Wham!

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wham!
Inne nazwy Wham! UK[1]
Rok założenia 1981
Rok rozwiązania 1986
Pochodzenie  Wielka Brytania
Gatunek pop, dance-pop, disco
Aktywność 1981–1986
Wytwórnia płytowa Innervision Records
Epic Records
Columbia Records
Powiązania The Executive, George Michael, Pepsi & Shirlie, Dee C. Lee
Ostatni skład
George Michael
Andrew Ridgeley

Wham!brytyjski zespół muzyczny, założony przez George’a Michaela i Andrew Ridgeleya. Zespół istniał w latach 1981-1986.

Historia[edytuj]

Zespół Wham! został założony w 1981 roku przez George'a Michaela i Andrew Ridgeley'a. Mieli oni wówczas po 18 lat i byli przyjaciółmi, znającymi się ze szkoły Bushey Meads School w Watford. Przed założeniem Wham! koledzy występowali razem w zespole The Executive, grającym muzykę ska. Gdy formacja się rozpadła, Michael i Ridgeley chwytali się przeróżnych zajęć, m. in. pracowali jako kelnerzy w klubie "Club Tropicana" oraz jako bileterzy w północnym Londynie[2].

W zespole Wham! rola głównego wokalisty, kompozytora, okazjonalnie instrumentalisty i producenta należała do George'a Michaela, jednakże to wkład Andrew Ridgeleya jako specjalisty od wizerunku miał ogromny wpływ na późniejszą popularność Wham!. Ridgeley przekonał Michaela, że grupa sukcesywnie powinna zmieniać wizerunek. "Marketing to tylko marketing, wizerunek to wizerunek" - mówił później George Michael w jednym z telewizyjnych wywiadów - "Nikt chyba nie sądzi, że tacy naprawdę jesteśmy" - kontynuował Michael - "A ponieważ nie kryjemy się z tym, że to zwyczajny biznes, możemy tym samym irytować wiele osób"[2]. Głównymi wokalistkami wspierającymi grupy były Helen "Pepsi" DeMacque i Shirlie Holliman (Pepsi & Shirlie), które występowały również w teledyskach Wham! Początkowo partnerką Shirlie Holliman w zespole była Dee C. Lee ale w 1983 roku opuściła grupę.

W 1982 roku zespół podpisał pierwszy kontrakt z niezależną wytwórnią Innervision Records i wydał debiutancki singel "Wham Rap! (Enjoy What You Do)", który został bardzo dobrze przyjęty przez odbiorców[3][4]. W tym samym roku Wham! otrzymali propozycję występu w ramach zastępstwa w popularnym programie telewizyjnym Top Of The Pops, podczas którego duet wykonał piosenkę "Young Guns (Go For It!)". Występ ten uważany jest do dziś za jeden z najlepszych w historii zespołu, jak również całego programu[2].

8 lipca 1983 roku nakładem Innervision Records w sprzedaży pojawił się debiutancki album studyjny Wham! zatytułowany Fantastic. Album ten przez początkowe dwa tygodnie po wydaniu znajdował się na 1. miejscu brytyjskiej listy najlepiej sprzedających się płyt i singli[5]. Sukces ten sprawił, że zespołem zaczęły się interesować wielkie koncerny fonograficzne. Ostatecznie, po sądowej batalii, zespołowi udało się rozwiązać umowę z Innervision po czym podpisali kontrakt z firmą Sony Music[2].

W 1984 roku nakładem należącej do Sony Music wytwórni Epic Records wydana została druga studyjna płyta zespołu Make It Big. Album był promowany m. in. przez single "Wake Me Up Before You Go-Go", "Freedom" i "Careless Whisper", które zyskały status międzynarodowych przebojów. Album ten przez wiele tygodni znajdował się na pierwszych miejscach list najczęściej kupowanych płyt m. in. w Wielkiej Brytanii[6], Stanach Zjednoczonych[7], Holandii[8], Szwecji[9] i Norwegii[10]. Historia powstania singla "Wake Me Up Before You Go-Go" jest wprost banalna. George Michael napisał tekst po tym, jak Andrew Ridgeley zostawił mu odręcznie napisaną wiadomość: "don't forget to wake me up up before you go go, George". Ponieważ Ridgeley pomylił się i wpisał dwukrotnie słowo "up", na końcu dostawił podwójne "go". Teledysk do utworu stał się równie popularny po obu stronach Atlantyku, jak sam singel, głównie za sprawą chórzystek duetu, które wystąpiły w charakterystycznych koszulkach autorstwa Katharine Hamnett z napisami "CHOOSE LIFE" oraz "GO-GO" (ta sama projektantka stworzyła również koszulki dla grupy Frankie Goes To Hollywood). "Careless Whisper", pomimo że był utworem z albumu zespołu Wham!, w wydaniu singlowym firmowany był tylko nazwiskiem George'a Michaela. Było to podyktowane chęcią zmiany wizerunku wokalisty, który chciał odciąć się od postrzegania jego osoby jako playboya[2].

