Gmina Stargard Szczeciński
| Gmina Stargard Szczeciński | |||
|
|||
| Województwo | zachodniopomorskie | ||
| Powiat | stargardzki | ||
| Rodzaj gminy | wiejska | ||
| Wójt | Kazimierz Szarżanowicz | ||
| Powierzchnia | 318,88 km² | ||
| Liczba sołectw | 30 | ||
| Liczba miejscowości | 45 | ||
| Ludność (2005) • liczba ludności • gęstość |
11.259 35,4 osób/km² |
||
| Strefa numeracyjna | 91 (do 2005) | ||
| Tablice rejestracyjne | ZST | ||
Położenie gminy na mapie powiatu |
|||
| TERYT | 4324314102 | ||
|
Urząd gminy
ul. Rynek Staromiejski 5 73-110 |
|||
| Strona internetowa gminy | |||
| Biuletyn Informacji Publicznej gminy | |||
.jpg&filetimestamp=20071109123617)
Gmina Stargard Szczeciński – gmina wiejska w woj. zachodniopomorskim, położona jest w zachodniej części powiatu stargardzkiego.
Siedzibą gminy jest miasto Stargard Szczeciński, które nie wchodzi w skład gminy, jest osobną gminą miejską.
Miejsce w województwie (na 114 gmin):
powierzchnia 20., ludność 33.
Spis treści |
[edytuj] Położenie
Według danych z 1 stycznia 2010 r. powierzchnia gminy wynosiła 318,88 km²[1]. Gmina stanowi 21,0% powierzchni powiatu.
Sąsiednie gminy:
- Stargard Szczeciński (miejska), Dolice, Kobylanka, Marianowo, Stara Dąbrowa i Suchań (powiat stargardzki)
- Goleniów i Maszewo (powiat goleniowski)
- Stare Czarnowo (powiat gryfiński)
- Warnice (powiat pyrzycki)
Do 31 XII 1998 r. wchodziła w skład województwa szczecińskiego.
[edytuj] Demografia
Dane z 30 czerwca 2004[2]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 11 259 | 100 | 5570 | 49,5 | 5689 | 50,5 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) |
35,4 | 17,5 | 17,9 | |||
Gminę zamieszkuje 9,4% ludności powiatu. Według danych z roku 2002[3] średni dochód na mieszkańca wynosił 1388,52 zł.
[edytuj] Przyroda i turystyka
Gmina leży na równinach: Pyrzyckiej i Nowogardzkiej. Po włączeniu wsi Burzykowo, Słotnica oraz lotniska w Kluczewie w granice Stargardu Szczecińskiego, obszar gminy został podzielony na dwie części. W zachodniej części znajduje się większość jeziora Miedwie. Przez wschodnią część przepływają rzeki Ina oraz jej dopływy: Krąpiel i Mała Ina. W okolicach Stargardu znajduje się rezerwat przyrody Ozy Kiczarowskie. Tereny leśne zajmują 12%, a użytki rolne 72%.
[edytuj] Historia
Pierwsze ślady osadnictwa pochodzą z neolitu. Osady typu ziemiankowego odkryto w Skalinie i Klępinie. Rozległe cmentarzyska odnalezione w Pęzinie (ok. 200 grobów) wskazują na istnienie ciągłości skupiska. W najwcześniejszych fazach średniowiecza istniały liczne osady otwarte (osada w Strachocinie datowana na VI wiek). Do najstarszych osad należy także Żarowo. Za sprawą nadań ziemskich książąt pomorskich Klępino, Strachocin, Święte i Witkowo znalazły się we władaniu zakonu joannitów, a siedzibą ich Komandorii stało się Pęzino.[potrzebne źródło]
W lutym 2011 r. władze gminy wyraziły negatywną opinię ws. zmiany nazwy miasta Stargard Szczeciński na Stargard, a tym samym swojej siedziby[4].
