Edward Kowalik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Edward Kowalik
Edward Ślusarski
Edward Ciupiński
Zbigniew Gembarski
Edward Sarama

Ciupuś, Drobnostka, Edward
Ilustracja
Edward Kowalik (ze zbiorów NAC)
porucznik porucznik
Data i miejsce urodzenia 3 stycznia 1916
Warszawa
Data i miejsce śmierci 26 października 1987
Warszawa
Przebieg służby
Lata służby 1935–1945
Siły zbrojne Roundel of Poland (1921-1993).svglotnictwo Wojska Polskiego
Jednostki 6 Pułk Lotniczy,
III Dywizjon Myśliwski 6. Pułku Lotniczego,
Dywizjon 309,
Wydział Lotnictwa Oddziału III Operacyjnego sztabu Komendy Głównej AK
Stanowiska radiooperator i radiomechanik
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
kampania wrześniowa,
powstanie warszawskie
Późniejsza praca instruktor w zakresie lotniczych urządzeń radiowych naziemnych i pokładowych,
wykładowca na kursach dla radiooperatorów, kierownik sekcji technicznej,
starszy inspektor,
kierownik wydziału łączności,
urzędnik placówki PLL LOT w Nowym Jorku.
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (od 1941) Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami Srebrny Krzyż Zasługi

Edward Kowalik vel Edward Ślusarski vel Edward Ciupiński vel Zbigniew Gembarski vel Edward Sarama, pseud.: „Ciupuś”, „Drobnostka”, „Edward” (ur. 3 stycznia 1916 w Warszawie, zm. 26 października 1987 tamże) – podoficer Wojska Polskiego II RP, starszy sierżant lotnictwa, radiomechanik zawodowy, podporucznik Armii Krajowej, cichociemny, uczestnik powstania warszawskiego, porucznik ludowego Wojska Polskiego, kierownik wydziału łączności PLL LOT.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Edward Kowalik uzyskał dyplom elektromechanika po ukończeniu trzyletniej Szkoły Rzemieślniczej Przemysłowej w 1932 roku. Do 1935 roku uczył się w Szkole Podoficerów Lotnictwa dla Małoletnich. W latach 1935–1939 służył w 6 Pułku Lotniczym.

We wrześniu 1939 roku służył w drużynie łączności III Dywizjonu Myśliwskiego 6 Pułku Lotniczego walczącego w strukturach Armii „Łódź”. Przekroczył granicę polsko-rumuńską 19 września 1939 roku. Był internowany w Rumunii. W styczniu 1940 roku znalazł się we Francji, gdzie został skierowany do Polskich Sił Powietrznych w Lyonie. W czerwcu 1940 roku dostał się do Wielkiej Brytanii, gdzie został przydzielony do Dywizjonu 309.

Po konspiracyjnym przeszkoleniu w zakresie lotnictwa w konspiracji, łączności radiowej dla lotnictwa, radiotelegrafii i dywersji został zaprzysiężony 4 marca 1943 roku w Oddziale VI Sztabu Naczelnego Wodza i przeniesiony do Głównej Bazy Przerzutowej w Brindisi we Włoszech. Zrzutu dokonano w nocy z 9 na 10 kwietnia 1944 roku w ramach operacji „Weller 1” dowodzonej przez kpt. naw. Stanisława Daniela. Dostał przydział do referatu łączności lotniczej Wydziału Lotnictwa Oddziału III Operacyjnego sztabu Komendy Głównej AK na stanowisko dyspozycyjnego radiomechanika.

W czasie powstania warszawskiego pracował przy obsłudze radiostacji Wydziału Lotnictwa zlokalizowanej przy ul. Wilczej 14, następnie Wilczej 9. Zajmował się również usuwaniem awarii innych radiostacji, m.in. „03” i „Błyskawicy” (dostał za to Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami 22 września 1944 roku).

Po upadku powstania wyszedł z Warszawy z ludnością cywilną. Szybko powrócił do pracy przy uruchamianiu ośrodka radiowego Komendy Głównej AK w Milanówku. Następnie pracował w referacie łączności lotniczej Wydziału Lotnictwa na stanowisku radiomechanika i radiooperatora kolejno w Milanówku, Regnach, Rudnikach i Częstochowie. Pozostawał w konspiracji do 19 stycznia 1945 roku.

Został aresztowany przez UB w maju 1945 roku, więziony w więzieniach w Łodzi i na Łubiance (Moskwa) i zwolniony na podstawie amnestii w październiku 1945 roku. Pracował w PLL LOT (1945–1947 i od 1947 roku do przejścia na emeryturę w 1981 roku).

W maju 1948 roku zdał maturę w V Miejskim Liceum dla Dorosłych w Warszawie, a w 1956 roku został inżynierem łączności po ukończeniu Wydziału Elektrycznego Politechniki Gdańskiej.

W latach 1947–1948 należał do PPS, od 1962 roku był członkiem PZPR.

Awanse[edytuj | edytuj kod]

  • kapral – 1935
  • plutonowy – ze starszeństwem od 1 marca 1943 roku
  • podporucznik – z dniem 1 stycznia 1945 roku (albo ze starszeństwem od 3 maja 1944 roku[1])
  • podporucznik – zweryfikowany przez Dowództwo LWP jako podporucznik rezerwy w służbie łączności lotniczej
  • porucznik – ze starszeństwem od 1 października 1983 roku.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Życie rodzinne[edytuj | edytuj kod]

Edward Kowalik był synem Wacława i Teofili z domu Niedzielskiej. W 1944 roku ożenił się z Jadwigą Gembarską. Mieli dwoje dzieci: Elżbietę (ur. w 1945 roku) zamężną Kobusz i Ryszarda (ur. w 1947 roku).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]