W tym samym roku co album Make It Big zespół wydał na podwójnym singlu wraz z utworem "Everything She Wants", utrzymaną w świątecznych klimatach piosenkę "Last Christmas". W połowie 1986 roku piosenka ta została dodana do tracklisty dwóch albumów Wham!: studyjnego Music from the Edge of Heaven oraz kompilacyjnego The Final. W 1984 roku utwór dotarł do 2. miejsca brytyjskiej listy przebojów, przegrywając 1. miejsce z również traktującą o tematyce świątecznej piosenką "Do They Know It's Christmas?", stworzoną przez projekt Band Aid w ramach działalności charytatywnej (dochody ze sprzedaży singla z piosenką zostały przeznaczone na walkę z głodem w Etiopii). Projekt Band Aid, powołany do życia przez Boba Geldofa i Midge'a Ure współtworzyło wielu artystów, wśród nich był również George Michael. Piosenka Last Christmas stała się wielkim przebojem, który doczekał się dużej liczby coverów – swoje wersje piosenki nagrali m.in. Cascada, Ashley Tisdale, Crazy Frog, Billie i Alcazar[11].

W kwietniu 1985 roku zespół Wham! wybrał się w międzynarodową trasę koncertową. Podczas niej grupa odbyła 10-dniową wizytę w Chinach, stając się pierwszym, zachodnim zespołem popowym, któremu udało się wystąpić w tym państwie. Starania menedżera grupy, Simona Napier-Bella o pozwolenie chińskich władz na koncert w Pekinie trwały blisko 18 miesięcy. Swoje doświadczenia związane z tamtymi wydarzeniami menedżer opisał w książce "I'm Coming To Take You To Lunch"[2]. Oprócz książki autorstwa Napier-Bella, wyprawę Wham! do Chin przedstawia również film dokumentalny pt. "Wham! In China: Foreign Skies" w reżyserii Lindsay Anderson[12].

W lipcu tego samego roku George Michael i Andrew Ridgeley wystąpili osobno podczas koncertu Live Aid. Michael wykonał z Eltonem Johnem utwór "Don't Let The Sun Go Down On Me", Ridgeley natomiast dołączył do chórków u Kiki Dee, piosenkarki znanej między innymi z utworu "Don't Go Breaking My Heart", który zazwyczaj wykonywała w duecie z… Eltonem Johnem[2].

Wiosną 1986 roku zespół Wham! ogłosił zakończenie działalności. Głównym z powodów rozpadu grupy były ambicje George'a Michaela, który pragnął tworzyć dla bardziej wymagającej publiczności. Ostatecznie duet Wham! przestał istnieć po wydaniu albumu Music from the Edge of Heaven oraz zagraniu 28 czerwca 1986 roku pożegnalnego koncertu "The Final" z udziałem 73-tysięcznej widowni na Stadionie Wembley. Zespół podczas pięciu lat swojego istnienia sprzedał w sumie 20 milionów albumów oraz blisko 15 milionów singli[2].

