Bystrzyca (dopływ Wieprza)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy rzeki Bystrzycy (dopływ Wieprza). Zobacz też: inne znaczenie słowa "bystrzyca".
Bystrzyca
Ilustracja
Bystrzyca w Osmolicach
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Lokalizacja lubelskie
Rzeka
Długość 70,3 km
Powierzchnia zlewni 1320,74 km²
Źródło
Miejsce Sulów, Wzniesienia Urzędowskie
Wysokość 227 m n.p.m.
Współrzędne 50°53′17,9″N 22°22′29,5″E/50,888306 22,374861
Ujście
Recypient rzeka Wieprz
Miejsce w Spiczynie
Wysokość 152 m n.p.m.
Współrzędne 51°20′59″N 22°45′25″E/51,349722 22,756944
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
źródło
źródło
ujście
ujście
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
źródło
źródło
ujście
ujście
Bystrzyca na mapie dzielnic Lublina z 2008
Dolina Bystrzycy w Lublinie, odcinek stanowiący granicę Rur i „Za Cukrownią”
Ścieżka edukacyjna „Doliną rzeki Bystrzycy” – tablica informacyjna nieopodal zapory na Bystrzycy i Jeziora Zemborzyckiego w Lublinie

Bystrzyca – największy lewobrzeżny dopływ Wieprza, jedna z ważniejszych rzek Wyżyny Lubelskiej. Swoje źródła ma w Sulowie (na wysokości 227 m n.p.m.). Przepływa przez Lublin. Całkowita długość rzeki wynosi 70,3 km, a powierzchnia jej dorzecza 1315,5 km2. Poniżej miejscowości Spiczyn (na wysokości 152 m n.p.m.) uchodzi do Wieprza.

Dopływy[edytuj]

Dopływami Bystrzycy są Kosarzewka, Ciemięga (południowa), Czerniejówka, Czechówka i Ciemięga (północna). Kosarzewka wpada w Osmolicach, płynąca od zachodu Ciemięga (południowa), od południa Czerniejówka i od północnego zachodu Czechówka wpadają w granicach Lublina, a ostatnim dopływem, już poza granicami miasta, jest Ciemięga (północna).

Miejscowości nad Bystrzycą[edytuj]

Lublin[edytuj]

Przez Lublin Bystrzyca płynie z południa na północny wschód wraz ze swoimi dopływami – Czerniejówką i Czechówką. Dolina Bystrzycy dzieli Lublin na część zachodnią, którą zalicza się do Płaskowyżu Nałęczowskiego i część północno-wschodnią, która wchodzi w skład Płaskowyżu Świdnickiego. Bystrzyca przepływa przez lub wyznacza granice następujących dzielnic Lublina: Zemborzyce, Wrotków, Czuby Południowe i Północne, Za Cukrownią, Rury, Śródmieście, Stare Miasto, Bronowice, Kalinowszczyzna, Tatary, Ponikwoda oraz Hajdów-Zadębie.

Na rzece w południowej części Lublina (na terenie Zemborzyc i w bezpośrednim sąsiedztwie Wrotkowa i Abramowic) znajduje się zbiornik retencyjny o powierzchni ok. 250 ha – Jezioro Zemborzyckie. Jest to miejsce wypoczynku i rekreacji, dysponujące turystyczną i sportową bazą usługową[1]. W rejonie ujścia Czechówki i Czerniejówki, za zamkiem, od XIV do XIX wieku istniał Wielki Staw Królewski, pełniący funkcję retencyjną, dostarczający ryb i napędzający młyny[2].

Inne miejscowości[edytuj]

Sulów, Zakrzówek-Wieś, Zakrzówek, Majorat, Bystrzyca, Kiełczewice Górne, Kiełczewice Maryjskie, Kiełczewice Dolne, Borkowizna, Dębina, Rechta, Strzyżewice, Bystrzyca Nowa, Bystrzyca Stara, Piotrowice, Żabia Wola, Polanówka, Sobianowice, Bystrzyca, Charlęż i Spiczyn.

Zbiorniki[edytuj]

Największym zbiornikiem na Bystrzycy jest Jezioro Zemborzyckie, zbiornik małej retencji w Lublinie. Ponadto utworzono zespoły stawów rybnych w Zakrzówku, Dębinie, Strzyżewicach i Piotrowicach, a także mniejsze zbiorniki spiętrzające na potrzeby licznych młynów wodnych, m.in. w Osmolicach, Kiełczewicach Górnych i Dolnych.

Ujście Bystrzycy[edytuj]

W ujściu Bystrzycy brzegi obydwu rzek są porośnięte typowymi dla łęgów roślinami drzewiastymi i krzewami. Licznie występują tu pokrzywa zwyczajna (Urtica dioica), uczepy (Bidens cernae i Bidens tripartita) oraz wiele roślin szuwarowych, a wśród nich manna mielec (Glyceria aquatica).

Wody Bystrzycy są zanieczyszczone. Zdecydowana poprawa czystości wody Bystrzycy nastąpiła po uruchomieniu komunalnej oczyszczalni Hajdów, zbierającej i oczyszczającej ścieki z Lublina i Świdnika.

Przy brzegach, gdzie jest słaby nurt, pływa rzęsa (Lemna minor). Zarośnięta droga polna wiedzie do głównej drogi Spiczyn-Zawieprzyce i jedyny w tej okolicy most na Bystrzycy.

Do Zawieprzyc prowadzą drogi polne oraz kamienista droga. W pobliżu mostu w Zawieprzycach widać usypany kopiec ziemny. Na tej wyniosłości stoi stary, kamienny, dobrze zachowany słup z pozłacanym krzyżem[3].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Lubelski Ośrodek Informacji Turystycznej LOIT: Miasto Lublin – geografia i przyroda. [dostęp 3 września 2009].
  2. Krzysztof Szafranek, Monika Krzykała: Wielki Staw Królewski – Zapomniana Oczywistość. Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN”. [dostęp 2015-07-06].
  3. Zespół Szkół Rolniczych w Kijanach: Przystanek VI: Ujście Bystrzycy. W: Dolina Wieprza – Nadwieprzański Park Krajobrazowy [on-line]. [dostęp 3 września 2009].