Billy Dee Williams

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Billy Dee Williams
Ilustracja
Imię i nazwisko William December Williams, Jr.
Data i miejsce urodzenia 6 kwietnia 1937
Nowy Jork, USA
Zawód aktor, artysta malarz, piosenkarz, scenarzysta
Współmałżonek Audrey Sellers
(1959-1963; rozwód)
Marlene Clark
(1968-1971; rozwód)
Teruko Nakagami
(od 1972)
Lata aktywności od 1959

Billy Dee Williams, właściwie William December Williams, Jr.[1] (ur. 6 kwietnia 1937[2] w Nowym Jorku[3]) – amerykański aktor, artysta malarz, piosenkarz i scenarzysta, określany jako "czarny Clark Gable"[4], znany przede wszystkim jako odtwórca roli Lando Calrissiana w dwóch częściach sagi Gwiezdne wojny: Imperium kontratakuje i Powrót Jedi. W Jedi Outcast Lando również mówił głosem tego samego aktora[5].

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Billy Dee Williams na Phoenix Comicon (2011)

Syn urodzonego w Teksasie dozorcy Williama Decembera Williamsa, Sr. i urodzonej na Karaibach operatorki windy Loretty[6], przyszedł na świat jako jeden z bliźniaków z siostrą Lorettą. Dorastał w Harlemie wychowywany przez babkę ze strony matki, gdy jego rodzice pracowali. W 1945 roku w wieku ośmiu lat zadebiutował na scenie Broadway'u u boku austriackiej aktorki Lotte Lenyi w przedstawieniu Płonąca pochodnia Florencji (The Firebrand of Florence)[7]. Poznawał tajniki aktorstwa w nowojorskim Harlem Actors Workshop[8].

Kariera[edytuj]

Williams przy Florida SuperCon (2015)

W 1960 roku wystąpił w sztuce Wspaniały świat (The Cool World). Ukończył nowojorską szkołę średnią Fiorello H. LaGuardia High School of Music & Art, a następnie kontynuował naukę w National Academy of Fine Arts and Design w Nowym Jorku. Po kinowym debiucie w dramacie Ostatni gniewny człowiek (The Last Angry Man, 1959)[9], w 1961 roku Williams nagrał longplay jazzowy wydany przez Prestige Records pt. Let's Misbehave, na którym zaśpiewał kilka standardów. Album w tym czasie okazał się sukcesem komercyjnym i zakwalifikował się do legendarnej wytwórni Motown 25: Yesterday, Today, Forever (1983).

Pojawił się na małym ekranie w prestiżowych serialach: CBS Obrońcy (The Defenders, 1964), operze mydlanej NBC Inny świat (Another World, 1964), CBS Pielęgniarki (The Nurses, 1965), operze mydlanej CBS Guiding Light (1966) jako Dr Jim Frazier. W 1967 roku wystąpił na broadwayowskiej scenie w musicalu Hallelujah, Baby!. Za rolę Gale'a Sayersa, zawodnika drużyny futbolu amerykańskiego w telewizyjnym biograficznym dramacie sportowym ABC Pieśń Briana (Brian's Song, 1971) otrzymał nagrodę TV Land i był nominowany do nagrody Emmy. Dwukrotnie był ekranowym partnerem Diany Ross; w biograficznym dramacie muzycznym Sidneya J. Furie Lady śpiewa bluesa (Lady Sings the Blues, 1972) w roli Louisa McKaya i dramacie Mahogany (1975). W 1975 zagrał w teatrze jako Dr Martin Luther King Jr w sztuce Mam marzenie (I Have a Dream).

Startował do roli Hana Solo w filmie sci-fi George’a Lucasa Gwiezdne wojny: część IV - Nowa nadzieja (Star Wars: Episode IV - A New Hope, 1977), którą ostatecznie powierzono Harrisonowi Fordowi. Przełomem w karierze stała się kreacja barona-administratora Miasta Chmur, hazardzisty generała Lando Calrissiana w dwóch częściach sagi Gwiezdne wojny: Imperium kontratakuje (Star Wars: Episode V - The Empire Strikes Back, 1980) i Powrót Jedi (Star Wars: Episode VI - Return of the Jedi, 1983), za którą zdobył nominację do nagrody Saturna.

Pojawił się w roli Brady'ego Lloyda, zaborczego męża piosenkarki Dominique Deveraux (Diahann Carroll), przyrodniej siostry Blake'a Carringtona (John Forsythe) w operze mydlanej ABC Dynastia (Dynasty, 1984-85).

