Zygmunt Zieliński (historyk)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zygmunt Mieczysław Zieliński (ur. 16 grudnia 1931 w Cekcynie) – polski ksiądz katolicki, historyk, profesor nauk teologicznych, publicysta. Specjalizuje się w historii Kościoła katolickiego w XIX i XX wieku. Emerytowany profesor zwyczajny KUL.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Studiował i doktoryzował się pod kierunkiem ks. prof. Mieczysława Żywczyńskiego. Podjął pracę na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim i tam został później następcą ks. M. Żywczyńskiego na stanowisku kierownika Katedry Historii Kościoła w XIX i XX w. Tytuł naukowy profesora otrzymał w 1980 r. Przez całą karierę naukową związany z KUL-em. Przez dwa semestry wykładał także na Seton Hall University w New Jersey. Aktualnie emerytowany profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego oraz wykładowca Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Chełmie.

Jego zainteresowania naukowe obejmują: dzieje papiestwa, historię Kościoła w XIX i XX w., kulturę i historię Niemiec, stosunki polsko-niemieckie, stosunki polsko-żydowskie w czasie II wojny światowej, sytuację Kościoła w zaborze pruskim w XIX w., dzieje mniejszości niemieckiej w Polsce, dzieje prasy katolickiej i historię Kościoła w Polsce po 1944 r.

Był aktywnym członkiem kilku komisji Polskiej Akademii Nauk, zasiadając w Komitecie Badań nad Migracjami Ludności i Polonią i okresowo w jej prezydium oraz w Radzie Naukowej Głównej Komisji do Badania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu.

Wypromował 47 doktorów. Pod jego kierunkiem stopień naukowy doktora uzyskał m.in. Roland Prejs[1].

Jest autorem ok. 600 publikacji, w tym 32 książek. Do jego najznaczniejszych pozycji w bibliografii należą: współautorstwo "Dziejów papieży" w zakresie pontyfikatów od Piusa XII do Jana Pawła I jako uzupełnienie wznowienia z 1997 r. (tom 2) i osobny tom edycji z 2001 r. (tom 6), także "Papiestwo i papieże ostatnich dwóch wieków" - czyli historia papieży od roku 1775 do 1978 (pierwsze-)/2005 (drugie wydanie) roku. Sporządził też uzupełnienie i poprawę syntezy dziejów XIX w. swojego mistrza Mieczysława Żywczyńskiego (począwszy od wydania siódmego).

Zajmował się również publicystyką poruszającą problemy współczesności i zmiany zachodzące w III RP, na łamach m.in. "Nowego Przeglądu Wszechpolskiego", czy "Słowa". Wybór swojej publicystyki opublikował w 2001 r. w tomie "Bez ce(n)zury".

Od 2015 roku publikuje felietony i artykuły na łamach dwutygodnika Polonia Semper Fidelis, w których porusza tematykę bieżących wydarzeń politycznych, społecznych i religijnych w Polsce. Jest również Konsultantem Polonia Semper Fidelis. Wszedł w skład Komitetu Obrony Dobrego Imienia Polski i Polaków[2].

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Kościół katolicki w Wielkim Księstwie Poznańskim w latach 1848-1865, Lublin 1973.
  • (redakcja) Kościół w II Rzeczypospolitej : praca zbiorowa, Lublin 1980/ wyd. 2 1981 (wspólnie ze Stanisławem Wilkiem).
  • (wstęp) Hermiasz Sozomen, tłum. Stefan Kazikowski, Historia Kościoła, wyd. 1 - Warszawa 1980, wyd. 2 - Warszawa 1989 .
  • (redakcja) Życie religijne w Polsce pod okupacją hitlerowską 1939-1945 : praca zbiorowa, Katowice 1982-1983.
  • (tłumaczenie) red. Klaus Gotto, Konrad Repgen Kościół, katolicy i narodowy socjalizm : praca zbiorowa, Warszawa 1983.
  • Papiestwo i papieże dwóch ostatnich wieków, wyd. 1 - Warszawa 1983 (z podtytułem "1775-1978"), ost. wyd. - Poznań 2007.
  • Katolicyzm w III Rzeszy przed sądem historii, Katowice 1992.
  • Epoka rewolucji i totalitaryzmów : studia i szkice, Lublin 1993.
  • (poprawa i uzupełnienie) Mieczysław Żywczyński, Historia powszechna 1789-1871, wyd. 7 - Warszawa 1996 i nast.
  • Polska dwudziestego wieku. Kościół - naród - mniejszości, Lublin 1998.
  • Niemcy. Zarys dziejów, Katowice 1998.
  • (redakcja)Aparat ucisku na Lubelszczyźnie w latach 1944-1956 wobec duchowieństwa katolickiego : konferencja naukowa, Lublin, 18 XI 1998 r., Lublin 2000 (wspólnie z Marianem Peretem).
  • (przedmowa) Andrzej Kownacki Czy było warto? Wspomnienia, Lublin 2000.
  • Bez ce(n)zury, Pelplin 2001.
  • Dzieje papieży : od początków Kościoła do czasów dzisiejszych. T.6, Poznań 2001. (to samo przedtem jako: [uzupełnienie] Franciszek Ksawery Seppelt, Klemens Lofler, Zygmunt Zieliński, tłum. Juliusz Kozolubski, opr. Tadeusz Silnicki Dzieje papieży : od początków Kościoła do czasów dzisiejszych [T.2], Poznań 1997).
  • Jan Paweł II papież, Poznań 2001.
  • (wywiad-rzeka) Boski czy ludzki? Kościół w Polsce i na świecie, wczoraj i dziś (rozm. Mariusz Deckert), Częstochowa 2002.
  • Katolicyzm, człowiek, polityka : przeszłość i teraźniejszość, Lublin 2002.
  • Prymas Tysiąclecia w komunistycznym państwie, Radom 2003.
  • Kulturkampf w archidiecezji gnieźnieńskiej i poznańskiej w latach 1873-1887, Poznań 2011.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zygmunt Zieliński w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI).
  • Kto jest kim w Polsce, edycja IV (zespół redakcyjny Beata Cynkier i inni), Warszawa 2001, s. 1087

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. o. prof. dr hab. Roland Wojciech Prejs. nauka-polska.pl. [dostęp 2017-11-23].
  2. Lista członków Komitetu Obrony Dobrego Imienia Polski i Polaków. bibula.com. [dostęp 25 grudnia 2017].