Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej
{{{Szlak turystyczny infobox}}}
Dane szlaku
Państwo  Polska  Czechy
Województwo dolnośląskie
Początek Szrenica
Przez Hala Szrenicka Śnieżne Kotły Łabski Szczyt Śmielec Przełęcz Karkonoska Mały Szyszak Smogornia Równia pod Śnieżką Śnieżka
Koniec Przełęcz Okraj
Kolor znakowania czerwony
Długość 30 km
Typ szlak górski

Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej (czes. Cesta česko-polského přátelství) – szlak turystyczny o długości ok. 30 km, oznakowany kolorem czerwonym, prowadzący głównym grzbietem Karkonoszy – na przemian po polskiej i czeskiej (dawniej czechosłowackiej) stronie granicy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Szczyty Karkonoszy jako obiekt turystyczny[edytuj | edytuj kod]

Do czasów średniowiecza najwyższe partie Karkonoszy były obszarem nietkniętym przez człowieka, a wyprawy odbywały się sporadycznie, najczęściej byli to pasterze bydła lub poszukiwacze złota, głównie Walończycy[1]. W XVII wieku wyprawy na szczyty karkonoskie stały się powszechne, choć przybierały formę indywidualnych wypadów; w ten sposób na Śnieżkę wszedł m. in. Johann Wolfgang von Goethe[2]. Jest to również okres budowy w górnych partiach bud pasterskich, z niektórych wyewoluowały później schroniska turystyczne[3]. Początki zorganizowanej masowej turystyki w te rejony notuje się w XIX w., zwłaszcza po wybudowaniu linii kolejowej do Jeleniej Góry, Karpacza i Szklarskiej Poręby. Okres rewolucji przemysłowej to również przyśpieszony rozwój turystyki i wycieczek. W tym właśnie czasie ostatecznie ukształtowała się sieć dróg w wysokim paśmie Karkonoszy. Budowano je po obu stronach granicy, głównie działające w ówczesnym czasie kluby karkonoskie Riesengebirgenverein. Przed II wojną światową Karkonosze były celem turystyki masowej.

Historia szlaku[edytuj | edytuj kod]

Szlak, istniejący w terenie i wytyczony już w II połowie XIX w.[4] został uruchomiony 16 czerwca 1961 roku na mocy polsko-czechosłowackiej konwencji turystycznej jako Droga Przyjaźni Polsko-Czechosłowackiej pod nazwą Cesta československo-polského přátelství). Dzięki jego otwarciu turystom polskim udostępniono czeskie Karkonosze, a turystom czeskim – polskie oraz zachodnią część ziemi kłodzkiej i Jezioro Otmuchowskie. Wycieczki do Czech obwarowane były jednak licznymi ograniczeniami[4].

W latach 70. i 80. XX wieku, w rejonie Drogi Przyjaźni odbywały się nielegalne spotkania opozycji polskiej z czechosłowacką[5] (m.in. pierwsze spotkanie Jacka Kuronia z Vaclavem Havlem w 1978 roku). Od 13 grudnia 1981 roku – w związku z wprowadzeniem stanu wojennego – Droga Przyjaźni została zamknięta. Na Śnieżkę wchodziło się wyłącznie z przewodnikiem, zaakceptowanym przez lokalne wojsko i milicję[4]. Ruch na jej całej długości przywrócono w 1984 roku. Dochodziło również do drobnych incydentów na szczeblu międzynarodowym; Czesi uważali, że droga ingeruje w ich terytorium w niektórych miejscach o 2 metry za głęboko (sic!)[6]. Po rozpadzie systemu komunistycznego, na szlaku pojawiły się małe przejścia graniczne w tym na Równi pod Śnieżką.

Od 1993, po rozpadzie Czechosłowacji i powstaniu Republiki Czeskiej, szlak zmienił nazwę na Drogę Przyjaźni Polsko-Czeskiej. Nazwa ta wystąpiła również w oficjalnej umowie między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Czeską o współpracy w sprawach granicznych, która została sporządzona w Pradze 25 maja 1999 roku.

"Droga Przyjaźni", odcinek od Przełęczy Karkonoskiej w Śląskim Grzbiecie na zachodzie przez Śnieżkę do Przełęczy Sowiej w Czarnym Grzbiecie na wschodzie (oznaczony czerwonym szlakiem)

Pogoda i klimat[edytuj | edytuj kod]

Pogoda w szczytowych partiach Karkonoszy jest bardziej zmienna niż w niższych partiach, jak również mniej korzystna dla turystów. Oba skrajne szczyty - Szrenica i Śnieżka są pokryte mgłą przez ponad pół roku: zamglenie na Szrenicy utrzymuje się przez 264 dni, na Śnieżce odpowiednio 296. Średnia roczna temperatura dla Szrenicy wynosi +1.9 °C,dla Śnieżki +0.2 °C[7]. Szczyt Śnieżki jest pochmurny przez 190 dni w roku i jest to najwyższy wskaźnik w Polsce[8]. Na Śnieżce występują tylko trzy dni bezwietrzne w roku, a wiatry są często pochodzenia fenowego.

Przebieg[edytuj | edytuj kod]

Droga Przyjaźni rozpoczyna się na Szrenicy, następnie przebiega nad Śnieżnymi Kotłami, przez Czarną Przełęcz, Śląskie Kamienie, Przełęcz Karkonoską, Słonecznik, Schronisko Górskie „Dom Śląski”, Śnieżkę, Czarną Kopę, Przełęcz Sowią do Przełęczy Okraj. Na odcinku: Szrenica – Schronisko Górskie „Dom Śląski” pokrywa się z Głównym Szlakiem Sudeckim.

Mapa szlaku online: link

Dawne turystyczne przejścia graniczne[edytuj | edytuj kod]

Na Drodze Przyjaźni istniały turystyczne przejścia graniczne (piesze, narciarskie, rowerowe), które umożliwiały przekroczenie granicy państwowej. Były to:

Prócz tego na szlaku istniało jedno przejście drogowe:

Od 21 grudnia 2007 r. w związku z wejściem Polski i Czech do Układu z Schengen wszystkie przejścia przeszły do historii.

Przypisy

  1. Karkonosze - historia (pol.). [dostęp 2010-01-01].
  2. Scgneekoppe baude Riesengebirge (niem.). [dostęp 2010-01-01].
  3. Karkonoszy Historia Karkonoszy (pol.). [dostęp 2010-01-01].
  4. 4,0 4,1 4,2 Historia turystyki w Sudetach (ang.). [dostęp 2010-01-02].
  5. Solidarność ponad granicami (ang.). [dostęp 2010-01-02].
  6. Karkonosze - szlaki turystyczne (ang.). [dostęp 2010-01-02].
  7. Jan Kwiatkowski: Klimat. W: Karkonosze polskie. Wrocław: Polska Akademia Nauk, 1985, s. 88-111. ISBN 83-04-01586-2.
  8. Klimat i pogoda (ang.). [dostęp 2010-01-01].