Bartne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bartne/Бортне
Cerkiew greckokatolicka
Cerkiew greckokatolicka
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat gorlicki
Gmina Sękowa
Sołectwo Bartne
Wysokość 486 - 615 m n.p.m.
Liczba ludności (2009) 200
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 38-307 Sękowa
Tablice rejestracyjne KGR
SIMC 0464739
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Bartne/Бортне
Bartne/Бортне
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bartne/Бортне
Bartne/Бортне
Ziemia49°34′06″N 21°19′32″E/49,568333 21,325556
Cmentarz wojenny nr 64

Bartne (łemkow. Бортне, Bortne) – wieś łańcuchowa w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Sękowa.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Bartne wzmiankowane jest już w 1629. Według miejscowych przekazów, wieś została założona przez kamieniarzy z pobliskiej Jasionki, którzy na zboczach pobliskich gór pozyskiwali materiał.

Nazwa wsi (Bartne/Bortne) pochodzi od bartnictwa, czyli dawnej formy pszczelarstwa. Istnieje też etymologia ludowa, wywodząca nazwę od połączenia słów "bór tnę".

Z Bartnego/Bortnego pochodził Stefan Szkurat, który przyjął później bardziej szlachecko brzmiące nazwisko "Bortniański" – był to ojciec kompozytora Dmytra Bortniańskiego.

W XIX wieku wieś rozsławiły warsztaty kamieniarskie - pochodzące stąd krzyże przydrożne oraz nagrobki spotkać można w odległych miejscowościach; kamienne koło młyńskie z datą 1905 znajduje się w Bydgoszczy.

W latach 18701892 we wsi pełnił posługę kapłańską łemkowski ksiądz i pisarz Wołodymyr Chylak, który stworzył tu swoje najważniejsze utwory, m.in. nowelę Szybienicznyj Wierch.

W czasie I wojny światowej toczyły się tu walki Operacji Gorlickiej, o czym świadczy cmentarz z tego okresu.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Jest to jedna z cenniejszych cerkwi w tej części Beskidu Niskego. Klucze do obiektu udostępnia właściciel domu nr 25.

Cerkiew prawosławna jest siedzibą miejscowej parafii.

Pozostałe zabytki:[edytuj | edytuj kod]

  • Spichlerz kamienny z I połowy XIX w. ze zbiorami kamieniarki
  • Cmentarz ofiar cholery z 1873
  • Krzyże kamienne wystawione po 1918
  • Ośrodek kamieniarstwa ludowego
  • Chyże łemkowskie – domostwa łączące pod jednym dachem część mieszkalną oraz oborę ze stodołą

Szlaki piesze[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Paweł Kutaś "Szlak Architektury Drewnianej w Małopolsce", Zakrzów 2013, ​ISBN 978-83-60941-50-8​, ss.52-53

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]