Lwowska Narodowa Akademia Muzyczna
Lwowska Narodowa Akademia Muzyczna (ukr. Львівська національна музична академія імені Миколи Лисенка, przed wrześniem 1939 r. - Polskie Towarzystwo Muzyczne we Lwowie) – uczelnia muzyczna we Lwowie założona w 1838[1] roku.
Akademia od 1870 była finansowana przez założone w tym roku konserwatorium, działające u boku Akademii. W latach 1858-87 na czele Towarzystwa, a zarazem konserwatorium, stał Karol Mikuli (uczeń Chopina), który był jednocześnie inicjatorem powołania Towarzystwa. Długoletnim dyrektorem konserwatorium był Mieczysław Sołtys (1899-1929), a po nim jego syn Adam (1929-39); za jego czasów chór lwowskiej szkoły uważany był za najlepszy w Polsce. Prezesami (dyrektorami) Towarzystwa byli także m.in. hrabia Filip Zaleski (w latach 1880-1883) i książę Andrzej Lubomirski (od 1897 r.)[2], Tadeusz Majerski, Ludomir Różycki, Józef Koffler.
Od 1906 siedziba Galicyjskiego Towarzystwa Muzycznego znajdowała się przy ul. Chorążczyzny (obecna siedziba Filharmonii; ul. Czajkowskiego)[3].
Polskie Towarzystwo Muzyczne w listopadzie 1919 r., w pierwszą rocznicę walk w obronie Lwowa, zorganizowało pierwszy koncert poświęcony Orlętom Lwowskim, któremu przewodniczył Mieczysław Sołtys (jego syn Adam brał czynny udział w walkach z Ukraińcami).
W latach I wojny światowej (1914-1918) filia "Polskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie" działała w Wiedniu, kierował nią Stanisław Niewiadomski. W 1933 roku nowa filia została założona w Inowrocławiu.
Podczas okupacji Lwowa przez sowietów w 1939 r. nazwę Akademii zmieniono na Lwowskie Konserwatorium Państwowe im. Mykoły Łysenki, w jego skład wszedł rozwiązany 31 grudnia 1939 na Uniwersytecie Lwowskim Zakład Muzykologi, przymusowo przeniesiono do Konserwatorium wykładowców, studentów oraz wyposażenie Zakładu. Od 2007 Lwowska Narodowa Akademia Muzyczna im. Mykoły Łysenki.
Pedagodzy uczący w lwowskim konserwatorium [edytuj]
- Stefan Askenase - polsko-belgijski pianista
- Jan Gall - polski kompozytor i dyrygent
- Adolf Chybiński (1917–1927) - polski muzykolog, historyk muzyki, profesor
- Adam Didur - polski śpiewak
- Witold Friemann - polski kompozytor, pianista, dyrygent, profesor
- Karol Mikuli - polski wirtuoz pianista, kompozytor, dyrygent
- Stanisław Niewiadomski (1887-1914) - polski kompozytor, dyrygent, krytyk muzyczny, profesor
- Henryk Melcer-Szczawiński (1897-99) - polski kompozytor neoromantyczny, pianista, dyrygent, dyrektor Filharmonii Warszawskiej i Konserwatorium Muzycznego w Warszawie
- Józef Koffler (1928-41) - polski kompozytor, profesor
- Salomea Kruszelnicka - ukraińska wokalistka, profesor
- Zofia Lissa - polska muzykolog, profesor
- Stanisław Ludkiewicz - ukraiński kompozytor
- Stefania Łobaczewska - polska muzykolog, profesor
- Vilém Kurz Młodszy - czeski pianista, profesor
- Andrzej Nikodemowicz - polski kompozytor, pianista
- Ludomir Różycki - polski kompozytor, profesor
- Adam Sołtys (1929-1939) - polski kompozytor, dyrygent, muzykolog, krytyk muzyczny, profesor
