Rudna (województwo dolnośląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w województwie dolnośląskim. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.
Rudna
Herb
Herb Rudnej
Ratusz w Rudnej
Ratusz w Rudnej
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat lubiński
Gmina Rudna
Liczba ludności (III 2011) 1646[1]
Strefa numeracyjna (+48) 76
Kod pocztowy 59-305
Tablice rejestracyjne DLU
SIMC 0367373
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Rudna
Rudna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rudna
Rudna
Ziemia51°30′40″N 16°15′48″E/51,511111 16,263333
Ratusz w Rudnej

Rudna (niem. Raudten) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubińskim, w gminie Rudna.

Podział administracyjny[edytuj]

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie legnickim. Miejscowość jest siedzibą gminy Rudna.

Położenie[edytuj]

Rudna leży we wschodniej części Wzgórz Dalkowskich nad rzeką Rudną i uchodzącą do niej Kalinówką. Na zachód od miejscowości znajduje się zbiornik Żelazny Most.

Historia[edytuj]

Pierwsze wzmianki pochodzą z XIII wieku (grodzisko w Starej Rudnej), w drugiej połowie tego wieku zbudowano tu zamek. Osada szybko rozrastała się i przed rokiem 1339 otrzymała prawa miejskie. Miasto pełniło rolę ośrodka administracyjnego i gospodarczego zaplecza dla okolicznego rolnictwa. Tereny te od roku 1329 były pod zwierzchnictwem Czech, od roku 1526 Habsburgów, a od roku 1742 w Prusach. Do 1932 roku wchodziła w skład powiatu ścinawskiego. W roku 1871 powstało połączenie kolejowe z Legnicą i Głogowem, a trzy lata później (1874) z Wrocławiem. Od tego czasu nastąpił szybki rozwój miasta. Zniszczenia w roku 1945 przyczyniły się do utraty praw miejskich. W roku 1974 uruchomiono największą w kraju kopalnię rud miedzi i Zakład Wzbogacania Miedzi „Rudna”[2].

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[3]:

  • zespół miejski
  • kościół parafialny pw. Trójcy Świętej, neogotycki, przebudowany w lat 1859–1860, z wyposażeniem z okresu budowy. Wcześniejszy wybudowano w 1707 r., po przekazaniu protestantom kościoła pw. św. Katarzyny
  • kościół pw. św. Katarzyny, późnogotycki z lat 1474–1500 (XV w.), od 1953 r. parafialna cerkiew prawosławna pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, ul. Kościelna

inne obiekty:

  • ratusz z 1773 r., zburzony w 1945 r., zrekonstruowany w latach 90. XX wieku[4].

nieistniejące obiekty:

  • pałac z XVII w. rodu von Niebelschutz, rozebrany w latach 50. XX wieku
  • cmentarz ewangelicki z kościołem cmentarnym, szachulcowym z XVII w., rozebranym w roku 1972[5]

Demografia[edytuj]

Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 1646 mieszkańców[1]. Jest to największa miejscowość w gminie Rudna i w powiecie lubińskim.

Transport[edytuj]

We wschodniej części wsi przebiegają: linia kolejowa nr 273 (Szczecin GłównyWrocław Główny) i linia kolejowa nr 289 (Rudna GwizdanówLegnica). W miejscowości znajduje się stacja Rudna Miasto, natomiast w pobliskiej wsi Gwizdanów – Rudna Gwizdanów.

Wieś jest lokalnym węzłem drogowym, tu stykają się drogi:

Znane osoby związane z miejscowością[edytuj]

Przypisy

  1. a b GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Słownik geograficzno-krajoznawczy, Wydawnictwo Naukowe PWN 1998, ISBN 83-01-12677-9.
  3. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2012-09-13]. s. 110.
  4. Powiat lubiński, Wyd. Turyst. PLAN ISBN 978-83-60044-84-1.
  5. Dolny Śląsk, dziedzictwo przeszłości.

Linki zewnętrzne[edytuj]