Drag queen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Eugeniusz Bodo jako Mae West, w filmie „Piętro wyżej”, 1937 r.
Lorella Sukkiarini, włoska drag queen, nakłada makijaż

Drag queen (z ang. in drag oznacza bycie w przebraniu przeciwnej płci[1], queen – królowa) – określenie postaci scenicznej stwarzanej przez artystów, najczęściej płci męskiej, rzadziej płci żeńskiej[2], przedstawiających karykaturalnie postacie kobiece przy użyciu efektownych ubrań i mocnego makijażu. Postacie męskie odgrywane przez kobiety, przeciwieństwo drag queen, to drag king[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Termin został po raz pierwszy użyty w społeczności gejowskiej w USA w latach 20. i 30. XX wieku[4]. W tym okresie w Nowym Jorku odbywały się pierwsze spektakle tego rodzaju[4]. Drag było akronimem dla dressed as a girl (ubrany jak dziewczyna), queen odnosiło się dla specyficznej afektowanej stylistyki[5]. Jako synonimu drag queen często używano określenia female impersonator (osoba udająca kobietę) lub male impersonator[5]. Współcześnie uważa się jednak, że nie jest to adekwatne określenie, ponieważ drag queen wcale nie chcą być uważane za kobiety, chcą jedynie wskazać na performatywny charakter płci[5]. Parodiując męskość czy kobiecość drag queen zwracają uwagę na teatralny charakter płci kulturowej (gender)[5].

Zjawisko przedstawień, w których mężczyźni przebierają się za kobiety lub kobiety za mężczyzn ma długą tradycję w kulturach świata[6]. W starożytnym i XVII wiecznym teatrze europejskim role kobiece były odgrywane przez mężczyzn[6]. Podobnie w japońskim teatrze kabuki wszystkie rolę kobiece są odgrywane przez mężczyzn[6]. W XX wieku w Japonii popularny stał się teatr Takarazuka Revue, w którym we wszystkich przedstawieniach role męskie odgrywają kobiety[6].

Drag queen odegrały istotną rolę w zamieszkach pod Stonewall, które zapoczątkowały ruch emancypacji gejów i lesbijek[6]. Z tego względu ich obecność jest istotna podczas parad równości. Drag queen odgrywają często role rzeczniczek i liderek społeczności LGBT[6].

Pierwszy w historii kina film, w którym występuje drag queen, to polski film Piętro wyżej (1937)[7], w którym Eugeniusz Bodo, jako Mae West, zaśpiewał piosenkę „Sex appeal”. Pierwszym filmem obcojęzycznym, w którym wystąpiła drag queen, był amerykański film Glen czy Glenda (1953) w reżyserii Eda Wooda[7].

W dawnej NRD oraz RFN estradowe występy drag queen nie miały związków z środowiskami LGBT i były częstym motywem działalności rozrywkowej anglosaskiego obszaru kulturowego, noszącym nazwę travesti(niem.).

Kreacja[edytuj | edytuj kod]

Makijaż, strój i choreografia drag queens są często przesadne lub zamierzenie karykaturalne i odróżniają je od „zwyczajnych” kobiet, robią to w celu uzyskania satyrycznego lub dramatycznego efektu. Elementem występu jest często upodobnienie się do znanych kobiet estrady, czasem ich parodia.

Drag queen nie zawsze są gejami lub transwestytami, jako że dla drag queen celem przebierania się jest bawienie publiczności, nie zaś zaspokojenie swoich potrzeb seksualnych.

Quote-alpha.png
Wiele osób myli drag queen z transwestytami a to bardzo duży błąd! Nawet w garderobie robiąc makijaż czy ubierając klipsy i perukę czuje się facetem i myślę jak facet.[8]
Madamme Zaza
Quote-alpha.png
Nigdy nie udawałem, że jestem kobietą. Ile widzieliście kobiet, noszących siedemnastocentymetrowe obcasy, półtorametrowe peruki i obcisłe sukienki? Nie ubieram się jak kobieta, ubieram się jak drag queen!
RuPaul

Nie należy mylić osoby aktora z graną przez niego postacią sceniczną. Jeśli postać drag queen (do której zwracamy się w rodzaju żeńskim) gra mężczyzna, gdy występuje on poza sceną i prywatnie, należy się do niego zwracać w rodzaju męskim[9].

