Powiat goleniowski
| Powiat goleniowski | |||||||||||
|
|||||||||||
Położenie na mapie województwa |
|||||||||||
| Województwo | zachodniopomorskie | ||||||||||
| Siedziba władz powiatu | Goleniów | ||||||||||
| Starosta | Tomasz Stanisławski | ||||||||||
| Powierzchnia | 1615,61 km² | ||||||||||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość |
80 305 49,4 osób/km² |
||||||||||
| Urbanizacja | 53,2% | ||||||||||
| Tablica rejestracyjna | ZGL | ||||||||||
|
|||||||||||
| Adres starostwa powiatowego |
ul. Dworcowa 1 72-100 Goleniów |
||||||||||
| Strona internetowa powiatu | |||||||||||
Powiat goleniowski – powiat w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Goleniów.
W skład powiatu wchodzą:
- gminy miejsko-wiejskie: Goleniów, Maszewo, Nowogard
- gminy wiejskie: Osina, Przybiernów, Stepnica
- miasta: Goleniów, Maszewo, Nowogard
Spis treści |
Położenie [edytuj]
Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia powiatu goleniowskiego wynosi 1615,61 km²[1]. Położony jest na Równinie Goleniowskiej, Równinie Nowogardzkiej oraz w zachodniej części w Dolinie Dolnej Odry. Większość powierzchni gmin Przybiernów, Stepnica i Goleniów zajmuje Puszcza Goleniowska. W okolicach Goleniowa znajduje się jedyny w województwie port lotniczy Szczecin-Goleniów.
Powiat goleniowski graniczy z miastem na prawach powiatu Szczecin oraz pięcioma powiatami:
- gryfickim
- kamieńskim
- łobeskim
- polickim (poprzez rzekę Odrę i Zalew Szczeciński)
- stargardzkim
Gospodarka [edytuj]
W końcu stycznia 2011 liczba zarejestrowanych bezrobotnych w powiecie goleniowskim obejmowała ok. 5,3 tys. mieszkańców, co stanowi stopę bezrobocia na poziomie 17,9% do aktywnych zawodowo[2].
Przeciętne wynagrodzenie pracownicze w październiku 2008 r. wynosiło 3150,67 zł, przy liczbie zatrudnionych pracowników w powiecie goleniowskim – 15608 osób. Przeciętne wynagrodzenie w sektorze publicznym wynosiło 3355,03 zł, a w sektorze prywatnym 3081,08 zł[3].
Demografia [edytuj]
Według danych z 30 czerwca 2012 roku powiat goleniowski zamieszkiwało 82035 osób[4]
Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2012):
| Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| osób | % | osób | % | osób | % | |
| Ogółem | 82 035 | 100 | 41 535 | 50,63 | 40 500 | 49,37 |
| Miasto | 43 164 | 52,62 | 22 352 | 27,25 | 20 812 | 25,37 |
| Wieś | 38 871 | 47,38 | 19 183 | 23,38 | 19 688 | 24,00 |
Liczba ludności[5] oraz powierzchnia poszczególnych gmin powiatu[6]:
| Rodzaj gminy | Nazwa gminy | Ludność | % powiatu | Pow. (km²) | % powiatu | Liczba sołectw | Gęstość zaludnienia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| miejsko-wiejska | Goleniów | 33.700 | 42,4 | 442,77 | 27,4 | 32 | 76 |
| miejsko-wiejska | Maszewo | 8.370 | 10,5 | 210,35 | 13,0 | 24 | 40 |
| miejsko-wiejska | Nowogard | 24.599 | 31,0 | 338,67 | 21,0 | 33 | 73 |
| wiejska | Osina | 2.876 | 3,6 | 101,73 | 6,3 | 10 | 28 |
| wiejska | Przybiernów | 5.189 | 6,5 | 228,90 | 14,2 | 15 | 23 |
| wiejska | Stepnica | 4.770 | 6,0 | 293,22 | 18,1 | 16 | 16 |
Miejsce w województwie (na 18 powiatów ziemskich) pod względem:
- ludności: 3.
- powierzchni: 5.
- gęstości zaludnienia: 9
- urbanizacji: 8.
Religia [edytuj]
Historia [edytuj]
Powiat goleniowski został powołany dnia 1 października 1954 roku w województwie szczecińskim, jako jeden z pierwszych powiatów utworzonych tuż po wprowadzeniu gromad w miejsce dotychczasowych gmin (29 września 1954) jako podstawowych jednostek administracyjnych PRL. Na powiat goleniowski złożyły się 2 miasta i 13 gromad, które wyłączono z dwóch ościennych powiatów w tymże województwie (w praktyce gromady te należały do tych powiatów przez zaledwie dwa dni)[7]:
- z powiatu nowogardzkiego:
- miasta: Goleniów i Maszewo
- gromady: Jarosławki, Kliniska Wielkie, Krępsko, Lubczyna, Mosty, Rożnowo Nowogardzkie, Stawno i Żółwia Błoć
- z powiatu kamieńskiego:
- gromady: Łożnica, Moracz, Przybiernów, Racimierz i Stepnica
Po zniesieniu gromad i reaktywacji gmin z dniem 1 stycznia 1973 roku powiat goleniowski podzielono na 2 miasta i 5 gmin[8] :
- miasta: Goleniów i Maszewo
- gminy: Goleniów, Lubczyna (zniesiona w 1976[9]), Maszewo, Przybiernów i Stepnica
Po reformie administracyjnej obowiązującej od 1 czerwca 1975 roku terytorium zniesionego powiatu goleniowskiego włączono do nowego (mniejszego) województwa szczecińskiego[10]. 1 stycznia 1992 roku jednoimienne miasta i gminy Nowogard i Maszewo połączono we wspólne gminy miejsko-wiejskie[11].
