Przejdź do zawartości

Powiat lubiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
powiat lubiński
powiat
Ilustracja
Panorama wsi Górzyn w gminie Rudna
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Data powstania

1 stycznia 1999

TERC

0211

Siedziba

Lubin

Starosta

Paweł Kleszcz

Powierzchnia (2025)

711,63 km²

Populacja (2024)
• liczba ludności


102 376

• gęstość

144 os./km²

Urbanizacja

70,4%

Nr kierunkowy

76

Kod pocztowy (2025)

59-3XX

Tablice rejestracyjne

DLU

Adres urzędu:
ul. Jana Kilińskiego 12B
59-300 Lubin
Szczegółowy podział administracyjny
Plan powiatu lubińskiego
Liczba gmin miejskich

1

Liczba gmin miejsko-wiejskich

1

Liczba gmin wiejskich

2

Liczba sołectw

79

Liczba miejscowości

83

Położenie na mapie województwa
Położenie na mapie województwa
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej

Powiat lubińskipowiat w Polsce, położony w północnej części województwa dolnośląskiego. Jego siedzibą jest miasto Lubin.

Podział administracyjny

[edytuj | edytuj kod]

Powiat lubiński powstał 1 stycznia 1999 roku wskutek reformy administracyjnej, której jednym z aspektów było wprowadzenie powiatów jako drugiego szczebla administracji, pomiędzy województwami i gminami[1].

Został stworzony z części znoszonego województwa legnickiego[2][3]. Terytorium powiatu zostało określone w kształcie wyraźnie zmniejszonym w stosunku do tego, jaki posiadał on przed swoją likwidacją w 1975 roku[4][5][6]. Wchodzące wówczas w jego skład gminy Chocianów i Polkowice stały się częścią powiatu polkowickiego. Przysiółek Dębinki, który w 1987 roku został wyłączony z gminy Rudna do gminy Pęcław[7], wraz z nią po reformie wszedł w skład powiatu głogowskiego[3].

Z powiatem lubińskim graniczą jednostki[8]:

W skład powiatu wchodzą 4 gminy: 1 miejska, 1 miejsko-wiejska oraz 2 wiejskie. Na jego terenie położone są dwa miasta: Lubin oraz Ścinawa[9].

Gmina[9] Pow.
(2025)[10]
Ludność
(2024)[10]
Siedziba[11]
TERYT Typ Nazwa
0211011 miejska Lubin 40,76 66 864
0211022 wiejska Lubin 289,82 18 812 Lubin
0211032 wiejska Rudna 216,63 7428 Rudna
0211043 miejsko-wiejska Ścinawa 164,42 9272 Ścinawa

W 2021 roku doszło do próby zmiany granic powiatu. Władze gminy Wińsko, należącej do sąsiedniego powiatu wołowskiego, złożyły do MSWiA wniosek o przyłączenie do powiatu lubińskiego. Wniosek został rozpatrzony negatywnie przez Radę Ministrów[12].

Pokrycie terenu

[edytuj | edytuj kod]

Powiat lubiński według danych z 2025 roku zajmował powierzchnię 711,63 km², co stanowiło 3,6% powierzchni województwa dolnośląskiego. Pod względem powierzchni zajął 13. lokatę spośród 26 powiatów w województwie oraz 214. miejsce wśród 314 powiatów Polski[13]. Największą część powierzchni powiatu zajmowały grunty rolne (55,9%) oraz leśne (33,3%). Zabudowanych i zurbanizowanych było 9,7% terenów, zaś pod wodami znajdowało się ich 1,0%[14].

Pokrycie terenu w powiecie lubińskim
stan na 1 stycznia 2025[14]

Demografia

[edytuj | edytuj kod]
Liczba mieszkańców w powiecie lubińskim w latach 1998–2024
Źródło: Bank Danych Lokalnych[15]. Stan w dniu 31 grudnia.

Według stanu z 31 grudnia 2024 roku w powiecie lubińskim zamieszkiwało 102 376 mieszkańców: 53 267 kobiet (52,0% ludności) i 49 109 mężczyzn (48,0%), czyli 3,6% ludności województwa dolnośląskiego. Gęstość zaludnienia w powiecie wyniosła 144 osoby na km². Pod względem ludności powiat lubiński zajął w 2024 roku 5. miejsce spośród 26 powiatów w województwie oraz 73. lokatę wśród 314 powiatów Polski[13].

