiec al-Ajami"[1].

Przypisy

  1. a b c d Welcome To Bayt Mahsir (ang.). W: Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2011-05-16].