Wybrane postacie[edytuj | edytuj kod]

  • Mitzi i Felicia – postacie z filmu Priscilla, królowa pustyni i z jego musicalowej inscenizacji[10].
  • Dumott Schunard – w amerykańskim musicalu Rent.
  • Lola – w filmie Kinky Boots.
  • Noxeema Jackson, Vida Boheme i Chi-Chi Rodriguez – w filmie Ślicznotki.
  • Mae West – w filmie Piętro wyżej.
  • Sestre – słoweński zespół muzyczny tworzony przez Tomaža Mihelicia, Damjana Levca i Srečkę Blasu; reprezentatki Słowenii w 47. Konkursie Piosenki Eurowizji w 2002.
  • Queentastic – norweski zespół muzyczny tworzony przez Deana Erika Andersena i Geira Lillejorda.
  • DQ – postać kreowana przez Petera Andersena, duńskiego piosenkarza wykonującego muzykę disco; reprezentantka Danii w 52. Konkursie Piosenki Eurowizji w 2007.
  • Wierka Serdiuczka – postać kreowana przez Andrija Danyłkę, ukraińskiego piosenkarza wykonującego muzykę pop, dance i folk; laureatka drugiego miejsca dla Ukrainy w finale 52. Konkursie Piosenki Eurowizji w 2007.
  • Conchita Wurst – „pochodząca z górskiej części Austrii ”[11] postać kreowana przez Thomasa Neuwirtha; laureatka 59. Konkursu Piosenki Eurowizji w 2014[12].
  • Kim Lee – postać kreowana przez Andy’ego Nguyena
  • Żaklina – postać kreowana przez Jacka Kudlińskiego; uczestniczka polskiej edycji Mam talent![13]
  • Charlotte – postać kreowana przez Daniela Michalskiego, polskiego aktywistę LGBT, polityka partii Zielonych, pierwszego kandydata, który startował do Parlamentu Europejskiego[9].
  • Adelon - postać kreowana przez Łukasza Rembasa, charakteryzatora, filmowca amatora, uczestnika polskiej edycji Mam Talent. Znany szczególnie jako impersonator Adele, jednak na swoim koncie ma również postaci takie jak Magda Gessler czy Violetta Villas i inne.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Drag queen (pol.). Portal.abcZdrowie.pl. [dostęp 2015-06-01].
  2. Meet the Biological Woman Who Identifies as a Drag Queen (ang.). PopSugar. [dostęp 2015-05-07].
  3. Dziewczyny z boyz bandu: kim są drag kings? (pol.). kobieta.wp.pl. [dostęp 2015-06-21].
  4. a b Miller 2016 ↓, s. 2.
  5. a b c d Mizielińska i Stasińska 2014 ↓, s. 94.
  6. a b c d e f Mizielińska i Stasińska 2014 ↓, s. 95.
  7. a b Kanadyjski portal „Watchmojo” poświęcony filmom informuje w reportażu pt.: „History of Drag Queen Movies”, że pierwszym filmem, w którym występuje drag queen jest film pt.: „Glen or Glenda” z 1953 roku. Polski film „Piętro wyżej” jest dużo starszy, bo pochodzi z roku 1937 (ang.). [dostęp 2015-06-21].
  8. Samiec w brokacie. „Nowy Men”. Styczeń 2005-01. Pink Press (pol.). 
  9. a b Polska drag queen kandyduje do Europarlamentu (pol.). Wiadomosci.onet.pl. [dostęp 2015-05-07].
  10. Priscilla Queen of the Desert The Musical (ang.). yorkpress.co.uk. [dostęp 2015-06-21].
  11. Conchita Wurst: 'Most artists are sensitive and insecure people. I am too' (ang.). theGuardian. [dostęp 2015-05-07].
  12. Biography (ang.). ConchitaWurst.com. [dostęp 2015-05-07].
  13. Żaklina z „Mam talent” (pol.). dziendobry.tvn.pl. [dostęp 2015-06-21].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Joanna Mizielińska, Agata Stasińska: Drag king / drag queen. W: Monika Rudaś-Grodzka (red.): Encyklopedia gender: płeć w kulturze. Warszawa: 2014, s. 94-97. ISBN 978-83-7554-816-7.
  • Shaeleya Miller: Drag. W: Nancy Naples (red.): The Wiley Blackwell Encyclopedia of Gender and Sexuality Studies. 2016, s. 94-97. DOI: 10.1002/9781118663219.wbegss657.