Wskaźnik urbanizacji wyniósł 70,4% (ósma najwyższa wartość w Polsce); w miastach w tym dniu mieszkały 72 093 osoby, zaś na wsi 30 283 osoby[15].

Sytuacja demograficzna w powiecie lubińskim
stan na 31 grudnia 2024[15]
Piramida wieku mieszkańców powiatu lubińskiego
stan na 31 grudnia 2024[15]

Gospodarka

[edytuj | edytuj kod]

W końcu listopada 2019 liczba zarejestrowanych bezrobotnych w powiecie obejmowała ok. 1,5 tys. mieszkańców, co stanowi stopę bezrobocia na poziomie 4% do aktywnych zawodowo[16].

Dominującą pozycję wśród przedsiębiorstw ma górnicza spółka KGHM Polska Miedź z siedzibą w Lubinie. Na terenie powiatu znajdują się też Zakłady Górnicze Lubin i Huta Miedzi Cedynia w Orsku. Dzięki miedziowemu przemysłowi przeciętne wynagrodzenie w powiecie lubińskim jest najwyższe w Polsce[17].

Transport

[edytuj | edytuj kod]

Transport lotniczy

[edytuj | edytuj kod]

W Lubinie znajduje się Lotnisko Lubin, pozostające w dyspozycji Aeroklubu Zagłębia Miedziowego, z asfaltobetonowym pasem startowym o długości 1000 m[18].

Transport kolejowy

[edytuj | edytuj kod]

Powiat przecinają państwowe linie kolejowe:

Linie łączą się na stacji Rudna Gwizdanów[19].

Transport drogowy

[edytuj | edytuj kod]

Przez terytorium powiatu wiodą:

Według stanu na lipiec 2013 roku, na terenie powiatu zarejestrowano około 80 tysięcy pojazdów[21].

Publiczny transport zbiorowy

[edytuj | edytuj kod]

Przewozy kolejowe

[edytuj | edytuj kod]

Według stanu na rok 2018, po linii nr 273 kursują pasażerskie pociągi osobowe (nazwa handlowa REGIO) obsługiwane przez Przewozy Regionalne oraz pociągi kwalifikowane spółki PKP Intercity kategorii TLK i IC[22].

Od 2019 roku po kilkuletniej przerwie wznowiono ruch pasażerski pociągów na linii Legnica – Rudna Gwizdanów, którą poruszają się pociągi pospieszne oraz osobowe (Głogów – Wrocław)[23].

Przewozy autobusowe

[edytuj | edytuj kod]

W Lubinie funkcjonuje komunikacja miejska, obejmująca również okoliczne miejscowości. Od 2016 roku powiat przejął od gminy miejskiej Lubin, gminy wiejskiej Lubin oraz gminy Ścinawa obowiązki organizatora publicznego transportu zbiorowego.

Operatorem systemu powiatowych linii autobusowych (Lubińskie Przewozy Pasażerskie) na lata 2016-2019, następnie 2021-2024 w drodze przetargów wybrano sprywatyzowane przedsiębiorstwo PKS Lubin[24][25].

Starostowie lubińscy

[edytuj | edytuj kod]

Na podstawie źródła[26]:

  • Józef Bober (1 stycznia 1999 – 19 listopada 2002),
  • Marcin Sutkowski (19 listopada 2002 – 16 września 2003),
  • Piotr Anacki (29 września 2003 – 27 listopada 2006),
  • Małgorzata Drygas-Majka (27 listopada 2006 – 2 grudnia 2010),
  • Tadeusz Kielan (2 grudnia 2010 – 28 czerwca 2012),
  • Adam Myrda (28 czerwca 2012 – 26 marca 2022)[27],
  • Paweł Kleszcz (od 8 kwietnia 2022)[28].