W 1988 roku odniósł sukces na Broadwayu w sztuce Augusta Wilsona Fences jako Troy Maxon. W obrazie fantasy Tima Burtona Batman (1989) wystąpił w roli prawnika okręgu administracyjnego Harveya Denta. W 1991 roku poświęcił się swojej pasji, którą było malarstwo. Zachwycił recenzentów rolą Henry’ego Watersa, ojca skazanego na 25 lat za napad i gwałt więźnia w niezależnym dramacie Wizyta (The Visit, 2000), za którą zdobył nominację do trzech nagród: Independent Spirit Award, Image Award i Black Reel. Można go było dostrzec w sitcomie CBS Różowe lata siedemdziesiąte (That '70s Show, 2004) jako pastora Dana oraz operze mydlanej General Hospital: Night Shift (Szpital miejski: Nocna zmiana, 2007) jako Toussainta Duboisa. Użyczył swojego głosu Lando Calrissianowi, bohaterowi seryjnej komedii animowanej Robot Chicken (2007).

W 2016 wziął udział w reklamie piwa 'Colt 45'[10].

Życie prywatne[edytuj]

W latach 1959-1963 był żonaty z Audrey Sellers, z którą ma syna Corey'a (ur. 1960). W latach 1968-1971 jego żoną była aktorka Marlene Clark. 27 grudnia 1972 ożenił się z Teruko Nakagami, z którą ma córkę Hanako (ur. 1973).

Wybrana filmografia[edytuj]