[edytuj] Komunikacja
Przez gminę prowadzą drogi krajowe nr 10 łącząca Stargard Szczeciński przez Kobylankę (12 km) ze Szczecinem (24 km do autostrady A6) i z Suchaniem (20 km, kier. Bydgoszcz) oraz nr 20 do Chociwla (26 km, kier. Gdynia). Przez gminę prowadzą także drogi wojewódzkie nr 144 przez Warnice (11 km) do Pyrzyc (28 km) i przez wieś Łęczycę (13 km) i Darż (18 km) do Maszewa (20 km), nr 142 łącząca wieś Sowno z Łęczycą (11 km) i Rzęśnicą (10 km) oraz nr 141 z Sowna do wsi Darż (13 km).
Siedziba gminy, Stargard Szczeciński uzyskał połączenie kolejowe w 1846 r., po wybudowaniu torów ze Szczecina, 2 lata później ukończona była już cała linia do Poznania. W 1859 r. powstał odcinek do Koszalina, 10 lat później przedłużony do Gdańska. W 1882 r. otwarto linię do Pyrzyc, a w 1895 odcinek do Kalisza Pomorskiego (ostatni na linii do Piły). Także w 1895 r. zbudowano linię Stargardzkiej Kolei Wąskotorowej (prześwit toru 1000 mm) do Dobrej Nowogardzkiej. Po ostatnim kwartale XX wieku dwie najważniejsze linie zostały zelektryfikowane: ze Szczecina do Poznania do 1978 r., a do Gdańska do 1989 r. Po 2000 r. niezelektryfikowane linie zostały zamknięte: w 2000 r. do Piły (później jeszcze kilkakrotnie ruch pasażerski na odcinku do Kalisza Pomorskiego był przywracany, obecnie reaktywowana), w 2001 r. linię wąskotorową do Dobrej, a w 2003 r. odcinek do Pyrzyc. Obecnie w gminie czynnych jest 5 stacji: Grzędzice Stargardzkie, Ulikowo, Witkowo Pyrzyckie, Pęzino i Barzkowice.
W gminie czynny jest 1 urząd pocztowy: Pęzino (nr 73-131). Gminę obsługują także urzędy pocztowe w Stargardzie Szczecińskim.
[edytuj] Zabytki
- Kamienny kościół pw. św. Piotra i Pawła w Grzędzicach z piętnastowiecznymi polichromiami, unikalnymi i najstarszymi na Pomorzu Zachodnim. Przedstawiają one 33 postaci ze scen biblijnych, odkryte w 1912 r., odrestaurowane w 1954 r. Zabytkowe wyposażenie stanowią m.in.: neogotycki ołtarz z drewna lipowego z 1910 r., w nim krzyż w formie Drzewa Życia (na końcach ramion wyobrażenia postaci ewangelistów), gotycka figura Chrystusa pochodzi z około 1500 r., mosiężny sześcioramienny żyrandol i znajdująca się obok wejścia granitowa chrzcielnica z XIII wieku. Na wieży dwa dzwony – jeden z XVII wieku odlany w Szczecinie, drugi żeliwny ze Stargardu. Najbardziej cenne są polichromie z 1450-1470 r.
- Zamek w Pęzinie wybudowany w XII wieku, był własnością pomorskiego rodu von Pansin. Od 1357 po wygaśnięciu rodu zamek przejęli Borkowie, a w 25 lat później dobra przeszły w ręce joannitów. Obiekt został przebudowany w 1853. Wieża na planie kwadratu, wyżej cylindryczna. Wokół zamku znajduje się park z XIX w.
- piętnastowieczny salowy kościół pw. św. Józefa Oblubieńca w Małkocinie. Wieża kościelna wykonana z ciosów granitowych i cegieł na planie kwadraty, o zdobieniach wzorowanych na wieżach kościoła Mariackiego w Stargardzie. Na przykościelnym cmentarzu wznosi się obelisk wykonany z czarnego granitu poświęcony mieszkańcom Małkocina i Małkowin poległym podczas I wojny światowej.