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Ustawa z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa (Dz. U. z 1998 r. Nr 96, poz. 603).
  2. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1996 r. w sprawie określenia miast oraz gmin wchodzących w skład województw (Dz. U. z 1996 r. Nr 130, poz. 612).
  3. a b Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 1998 r. w sprawie utworzenia powiatów (Dz. U. z 1998 r. Nr 103, poz. 652).
  4. Wykaz powierzchni jednostek podziału terytorialnego dla potrzeb statystycznych : stan w dniu 1 I 1974 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, Biuro Spisów, 1974, s. 214.
  5. Komunikat o zmianach w podziale administracyjnym za okres od 2 I 1974 r. do 1 I 1975 r. włącznie, Główny Urząd Statystyczny, Biuro Spisów, Warszawa, marzec 1975, s. 2-3 [dostęp 2024-10-01] (pol.).
  6. Komunikat o zmianach w podziale administracyjnym za okres od 2 I 1975 r. do 31 V 1975 r. włącznie, Główny Urząd Statystyczny, Biuro Spisów, Warszawa, sierpień 1975, s. 1-3 [dostęp 2024-10-01] (pol.).
  7. Uchwała nr XVIII/132/87 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Legnicy z dnia 26 czerwca 1987 r. w sprawie zmiany granic gmin Pęcław i Rudna (M.P. z 1987 r. Nr 33, poz. 289).
  8. Państwowy Rejestr Granic (PRG) [online], Główny Urząd Geodezji i Kartografii [dostęp 2024-10-01] (pol.).
  9. a b Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia, stosowania i udostępniania krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju oraz związanych z tym obowiązków organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 1998 r. Nr 157, poz. 1031).
  10. a b Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2025 r., Główny Urząd Statystyczny, Warszawa, 22 lipca 2025, tabl. 21: Powierzchnia, ludność oraz lokaty według gmin [dostęp 2025-08-19] (pol.).
  11. Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 23 sierpnia 2017 r. w sprawie wykazu gmin i powiatów wchodzących w skład województw (M.P. z 2017 r. poz. 853).
  12. Uzasadnienie do projektu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2021 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz nadania niektórym miejscowościom statusu miasta [online], Rządowe Centrum Legislacji, 30 lipca 2021, s. 32-35 [dostęp 2024-10-01] (pol.).
  13. a b Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2025 r., Główny Urząd Statystyczny, Warszawa, 22 lipca 2025, tabl. 2: Powierzchnia, ludność oraz lokaty według powiatów i miast na prawach powiatu [dostęp 2025-08-19] (pol.).
  14. a b Powiatowe zbiorcze zestawienie danych dotyczących gruntów wg stanu na dzień 1 stycznia 2025 (woj. dolnośląskie, pow. lubiński). [online], Główny Urząd Geodezji i Kartografii [dostęp 2025-08-19] (pol.).
  15. a b c d Bank Danych Lokalnych [online], Główny Urząd Statystyczny [dostęp 2025-08-19] (pol.).
  16. GUS, Bezrobotni zarejestrowani i stopa bezrobocia. Stan w końcu listopada 2019 r. [online], stat.gov.pl [dostęp 2020-01-15] (pol.).
  17. Wynagrodzenia w powiatach | rp.pl.
  18. World Aero Data, dostęp: 2018-11-20
  19. a b PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.: Mapa linii kolejowych w Polsce zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. oraz innych zarządców. plk-sa.pl, 2015-12-09. [dostęp 2016-01-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-01-02)]. (pol.).
  20. Podstawowy układ drogowy województwa dolnośląskiego - drogi krajowe i drogi wojewódzkie, dostęp: 2018-11-08
  21. lubinextra.pl: samochodów coraz więcej, dostęp: 2018-11-22
  22. PKP Intercity. intercity.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-11-22)]., dostęp: 2018-11-22
  23. Michał Szymajda: Głogów wygranym nowego rozkładu jazdy pociągów. [w:] Rynek Kolejowy [on-line]. 2019-12-19.
  24. Dariusz Chryc: Ruszają Powiatowe Przewozy Pasażerskie w Lubinie. [w:] infobus.pl [on-line]. 2016-07-01. [dostęp 2018-11-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-11-22)].
  25. PKS Lubin z liniowym kontraktem na cztery lata. [w:] transinfo.pl [on-line]. 2021-02-15.
  26. Rafał Rudka (red.): Słownik biograficzny współczesnych starostów. T. I: Starostowie województwa dolnośląskiego. Warszawa: Związek Powiatów Polskich, 2022, s. 26. ISBN 978-83-62251-80-3. [dostęp 2024-01-25].
  27. Aneta Kaczmarek, Zmarł starosta lubiński Adam Myrda [online], Portal Samorządowy, 28 marca 2022 [dostęp 2024-10-01] (pol.).
  28. Powiat lubiński z nowym starostą. lubin.pl, 8 kwietnia 2022. [dostęp 2024-03-01].