Dyskografia[edytuj]

Albumy studyjne[edytuj]

Rok Tytuł Pozycje na listach Sprzedaż Certyfikaty
Stany Zjednoczone
USA
Wielka Brytania
UK
1983 Fantastic
  • Pierwszy album studyjny
  • Wydany: 8 lipca 1983
83
1
Stany Zjednoczone 100 tys.
Wielka Brytania 300 tys.
  • Stany Zjednoczone: złoto
  • Wielka Brytania: platyna
1984 Make It Big
  • Drugi album studyjny
  • Wydany: 23 października 1984
1
1
Stany Zjednoczone 6 mln
Wielka Brytania 4 mln
  • Stany Zjednoczone: 6× platyna
  • Wielka Brytania: 4× platyna
1986 Music from the Edge of Heaven
  • Trzeci album studyjny
  • Wydany: 1986 (nieznana dokładna data)
10
Stany Zjednoczone 1 mln
Wielka Brytania 60 tys.
  • Stany Zjednoczone: platyna

Albumy kompilacyjne[edytuj]

Rok Tytuł Pozycje na listach Sprzedaż Certyfikaty
Stany Zjednoczone
USA
Wielka Brytania
UK
1986 The Final
  • Pierwszy album kompilacyjny
  • Wydany: 1986 (nieznana dokładna data)
2
Stany Zjednoczone 500 tys.
Wielka Brytania 600 tys.
  • Wielka Brytania: 2× platyna
1987 12" Mixes
  • Drugi album kompilacyjny
  • Wydany: 1987 (nieznana dokładna data)
Stany Zjednoczone 50 tys.
Wielka Brytania 60 tys.
1997 The Best of Wham!: If You Were There...
  • Trzeci album kompilacyjny
  • Wydany: 1997 (nieznana dokładna data)
4
Stany Zjednoczone 500 tys-
Wielka Brytania 600 tys.
  • Wielka Brytania: 2× platyna

Single[edytuj]

Rok, w którym został wydany singel w tej tabeli, jest datą wydania w Wielkiej Brytanii.

Okładka singla "Wham Rap! (Enjoy What You Do)"
Rok Singel Album Pozycje na listach
UK USA
1982 "Wham Rap! (Enjoy What You Do)" Fantastic 45
"Young Guns (Go for It!)" 3
1983 "Wham Rap! (Enjoy What You Do)" (reedycja) 8
"Bad Boys" 2 60
"Club Tropicana" 4
"Club Fantastic Megamix" Tylko na singlu 15
1984 "Wake Me Up Before You Go-Go" Make It Big 1 1
"Careless Whisper" 1 1
"Freedom" 1 3
"Everything She Wants" 2 1
"Last Christmas" Tylko na singlu 2 41
1985 "I’m Your Man" Music from the Edge of Heaven/The Final 1 3
"Last Christmas" (reedycja) Tylko na singlu 6
1986 "A Different Corner" Music from the Edge of Heaven/The Final 1 7
"The Edge of Heaven" 1 10
"Where Did Your Heart Go?" Music from the Edge of Heaven 50
"Last Christmas" (druga reedycja) Tylko na singlu 45
1997 "Last Christmas" (trzecia reedycja) 58
2007 "Last Christmas" (czwarta reedycja) 14

Przypisy

  1. Ponieważ w Stanach Zjednoczonych istniał zespół o identycznej nazwie, za oceanem duet występował pod nazwą Wham! UK.
  2. a b c d e f g h muzyka.wp.pl: Wham! (pol.). W: Artyści [on-line]. muzyka.wp.pl. [dostęp 2016-12-27].
  3. Ed Nimmervoll: Artist Biography (ang.). W: Biography [on-line]. allmusic.com. [dostęp 2016-12-27].
  4. Wham! (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-12-27].
  5. WHAM! | Artist. Official Charts. [dostęp 29 grudnia 2012].
  6. Wham! > Artists > Official Charts. UK Albums Chart. [dostęp 1 maja 2013].
  7. Allmusic: Make It Big > Charts & Awards > Billboard Albums. allmusic.com. [dostęp 26 lutego 2012].
  8. dutchcharts.nl Wham! – Make It Big. W: Hung Medien [on-line]. MegaCharts. [dostęp 26 lutego 2012].
  9. swedishcharts.com Wham! – Make It Big (szw.). [dostęp 26 lutego 2012].
  10. norwegiancharts.com Wham! – Make It Big. W: Hung Medien [on-line]. VG-lista. [dostęp 26 lutego 2012].
  11. „Last Christmas” – historia świątecznego przeboju grupy Wham! (pol.). muzykoblog.blog.onet.pl, 2009-12-20. [dostęp 2016-12-27].
  12. Wham in China – Foreign Skies (1986) AKA Lindsay Anderson's If You Were There. [dostęp 11 grudnia 2015].