Grzegorz Cudotwórca
| Święty Grzegorz Cudotwórca |
|
| Gregorios Thaumaturgos | |
| Wyznawca, biskup | |
 |
|
| Data urodzenia | ok. 213 Neocezarea (obecnie Niksar)) |
| Data śmierci | 270-275 |
| Kościół/ wyznanie |
katolicki, wschodni |
| Wspomnienie | 17 listopada (kat) 17/30 listopada (praw. wg kal. greg.) |
| Atrybuty | szaty biskupie i Ewangelia |
| Patron | spraw przegranych |
 Galeria ilustracji w Wikimedia Commons |
|
Grzegorz Cudotwórca, gr. Γρηγοριος ο Θανματονργος [Gregorios Thaumaturgos], cs. Swiatitiel Grigorij czudotworec, jepiskop Neokesarijskij (ur. ok. 213 w Neocezarei, zm. 273 tamże) – jeden z ojców Kościoła, któremu przypisuje się ważny udział w budowie Kościoła i zwiększenie jego znaczenia, biskup, święty Kościoła katolickiego, ormiańskiego, koptyjskiego i prawosławnego, Wyznawca[1][2].
Spis treści |
Żywot świętego [edytuj]
Grzegorz urodził się w Neocezarei w Poncie w Azji Mniejszej (obecnie Niksar w Turcji), jako Teodor i prawdopodobnie pochodził z znamienitej pogańskiej rodziny[3].
Po śmierci rodziców, kiedy miał 14 lat, wybrał się wraz z bratem z polecenia ich nauczyciela do Bejrutu, by studiować prawo, w jednej z najsławniejszych szkół prawa w świecie hellenistycznym. Odwiedzili też w Cezarei Palestyńskiej ich szwagra, który zajmował tam stanowisko rzymskiego gubernatora.
W Cezarei Palestyńskiej, zetknęli się ze sławnym uczonym Orygenesem ze szkoły katechetycznej z Aleksandrii. Pod jego wpływem Teodor, po poznaniu nauk chrześcijańskich, porzucił pogaństwo, przyjął chrzest i imię Grzegorz. Przez ponad siedem lat Grzegorz studiował pod kierunkiem Orygenesa filozofię, a także teologię[4][3].
Już jako Grzegorz ok. roku 238 wrócił do rodzinnego miasta, gdzie został wyświęcony na biskupa Neocezarei przez metropolitę Fedimosa. Miał wtedy ok. 40 lat i przewodniczył diecezji przez 30 lat[3].
Uczestniczył w synodzie w Antiochii na którym potępiono herezję Pawła z Samosaty.
Według tradycji w dniu jego śmierci w Neocezarei było tylko 17 pogan, tylu ilu chrześcijan kiedy zaczynał posługę[4].
Do jego twórczości należą Panegiryk ku czci Orygenesa, List kanoniczny do nieznanego bliżej biskupa, Komentarz do Księgi Eklezjastyka i Dialog o zdolności czy niezdolności Boga do cierpienia.
Według Grzegorza z Nyssy i Bazylego, którzy opisali życie i cuda Grzegorza Cudotwórcy, przed wyświęceniem na biskupa, tenże przebywał przez pewien czas w odosobnieniu, gdzie miał widzenia Matki Bożej i św. Jana, który przekazał mu tekst wyznania wiary, a tym samym potwierdzenie doktryny o Świętej Trójcy. Miała to być pierwsza tego typu wizja w historii Kościoła[4].
Kult [edytuj]
- Dzień obchodów
Wspomnienie liturgiczne św. Grzegorza Cudotwórcy w Kościele katolickim obchodzone jest 17 listopada obok św. Grzegorza z Tours[5].
Kościoły Wschodu, z uwagi na liturgię wg kalendarza juliańskiego, wspominają św. Grzegorza 17/30 listopada[a], tj. 30 listopada wg kalendarza gregoriańskiego. Nieco odmienny dzień pamięci może przypadać w Kościele koptyjskim, który posługuje się własnym kalendarzem podzielonym na 13 miesięcy.
- Ikonografia
W ikonografii święty przedstawiany jest jako siwobrody, łysiejący starzec w czerwonych szatach biskupich i Ewangelią w rękach.
Zobacz też [edytuj]
- kult świętych
- modlitwa za wstawiennictwem świętego
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
- święci prawosławni
Uwagi
Przypisy
- ↑ Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 6: W-Z. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 2007, s. 506. ISBN 978-83-7318-736-8.
- ↑ Gregor Thaumaturgos (der Wundertäter) - Ökumenisches Heiligenlexikon (niem.)
- ↑ 3,0 3,1 3,2 H. Leclercq: St. Gregory of Neocaesarea (Thamaturgos). W: Catholic Encyclopedia. 1913. (ang.)
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Święci kościoła katolickiego (ang.). [dostęp 2010-05-22].
- ↑ Święty Grzegorz z Tours, biskup na brewiarz.katolik.pl [dostęp: 2010-11-27]
Bibliografia [edytuj]
- Święty Grzegorz Cudotwórca, biskup na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 31.10.2010]
- św. Grzegorz, biskup Neo Cezarei na cerkiew.pl (opr. Jarosław Charkiewicz)