- Mieczysław Sołtys (1899-1929) - polski kompozytor, dyrygent, organizator życia muzycznego, profesor
- Bolesław Wallek-Walewski - kompozytor, dyrygent, profesor
- Walery Wysocki - polski profesor śpiewu, założyciel lwowskiej szkoły wokalnej
Absolwenci i studenci uczelni [edytuj]
- Kazimiera Alberti - poetka, powieściopisarka, tłumaczka, działaczka kulturalna
- Irena Anders - artystka rewiowa, pieśniarka, aktorka
- Jerzy Broszkiewicz - prozaik, dramatopisarz, eseista i publicysta
- Adam Didur - śpiewak
- Olga Drahonowska-Małkowska - jedna z twórczyń polskiego skautingu, instruktor harcerski
- Wojciech Dzieduszycki - śpiewak, aktor, dyrygent, dziennikarz, działacz kulturalny, hrabia
- Jan Ernst - geograf i artysta muzyk, profesor
- Aleksander Frączkiewicz – polski muzykolog, docent
- Andrzej Hiolski - śpiewak operowy, baryton
- Mieczysław Horszowski - pianista
- Zdzisław Jachimecki - historyk muzyki, kompozytor, profesor
- Raul Koczalski - pianista i kompozytor, profesor
- Janina Korolewicz-Waydowa - śpiewaczka operowa
- Leopold Kozłowski - muzyk-pianista, kompozytor, dyrygent; ostatni żyjący przedstawiciel przedwojennych klezmerów w Polsce (ur. w 1918)
- Witold Krzemieński - dyrygent, kompozytor, profesor
- Zofia Lissa - muzykolog, profesor
- Franciszek Łukasiewicz - pianista
- Stefania Łobaczewska - muzykolog, profesor
- Jan Malinowski - dyrygent, kompozytor, działacz muzyczny i pedagag
- Aleksander Michałowski - pianista i kompozytor, profesor
- Henryk Mikolasch - fotograf i artysta malarz
- Stanisław Niewiadomski (kompozytor) - kompozytor, dyrygent, krytyk muzyczny, profesor
- Andrzej Nikodemowicz - kompozytor, pianista
- Roman Palester - kompozytor
- Ewa Pilatowa - chemik
- Franciszek Ryling - skrzypek, dyrygent, pedagog i kompozytor
- Alfred Schutz - kompozytor i pianista, twórca melodii, m.in. Czerwonych maków na Monte Cassino
- Marcelina Sembrich-Kochańska - wokalistka
- Adam Sołtys - kompozytor, dyrygent, muzykolog, krytyk muzyczny, profesor
- Mieczysław Sołtys - kompozytor, dyrygent, organizator życia muzycznego, profesor
- Matylda Szczudłowska - uczona, specjalistka okulistyki weterynaryjnej
- Zbigniew Szymonowicz - pianista
- Zofia Terné - pianistka, kompozytorka, wokalistka, aktorka kabaretowa
- Irena Sijałowa-Vogel – pianistka, profesor
- Oksana Biłozir - wokalistka, polityk
- Taras Czubaj - muzyk rockowy, wokalista
- Wołodymyr Iwasiuk - kompozytor
- Salomea Kruszelnicka - wokalistka, profesor
- Rusłana Łyżyczko - piosenkarka, producentka muzyczna
- Ołeksandr Wałerijowicz Ponomariow - wokalista estradowy
- Stefan Turczak - dyrygent
- Stefan Askanazy - pianista
- Ida Fink - polskojęzyczna pisarka
- Moriz Rosenthal - pianista
Przypisy
- ↑ Od założenia w 1838 do roku 1848 obowiązywała niemiecka nazwa - Gesellschaft zur Beförderung der Musik in Galizien, a od 1848 do odzyskania przez Polskę niepodległości Galicyjskie Towarzystwo Muzyczne we Lwowie
- ↑ Artur Górski: "Andrzej ks. Lubomirski – opiekun galicyjskiego przemysłu"
- ↑ Anny Marii Sołtys, Tylko we Lwowie. Dzieje życia i działalności Mieczysława i Adama Sołtysów, Ossolineum 2008, s. 53