Wraz z reformą administracyjną z 1999 roku przywrócono w województwie zachodniopomorskim powiat goleniowski o kształcie i podziale administracyjnym zbliżonym do wyglądu z 1975 roku[12]. Ponieważ nie odtworzono powiatu nowogardzkiego, nowy powiat goleniowski przejął część jego dawnych gmin - Nowogard, Osina i Dobra. 1 stycznia 2002 roku reaktywowano powiat łobeski, do którego przyłączono gminę Dobra z powiatu goleniowskiego[13].
W sierpniu 2012 roku z inicjatywy mieszkańców powstało stowarzyszenie na rzecz powiatu goleniowsko-nowogardzkiego Partnerstwo i Rozwój celem którego jest zmiana nazwy powiatu. W lutym 2013 rozpoczęto zbieranie podpisów pod obywatelskim projektem uchwały uruchamiającym procedurę zmiany nazwy.
Środowisko geograficzne [edytuj]
Na terenie powiatu znajduje się wiele zbiorników wód stojących. Są to akweny zarówno naturalnie jak i sztuczne. Do największych należą:
- Jezioro Nowogardzkie - 112 ha
- Jezioro Przybiernowskie - 88 ha
- Jezioro Kościuszki - 48 ha
Komunikacja [edytuj]
- Drogi:
-
- krajowe:
-
- nr 3 -- Świnoujście «» Szczecin «» Gorzów Wielkopolski «» Zielona Góra «» Legnica «» granica państwa (Jakuszyce)

- nr 6 --
granica państwa (Kołbaskowo) «» Szczecin «» Goleniów «» Koszalin «» Słupsk «» Gdańsk «» Łęgowo
- nr 3 -- Świnoujście «» Szczecin «» Gorzów Wielkopolski «» Zielona Góra «» Legnica «» granica państwa (Jakuszyce)
-
- wojewódzkie:
-
- nr 106 -- Rzewnowo «» Golczewo «» Nowogard «» Maszewo «» Łęczyca «» Stargard Szczeciński «» Pyrzyce
- nr 112 -- Stepnica «» Krępsko «» Modrzewie
- nr 113 -- Święta «» Goleniów «» Mosty «» Maszewo
- nr 141 -- Sowno «» Przemocze «» Darż
- nr 144 -- Nowogard «» Dobra «» Chociwel
- nr 146 -- Jenikowo «» Dobra (powiat łobeski) «» Strzmiele
- nr 147 -- Wierzbięcin «» Troszczyno «» Wołkowo «» Łobez
- Linie kolejowe:
- czynne: Szczecin Gł.- Świnoujście (przez Goleniów i Łoźnicę) oraz Goleniów- Koszalin (przez Osinę i Nowogard).
- nieczynne, istniejące: Goleniów- Maszewo, wąskotorowe: Popiele- Stepnica (przez Czarnogłowy i Łoźnicę Wąsk.)[potrzebne źródło].
- nieczynne, nieistniejące: Nowogard- Dobra Nowogardzka oraz wąskotorowe: Czarnogłowy- Łoźnica Wąsk.
- Komunikacja lotnicza:
- Port lotniczy Szczecin-Goleniów ok. 5 km na wschód od Goleniowa.
Bezpieczeństwo [edytuj]
W 2009 r. wskaźnik wykrywalności sprawców przestępstw stwierdzonych w powiecie goleniowskim wynosił 72,6%[14][15]. W 2009 r. stwierdzono w powiecie m.in. 364 kradzieży z włamaniem, 9 kradzieży samochodów, 143 przestępstw narkotykowych[16][17][18].
Gmina Stepnica jest położona w strefie nadgranicznej[19]. Powiat goleniowski obejmuje zasięgiem służbowym placówka Straży Granicznej w porcie lotniczym Szczecin-Goleniów z Nadodrzańskiego Oddziału SG[20].
Powiat goleniowski jest obszarem właściwości Prokuratury Rejonowej w Goleniowie i Prokuratury Okręgowej w Szczecinie[21].
Na terenie powiatu działa 12 jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego[22]. Ponadto istnieje jednostka ratowniczo-gaśnicza przy Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Goleniowie oraz jej posterunek w Nowogardzie[23].
