Bystrzyca (dopływ Wieprza)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy rzeki Bystrzycy (dopływ Wieprza). Zobacz też: inne znaczenie słowa "bystrzyca".
Bystrzyca
Ilustracja
Bystrzyca w Osmolicach
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Lokalizacja lubelskie
Rzeka
Długość 70,3 km
Powierzchnia zlewni 1320,74 km²
Źródło
Miejsce Sulów, Wzniesienia Urzędowskie
Wysokość 227 m n.p.m.
Współrzędne 50°53′17,9″N 22°22′29,5″E/50,888306 22,374861
Ujście
Recypient rzeka Wieprz
Miejsce w Spiczynie
Wysokość 152 m n.p.m.
Współrzędne 51°20′59″N 22°45′25″E/51,349722 22,756944
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
źródło
źródło
ujście
ujście
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
źródło
źródło
ujście
ujście
Bystrzyca w Lublinie
Bystrzyca na mapie dzielnic Lublina
Dolina Bystrzycy w Lublinie, odcinek stanowiący granicę Rur i „Za Cukrownią”
Ścieżka edukacyjna „Doliną rzeki Bystrzycy” – tablica informacyjna nieopodal zapory na Bystrzycy i Jeziora Zemborzyckiego w Lublinie
Bystrzyca na wysokości al. Tysiąclecia

Bystrzyca – największy lewobrzeżny dopływ Wieprza, jedna z rzek Wyżyny Lubelskiej. Swoje źródła ma w Sulowie (na wysokości 227 m n.p.m.). Przepływa przez Lublin. Całkowita długość rzeki wynosi 70,3 km, a powierzchnia jej dorzecza 1315,5 km2. Poniżej miejscowości Spiczyn (na wysokości 152 m n.p.m.) uchodzi do Wieprza.

Dopływy[edytuj]

Dopływami Bystrzycy są Kosarzewka, Ciemięga (południowa), Czerniejówka, Czechówka i Ciemięga (północna). Kosarzewka wpada w Osmolicach, płynąca od zachodu Ciemięga (południowa), od południa Czerniejówka i od północnego zachodu Czechówka wpadają w granicach Lublina, a ostatnim dopływem, już poza granicami miasta, jest Ciemięga (północna).

Miejscowości nad Bystrzycą[edytuj]

Lublin[edytuj]

Przez Lublin Bystrzyca płynie z południa na północny wschód wraz ze swoimi dopływami – Czerniejówką i Czechówką. Dolina Bystrzycy dzieli Lublin na część zachodnią, którą zalicza się do Płaskowyżu Nałęczowskiego i część północno-wschodnią, która wchodzi w skład Płaskowyżu Świdnickiego. Bystrzyca przepływa przez lub wyznacza granice następujących dzielnic Lublina: Zemborzyce, Wrotków, Czuby Południowe i Północne, Za Cukrownią, Rury, Śródmieście, Stare Miasto, Bronowice, Kalinowszczyzna, Tatary, Ponikwoda oraz Hajdów-Zadębie.

Na rzece w południowej części Lublina (na terenie Zemborzyc i w bezpośrednim sąsiedztwie Wrotkowa i Abramowic) znajduje się zbiornik retencyjny o powierzchni ok. 250 ha – Jezioro Zemborzyckie. Jest to miejsce wypoczynku i rekreacji, dysponujące turystyczną i sportową bazą usługową[1]. W rejonie ujścia Czechówki i Czerniejówki, za zamkiem, od XIV do XIX wieku istniał Wielki Staw Królewski, pełniący funkcję retencyjną, dostarczający ryb i napędzający młyny[2].

Inne miejscowości[edytuj]

Sulów, Zakrzówek-Wieś, Zakrzówek, Majorat, Bystrzyca, Kiełczewice Górne, Kiełczewice Maryjskie, Kiełczewice Dolne, Borkowizna, Dębina, Rechta, Strzyżewice, Bystrzyca Nowa, Bystrzyca Stara, Piotrowice, Żabia Wola, Polanówka, Sobianowice, Bystrzyca, Charlęż i Spiczyn.

Zbiorniki[edytuj]

Największym zbiornikiem na Bystrzycy jest Jezioro Zemborzyckie, zbiornik małej retencji w Lublinie. Ponadto utworzono zespoły stawów rybnych w Zakrzówku, Dębinie, Strzyżewicach i Piotrowicach, a także mniejsze zbiorniki spiętrzające na potrzeby licznych młynów wodnych, m.in. w Osmolicach, Kiełczewicach Górnych i Dolnych.

Ujście Bystrzycy[edytuj]

W ujściu Bystrzycy brzegi obydwu rzek są porośnięte typowymi dla łęgów roślinami drzewiastymi i krzewami. Licznie występują tu pokrzywa zwyczajna (Urtica dioica), uczepy (Bidens cernae i Bidens tripartita) oraz wiele roślin szuwarowych, a wśród nich manna mielec (Glyceria aquatica).

Wody Bystrzycy są zanieczyszczone. Zdecydowana poprawa czystości wody Bystrzycy nastąpiła po uruchomieniu komunalnej oczyszczalni Hajdów, zbierającej i oczyszczającej ścieki z Lublina i Świdnika.

Przy brzegach, gdzie jest słaby nurt, pływa rzęsa (Lemna minor). Zarośnięta droga polna wiedzie do głównej drogi Spiczyn-Zawieprzyce i jedyny w tej okolicy most na Bystrzycy.

Do Zawieprzyc prowadzą drogi polne oraz kamienista droga. W pobliżu mostu w Zawieprzycach widać usypany kopiec ziemny. Na tej wyniosłości stoi stary, kamienny, dobrze zachowany słup z pozłacanym krzyżem[3].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Lubelski Ośrodek Informacji Turystycznej LOIT: Miasto Lublin – geografia i przyroda. [dostęp 3 września 2009].
  2. Krzysztof Szafranek, Monika Krzykała: Wielki Staw Królewski – Zapomniana Oczywistość. Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN”. [dostęp 2015-07-06].
  3. Zespół Szkół Rolniczych w Kijanach: Przystanek VI: Ujście Bystrzycy. W: Dolina Wieprza – Nadwieprzański Park Krajobrazowy [on-line]. [dostęp 3 września 2009].