Czesław Centkiewicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czesław Centkiewicz
Czesław Centkiewicz
Data i miejsce urodzenia 18 października 1904
Warszawa
Imię i nazwisko przy narodzeniu Czesław Jacek Centkiewicz
Data i miejsce śmierci 10 lipca 1996
Warszawa
Miejsce spoczynku Powązki, Warszawa
Zawód pisarz
podróżnik
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy Order Sztandaru Pracy II klasy Złoty Krzyż Zasługi Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej Medal Komisji Edukacji Narodowej Order Uśmiechu

Czesław Jacek Centkiewicz (ur. 18 października 1904 w Warszawie, zm. 10 lipca 1996 tamże) – polski pisarz, reportażysta, podróżnik.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Syn Stanisława Centkiewicza i Stanisławy Bresteczer. Ukończył Gimnazjum św. Kazimierza w Warszawie (1924), następnie Institut Superieur w Liège (Belgia). W 1920 jako żołnierz Armii Ochotniczej brał udział w wojnie przeciw bolszewikom. Z zawodu inżynier elektryk. Był autorem prac naukowych z zakresu radiometeorologii i elektrotechniki. W latach 1932-1933 kierował pierwszą polską wyprawą polarną na Wyspę Niedźwiedzią[1]. W latach 1934-1939 pracował w Obserwatorium Aerologicznym Państwowego Instytutu Meteorologicznego w Legionowie[2].

W młodości z powodzeniem uprawiał lekkoatletykę, zdobył m.in. srebrny medal mistrzostw Polski seniorów (Warszawa 1925) w biegu przełajowym na dystansie około 10 kilometrów[3][4].

Po powstaniu warszawskim trafił do obozu koncentracyjnego Neuengamme koło Hamburga. Pracował po wojnie jako dyrektor techniczny Zjednoczenia Energetycznego Okręgu Dolnośląskiego w Jeleniej Górze oraz w Państwowym Instytucie Hydrologiczno-Meteorologicznym. W 1950 osiadł w Legionowie, gdzie podjął pracę w Obserwatorium Meteorologicznym PIHM. W drugiej połowie 1955 przeprowadził się wraz z żoną na Saską Kępę w Warszawie[2]. Działał w Związku Literatów Polskich, pełnił m.in. funkcję jego wiceprezesa. Był autorem szeregu powieści młodzieżowych i reportażowych poświęconych terenom podbiegunowym; większość z utworów napisał wspólnie z żoną Aliną (1907–1993).

Od 1948 roku należał do PZPR[5].

Nagrobek Aliny i Czesława Centkiewiczów, Warszawa, Cmentarz Powązkowski (d. Wojskowy)

Ordery, odznaczenia, nagrody i tytuły[edytuj | edytuj kod]

Otrzymał wiele nagród literackich – nagrodę Prezesa Rady Ministrów (1955), nagrodę marynistyczną im. Zaruskiego (1963), nagrodę I stopnia Ministra Kultury i Sztuki (1969).

26 września 2012 otrzymał pośmiertnie tytuł Honorowego Obywatela Miasta Legionowo.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

Prace samodzielne[edytuj | edytuj kod]

Prace wydane wraz z żoną[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Czesław Jacek Centkiewicz w Słowniku Biograficznym Ziemi Jeleniogórskiej.
  2. 2,0 2,1 Jacek Szczepański. Okres legionowski w życiu i twórczości Aliny i Czesława Centkiewiczów. „Rocznik Legionowski”. t. V, Legionowo 2012. s. 11-28. 
  3. Henryk Kurzyński, Stefan Pietkiewicz, Janusz Rozum, Tadeusz Wołejko: Historia Finałów Lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1920-2007. Konkurencje męskie. Szczecin – Warszawa: Komisja Statystyczna PZLA, 2008. ISBN 978-83-61233-20-6.
  4. Mistrzostwa Polski w biegach przełajowych. PZLA, 1994.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 Kto jest kim w Polsce 1984. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1984, s. 113. ISBN 8322320736.
  6. Nowiny Rzeszowskie, nr 201 (7330), 22 lipca 1972, s. 2.
  7. M.P. z 1955 r. Nr 101, poz. 1400, str. 1630