Józef Wybicki (minister)

Józef Wybicki
Data i miejsce urodzenia	3 września 1866 ; Niewierz, Prusy Zachodnie, Królestwo Prus
Data i miejsce śmierci	28 kwietnia 1929 ; Toruń, Polska
	Minister byłej Dzielnicy Pruskiej
Okres	od 22 października 1921; do 29 kwietnia 1922
Poprzednik	Juliusz Trzciński
Następca	funkcja zniesiona
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

Józef Wybicki (ur. 3 września 1866 w Niewierzu, zm. 28 kwietnia 1929 w Toruniu) – polski lekarz, działacz niepodległościowy, polityk, minister, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Po ukończeniu medycyny, którą studiował we: Wrocławiu, Lipsku i Berlinie, osiadł w Gdańsku. W 1918 w porozumieniu z Wojciechem Korfantym utworzył na Pomorzu Polską Organizację Wojskową. 14 listopada 1918 został podkomisarzem Naczelnej Rady Ludowej w Gdańsku. W kwietniu 1919 został na krótko aresztowany przez Niemców, po uwolnieniu musiał opuścić Gdańsk.

W 1920 mianowany na pierwszego starostę krajowego pomorskiego i był nim do 1921. W 1923 powrócił na stanowisko starosty krajowego i urzędem tym kierował do śmierci.

Od 22 października 1921 do 29 kwietnia 1922 był ministrem byłej dzielnicy pruskiej w dwóch rządach Antoniego Ponikowskiego.

W sierpniu 1925 współorganizował i został pierwszym prezesem Zarządu Instytutu Bałtyckiego^[1].

Pochowany na cmentarzu parafialnym w Mszanie^[2].

Ordery i odznaczenia

Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7646 – 17 maja 1922^[3]^[4]^[5]
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski – 2 maja 1922^[6]^[7]
Krzyż Niepodległości – pośmiertnie 20 lipca 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”^[8]

Przypisy

↑ BernardB. Piotrowski BernardB., W służbie nauki i narodu: Instytut Bałtycki w latach 1925-1939, 1991 .
↑ Narodowe Święto Niepodległości. Starosta i minister spoczywający w Mszanie zmarł w niezwykłych okolicznościach. czasbrodnicy.pl, 2022-11-11. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).
↑ Kolekcja ↓, s. 2.
↑ Dziennik Personalny 1922.08.01 R.3 Nr24, „Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu”, 1 sierpnia 1922, s. 569 [dostęp 2025-02-18] (pol.).
↑ Wykaz odznaczonych orderem wojsk. „Virtuti Militari“ V kl. za czyny w b. organizacji wojskowej Pomorza., „Żołnierz Polski” (36 (315)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 3 września 1922, s. 15 [dostęp 2025-10-22], Cytat: Wybickiemu Józefowi .
↑ Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 16.
↑ Monitor Polski Nr 100 z 2 maja 1922. polona.pl. s. 2. [dostęp 2025-05-12].
↑ M.P. z 1932 r. nr 167, poz. 198.

Bibliografia

Wybicki Józef. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.47-3827 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2023-08-10].
Wybicki Józef w: Kto był kim w Drugiej Rzeczypospolitej (redakcja naukowa Jacek M. Majchrowski przy współpracy Grzegorza Mazura i Kamila Stepana), Warszawa 1994, wyd. BGW, ISBN 83-7066-569-1, s.75.

[1] BernardB. Piotrowski BernardB., W służbie nauki i narodu: Instytut Bałtycki w latach 1925-1939, 1991 .

[2] Narodowe Święto Niepodległości. Starosta i minister spoczywający w Mszanie zmarł w niezwykłych okolicznościach. czasbrodnicy.pl, 2022-11-11. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).

[CITEREFKolekcjas._2-3] Kolekcja ↓, s. 2.

[4] Dziennik Personalny 1922.08.01 R.3 Nr24, „Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu”, 1 sierpnia 1922, s. 569 [dostęp 2025-02-18] (pol.).

[5] Wykaz odznaczonych orderem wojsk. „Virtuti Militari“ V kl. za czyny w b. organizacji wojskowej Pomorza., „Żołnierz Polski” (36 (315)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 3 września 1922, s. 15 [dostęp 2025-10-22], Cytat: Wybickiemu Józefowi .

[6] Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 16.

[7] Monitor Polski Nr 100 z 2 maja 1922. polona.pl. s. 2. [dostęp 2025-05-12].

[8] M.P. z 1932 r. nr 167, poz. 198.

[9] 24 lipca 1920 jako kierownik resortu

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[A]

W dniu zaprzysiężenia	Antoni Ponikowski Witold Chodźko p.o. Ludwik Darowski Stanisław Downarowicz Bolesław Markowski p.o. Gabriel Narutowicz Józef Raczyński Bolesław Sikorski Konstanty Skirmunt Bronisław Sobolewski Kazimierz Sosnkowski Władysław Stesłowicz Henryk Strasburger p.o. Juliusz Trzciński Hieronim Wyczółkowski
Późniejsi członkowie rządu	Julian Eberhardt p.o. Jerzy Michalski Jan Stefan Stoiński Józef Wybicki