Kowelin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kowelin
Kowelin z kopalni Leonard, Butte, hrabstwo Silver Bow, Montana, Stany Zjednoczone (7,5x5x4 cm)
Kowelin z kopalni Leonard, Butte, hrabstwo Silver Bow, Montana, Stany Zjednoczone (7,5x5x4 cm)
Właściwości chemiczne i fizyczne
Inne nazwy covellin, kawelin
Skład chemiczny CuS – siarczek miedzi
Twardość w skali Mohsa 1,5-2
Łupliwość doskonała, jednokierunkowa
Układ krystalograficzny heksagonalny
Gęstość minerału 4,6-4,76 g/cm³
Właściwości optyczne
Barwa jaskrawoniebieska, granatowa, indygo, rzadziej żółta lub czerwona
Rysa szara lub czarna z niebieskawym odcieniem
Połysk półmetaliczny, matowy
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Kowelin (także covellin, dawniej używano także nazwy kawelin) – minerał z gromady siarczków. Rozpowszechniony, ale występujący w niewielkich ilościach.

Nazwa pochodzi od nazwiska włoskiego mineraloga, Nicoli Covelliego[1] (1790–1829), który odkrył ten minerał w produktach ekshalacji Wezuwiusza.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Właściwości[edytuj | edytuj kod]

Bardzo rzadko tworzy kryształy tabliczkowe lub płytkowe (sześcioboczne z wyraźnymi zbrużdżeniami). Jeszcze rzadsze są kryształy izometryczne. Występuje w skupieniach ziarnistych, zbitych, skorupowych i sferolitycznych. Jest bardzo miękki (można go zarysować nawet paznokciem), giętki (nie łamie się przy zginaniu), nieprzezroczysty. Wykazuje wyraźną iryzację (fioletowe lub czerwone refleksy). Często zawiera domieszki żelaza, srebra, ołowiu, selenu.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Minerał wtórny procesów hydrotermalnych, hipergenicznych. Niekiedy stanowi produkt ekshalacji wulkanicznych (fumarola). Występuje w towarzystwie chalkozynu, bornitu, pirytu, enargitu, chalkopirytu. Tworzy naloty na minerałach zawierających miedź.

Miejsca występowania:

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • ważna ruda miedzi (ponad 66% Cu),
  • atrakcyjny i poszukiwany kamień kolekcjonerski (odmiany wykazujące iryzację),
  • czasami wykorzystywany jako kamień ozdobny.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło kowelin w Wikisłowniku

Przypisy

  1. Hasło kowelin w: Słownik Wyrazów Obcych (pol.). Wydawnictwo Naukowe PWN. [dostęp 2011-12-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Leksykon Przyrodniczy – Minerały i kamienie szlachetne, „Horyzont” 2002
  • O. Medenbach, C. Sussieck-Fornefeld: Minerały, „Świat Książki” 1996
  • W. Schumann: Minerały świata, O. Wyd. ”Alma – Press” 2003

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]