Kosmologia obserwacyjna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kosmologia fizyczna
Ilc 9yr moll4096.png
Wszechświat
(chronologiakształtrozmiarwiek)
Wielki Wybuch

Kosmologia obserwacyjna – dział astronomii, a dokładnie astrofizyki, zajmujący się badaniem Wszechświata, jego kształtu i ewolucji (do największej możliwej skali, po horyzont cząstek). Kosmologia obserwacyjna bazuje na kosmologii teoretycznej, tworzącej formalizmy matematyczne w postaci matematycznych modeli Wszechświata.

Podstawę kosmologii fizycznej (czyli kosmologii teoretycznej i kosmologii obserwacyjnej) stanowi obecnie ogólna teoria względności, dzięki której tworzone są modele Wszechświata.

Powszechnie przyjmowany jest model zakładający ewolucję Wszechświata od stanu o bardzo dużej gęstości i temperaturze (często uważa się, iż był to stan osobliwy, czyli taki, w którym wartości te były nieskończone, a obszar, w którym miało to miejsce, miał rozmiar albo zerowy, albo nieskończony, zależnie od modelu), który od chwili początkowej zaczyna się rozszerzać (Wielki Wybuch), jednocześnie stygnąc.

Obserwacyjne podstawy kosmologii[edytuj]

Opis ekspansji Wszechświata[edytuj]

Elementy współczesnej kosmologii teoretycznej[edytuj]

Ery kosmologiczne
Era Początek ery Gęstość g/cm3 Temperatura [K]
Era Plancka 10-44 s 1093 1033
ewentualna Era inflacji 10-35 s 10? 10?
Era hadronowa 10-23 s 10? 10?
Era leptonowa 10-4 s 1014 1012
Era promieniowania 10 s 104 1010
Era materii 105 lat 10-21 30 000

Cieplna historia Wszechświata, według Standardowego Modelu Kosmologicznego[edytuj]

Od niejednorodności do powstania struktury wielkoskalowej we Wszechświecie - formowanie się galaktyk i ich ewolucja[edytuj]

Współczesne testy obserwacyjne modeli Wszechświata[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]