filmy fabularne
Rok Tytuł Rola Reżyser
1959 Ostatni z gniewnych (The Last Angry Man) Josh Quincy Daniel Mann
1970 Za miastem (The Out-of-Towners) Lost & Found - Boston Arthur Hiller
Czarna brygada (Carter's Army, TV ) szeregowy Lewis George McCowan
1972 Końcowe odliczanie (The Final Comedown) Johnny Johnson Oscar Williams
Lady śpiewa bluesa (Lady Sings the Blues) Louis McKay Sidney J. Furie
1973 Hit! Nick Allen Sidney J. Furie
1974 The Take Sneed Robert Hartford-Davis
1975 Mahogany Brian Walker Berry Gordy
1976 The Bingo Long Traveling All-Stars & Motor Kings Bingo Long John Badham
1977 Scott Joplin (TV) Scott Joplin Jeremy Kagan
1980 Gwiezdne wojny: część V – Imperium kontratakuje (The Empire Strikes Back) Lando Calrissian Irvin Kershner
Wieża zakładników (The Hostage Tower, TV) Clarence Whitlock Claudio Guzmán
1981 Nocny jastrząb (Nighthawks) sierżant Matthew Fox Bruce Malmuth
1983 Marvin & Tige Richard Davis Eric Weston
Gwiezdne wojny: część VI – Powrót Jedi (Return of the Jedi) Lando Calrissian Richard Marquand
1984 Miasto strachu (Fear City) Al Wheeler Abel Ferrara
Bomba zegarowa (Time Bomb, TV) Wes Tanner Paul Krasny
Terror in the Aisles sierżant Matthew Fox Andrew J. Kuehn
1986 Oceany Ognia (Oceans of Fire, TV) Jim McKinley Steve Carver
Odwaga (Courage, TV) Bobby Jay Jeremy Kagan
The Right of the People (TV) Mike Trainor Jeffrey Bloom
1987 Number One with a Bullet detektyw Hazeltine Jack Smight
Złudzenie (Deadly Illusion) Hamberger Larry Cohen, William Tannen
1988 Desperat powraca (Return of the Desperado, TV) Daniel Lancaster E.W. Swackhamer
1989 Batman Harvey Dent Tim Burton
1990 Secret Agent OO Soul tajny agent Zero Julius LeFlore
1991 Odlotowy trabant (Driving Me Crazy) Max Jon Turteltaub
Trabbi Goes to Hollywood Max Jon Turteltaub
1992 Giant Steps Slate Thompson Richard Rose
1993 Nieproszony gość (Alien Intruder) kommndor Skyler Ricardo Jacques Gale
Skazany na wolność (Marked for Murder, TV) kapitan Jack Reilly Mimi Leder
Wiadomość z Wietnamu (Message from Nam, TV) Felix Paul Wendkos
1995 Pułapka uczuć (Falling for You, TV) porucznik Frank Lazaro Eric Till
1996 The Prince Jamie Hicks Pinchas Perry
Maska śmierci (Mask of Death) Agent Jeffries David Mitchell
1997 Żywy cel (Moving Target) detektyw Don Racine Damian Lee
Stalowe rekiny (Steel Sharks) admirał Jim Perry Rodney McDonald
Czwarty król (Il Quarto re, TV) Gasparre Stefano Reali
1998 The Contract senator Harmon K.C. Bascombe
Woo w roli samego siebie Daisy von Scherler Mayer
Takie czasy (Hard Time, TV) Leo Barker Burt Reynolds
1999 Lęk skrada się w milczeniu (Fear Runs Silent, wideo) szeryf Hammond Serge Rodnunsky
2000 Wizyta (The Visit) Henry Jordan Walker-Pearlman
Zalotnik w akcji (The Ladies Man) Lester Reginald Hudlin
2001 Good Neighbor sierżant Paul Davidson Todd Turner
2002 The Last Place on Earth dr Davis James Slocum
Tajniak (Undercover Brother) generał Warren Boutwell Malcolm D. Lee
2003 Monolit 2 - Ewolucja (Epoch: Evolution, TV) Ferguson Ian Watson
Today will be Yesterday Tomorrow Godot Alex Goldberg
2004 The Maintenance Man (wideo) Melven Je'Caryous Johnson
2005 Constellation Helms Boxer Jordan Walker-Pearlman
2006 Piekielne sąsiedztwo (Hood of Horror) pastor Charlie Stacy Title
2008 iMurders Robert Delgado Robbie Bryan
2009 Fanboys sędzia Reinhold Kyle Newman
The Perfect Age of Rock 'n' Roll Ace Millstone Scott Rosenbaum
2010 Barry Munday Lonnie Green Chris D'Arienzo
2012 This Bitter Earth Joe Watkins David Lee Rawlings
2014 Blood Lines sędzia Devi Pascal Atuma
Lego: Przygoda (The Lego Movie) Lando Calrissian (głos) Phil Lord, Chris Miller
2015 The Man in 3B Cain Trey Haley
seriale TV
Rok Tytuł Rola
1964 Inny świat (Another World) asystent prokuratora okręgowego
1966 Guiding Light dr Jim Frazier
1971 Dan August Steve MacAdams
Mission Impossible Hank Benton
1983 Motown 25: Yesterday, Today, Forever w roli samego siebie
1984-85 Dynastia (Dynasty) Brady Lloyd
1990 Cwaniak (Wiseguy) Jesse Hains
1993 Martin (1992) Langston Paige
Inny świat (A Different World) w roli samego siebie
1994 Północ-Południe III (Heaven & Hell: North & South, Book III) Francis Cardozo
1999–2001 Kolorowy dom (The Hughleys) Jerry Rose
2000 Operacja wieczność (Code Name: Eternity) dr Jim Graham
2000–2001 Sprawiedliwość na 18 kołach (18 Wheels of Justice) Burton Hardesty
2004 Różowe lata siedemdziesiąte (That 70s Show) pastor Dan
Pół na pół (Half & Half) Otis 'Omar Funk' Wright
2006 Hoży doktorzy (Scrubs) w roli samego siebie
2007 Zagubieni (Lost)
2007–2008 General Hospital: Night Shift Touissant DuBois
2008 Prywatna praktyka (Private Practice) Henry
Robot Chicken Fudge Turnover
2009 Szpital miejski (General Hospital) Toussiant DuBois
2011 Białe kołnierzyki (White Collar) Ford / Bradford Toman
The Cleveland Show Lando Calrissian
2012 The Life & Times of Tim w roli samego siebie
2012–2014 Agenci NCIS (NCIS) Leroy Jethro Moore
2013 Współczesna rodzina (Modern Family) w roli samego siebie
2014 Dancing with the Stars (sezon 18)
Glee Andy Collins
2015 Star Wars: Rebelianci (Star Wars Rebels) Lando Calrissian (głos)
2016 LEGO Star Wars: Przygody Freemakerów

Książki[edytuj]

Przypisy

  1. Billy Dee Williams (ang.). Listal. [dostęp 2016-11-23].
  2. Billy Dee Williams (niem.). FILMSTARTS.de. [dostęp 2016-11-23].
  3. Billy Dee Williams (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2016-11-23].
  4. Billy Dee Williams (ang.). TCM Movie Database. [dostęp 2016-11-23].
  5. Aaron Pruner (2016-03-28): Billy Dee Williams reunites with Colt 45, filling that ‘Most Interesting’ beer commercial void (ang.). Screener. [dostęp 2016-11-23].
  6. Billy Dee Williams Biography (1937-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2016-11-23].
  7. Billy Dee Williams (ang.). AllMovie. [dostęp 2016-11-23].
  8. Billy Dee Williams (ang.). TV.com. [dostęp 2016-11-23].
  9. Billy Dee Williams Biography. BuddyTV. [dostęp 2016-11-23].
  10. Brennan Williams (2016-09-16): Billy Dee Williams: 'Star Wars' Should Leave My Character Alone (ang.). The Huffington Post. [dostęp 2016-11-23].

Bibliografia[edytuj]