Administracja [edytuj]
| Gminy | Liczba radnych[24] |
Liczba wyborców w 2006[25] |
|---|---|---|
| gmina Goleniów | 8 | 26 015 |
| gmina Nowogard | 6 | 19 361 |
| gmina Maszewo, gmina Osina, gmina Przybiernów, gmina Stepnica | 5 | 16 387 |
| Razem (Σ) | 19 | 61 763 |
Siedzibą władz powiatu jest miasto Goleniów. Organem uchwałodawczym jest Rada Powiatu w Goleniowie, w której skład wchodzi 19 radnych[26].
Powiat goleniowski jest obszarem właściwości miejscowej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie[27].
Mieszkańcy powiatu goleniowskiego wybierają radnych do Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego w okręgu nr 2. Parlamentarzystów wybierają z okręgów wyborczych z siedzibą komisji wyborczej w Szczecinie, a posłów do Parlamentu Europejskiego z okręgu wyborczego nr 13.
Współpraca zagraniczna [edytuj]
Partnerem powiatu goleniowskiego jest:[28]
- powiat Uecker-Randow, (Niemcy) do 3 września 2011, ponieważ został zlikwidowany i utworzony nowy Vorpommern-Greifswald
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ 2009 r.. „Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym”, 2009-08-20. Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1505-5507.
- ↑ Bezrobotni oraz stopa bezrobocia wg województw, podregionów i powiatów (stan w końcu kwietnia 2012 r.). Główny Urząd Statystyczny, 2012-05-31. [dostęp 2012-06-17].
- ↑ Wynagrodzenia i ich struktura w województwie zachodniopomorskim w 2008 r.. Szczecin: Urząd Statystyczny w Szczecinie, 2010, s. 42, 55. ISSN 2080-928X.
- ↑ GUS, Departament Badań Demograficznych. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. , s. 45, 2012. Warszawa: GUS. ISSN 17346118 (pol. • ang.). [dostęp 2013-04-30].
- ↑ Lucyna Nowak, Joanna Stańczyk, Agnieszka Znajewska: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 VI 2008 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2008. ISSN 1734-6118. (pol.)
- ↑ Ireneusz Budzyński: Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2010 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-08-20. ISSN 1505-5507. (pol.)
- ↑ Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 248
- ↑ Polska - Zarys encyklopedyczny. PWN, 1974
- ↑ 2 lipca 1976 roku gmina została zniesiona przez połączenie jej terenów z gminą Goleniów - Dz. U. z 1976 r. Nr 24, poz. 143
- ↑ Dz. U. z 1975 r. Nr 17, poz. 92
- ↑ Dz. U. z 1991 r. Nr 87, poz. 397
- ↑ Dz. U. z 1998 r. Nr 103, poz. 652
- ↑ Dz. U. z 2001 r. Nr 62, poz. 631
- ↑ Przestępstwa ogółem (styczeń - grudzień). Komenda Wojewódzka Policji w Szczecinie. [dostęp 2012-06-17].
- ↑ Województwo zachodniopomorskie. W: Statystyczne Vademecum Samorządowca 2010 (SVS 2010) [on-line]. Urząd Statystyczny w Szczecinie. [dostęp 2011-08-13].
- ↑ Kradzieże samochodów (styczeń - grudzień). Komenda Wojewódzka Policji w Szczecinie. [dostęp 2012-06-17].
- ↑ Kradzieże z włamaniem (styczeń - grudzień). Komenda Wojewódzka Policji w Szczecinie. [dostęp 2012-06-17].
- ↑ Przestępstwa narkotykowe (styczeń - grudzień). Komenda Wojewódzka Policji w Szczecinie. [dostęp 2012-06-17].
- ↑ Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 sierpnia 2005 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 188, poz. 1580)
- ↑ Placówka SG w Szczecinie-Goleniowie. Nadodrzański Oddział Straży Granicznej. [dostęp 2011-08-14].
- ↑ Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 marca 2010 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 49, poz. 297)
- ↑ Wykaz OSP w KSRG w wojewódzktwie zachodniopomorskim w lutym 2011 r.. Komenda Wojewódzka Państwowej Straży Pożarnej w Szczecinie, 2011-03-02. [dostęp 2011-08-14].
- ↑ Dane teleadresowe. Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Goleniowie. [dostęp 2011-08-14].
- ↑ Uchwała Nr XXXIX/310/02 Rady Powiatu w Goleniowie z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2002 r. Nr 51, poz. 1079)
- ↑ Rada Powiatu w Goleniowie (pol.). W: Wybory samorządowe 2006 [on-line]. Państwowa Komisja Wyborcza, 2006. [dostęp 2010-02-14].
- ↑ Zarządzenie Nr 75/2010 Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 25 lutego 2010 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2010 r. Nr 20, poz. 389)
- ↑ Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. (Dz. U. z 2003 r. Nr 198, poz. 1925)
- ↑ Partnerzy powiatu (pol.). Starostwo Powiatowe w Goleniowie. [dostęp 05.03.2009].
|
||||||||||||||
|
|||||||||||||
|
||||||||||||||