- Kościół św. Marii Magdaleny w Sownie neogotycki, z przełomu XIX i XX w. Wewnątrz ołtarz i ambona z dawnego zamku, rzeźbione wg legendy przez księcia Barnima IX Pobożnego, w kruchcie kościoła unikalna w skali europejskiej płyta ku pamięci błazna książęcego wraz z jego portretem z XVI w.,
- Kościół św. Michała Archanioła w Poczerninie, zbudowany w XV wieku z głazów narzutowych, z wieżą zakończoną drewnianym hełmem z 1850 roku. Wewnątrz świątyni znajduje się późnogotycki ołtarz z krucyfiksem z XVI wieku oraz balustrada chóru z 1600 roku.
- XV-wieczny kamienno-ceglany kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej w Skalinie. Jest to świątynia salowa, wzniesiona na planie prostokąta, jej ostatni gruntowny remont przeprowadził w 1909 roku architekt Heinrich Deneke, w czasie dokonywanych renowacji kościoła Mariackiego w Stargardzie. Na drewnianej wieżyczce z tego okresu umieszczony jest XV-wieczny dzwon, o średnicy 57 cm.
- Neorenesansowy pałac w Koszewku wzniesiony w XIX wieku, przebudowany w 1922 roku. Był siedzibą junkierską wzniesioną w wianie przyszłemu feldmarszałkowi II Rzeszy Friedrichowi Paulusowi przez jego żonę Benitę.
- Kościół pw. św. Antoniego z Padwy w Świętem, który został wzniesiony w XV przez joannitów. Z zabytków ruchowych w kościele znajdują się m.in. wapienna chrzcielnica z przełomu XIII i XIV oraz piętnastowieczny tryptyk.
- Neoromański granitowy kościół z XIX w. z ceglaną wieżą. pod wezwaniem Najświętszego Serca Pana Jezusa w Żarowie
[edytuj] Edukacja
Na terenie gminy funkcjonuje 5 szkół podstawowych w: Grzędzicach, Kowszewie, Małkocinie, Pęzinie i Sownie. Gimnazjum Gminy Stargard znajduje się w Stargardzie.
[edytuj] Polityka
Wójtem gminy jest Kazimierz Szarżanowicz, jego zastępcą Jerzy Makowski, a sekretarzem Danuta Żygadło. W Radzie Gminy zasiada 15 radnych, przewodniczącym Rady jest Edward Kosmal[5]. Na terenie gminy znajduje się 30 jednostek pomocniczych - sołectw.
[edytuj] Miejscowości
- Sołectwa gminy Stargard Szczeciński
- Barzkowice, Golina, Grabowo, Grzędzice, Kiczarowo, Klępino, Koszewo, Krąpiel, Kurcewo, Lipnik, Lubowo, Małkocin, Pęzino, Poczernin, Rogowo, Skalin, Smogolice, Sowno, Strachocin, Strumiany, Strzyżno, Sułkowo, Święte, Trzebiatów, Tychowo, Ulikowo, Warchlinko, Witkowo Pierwsze, Witkowo Drugie i Żarowo.
- Miejscowości bez statusu sołectwa
- Bębnikąt, Domanowo, Golczewo, Golinka, Grzędziczki, Kępinka, Kolonia Dolna-Grabowo, Kolonia Górna Grabowo, Koszewko, Luboń, Mężytki, Omięcin, Piaszcze, Piaśnik, Podlesie, Radziszewo, Siwkowo, Warchlino, Wierzchląd.
Przypisy
- ↑ Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2010 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-08-20. ISSN 1505-5507.
- ↑ Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
- ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
- ↑ Uchwała Nr V/27/11 Rady Gminy Stargard Szczeciński z dnia 28 lutego 2011 r.
- ↑ http://bip.gmina.stargard.pl/strony/3760.dhtml
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
