Zima

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pory roku. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Zima w Niemczech
Zima na Syberii
Zima w Danii
Zima w Bułgarii
Przeciętne miesięczne temperatury na Ziemi

Zima – jedna z czterech pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się najniższymi temperaturami powietrza w skali roku, umiarkowaną ilością opadu atmosferycznego, zazwyczaj zestaloną (zamarzniętą) formą opadu i osadu atmosferycznego, a większość świata roślin i zwierząt przechodzi okres uśpienia[1].

Zima astronomiczna rozpoczyna się w momencie przesilenia zimowego i trwa do momentu równonocy wiosennej, co w przybliżeniu oznacza na półkuli północnej okres pomiędzy 22 grudnia a 21 marca (czasami daty te wypadają dzień wcześniej lub dzień później, a w roku przestępnym mogą być dodatkowo cofnięte o jeden dzień). Podczas zimy astronomicznej dzienna pora dnia jest krótsza od pory nocnej, jednak z każdą kolejną dobą dnia przybywa, a nocy ubywa.

Za zimę klimatyczną przyjmuje się okres roku, w którym średnia dobowa temperatura powietrza spada poniżej 0 °C. Zasadniczo zimę poprzedza jesień, jednak pomiędzy tymi okresami znajduje się klimatyczny etap przejściowy - przedzimie. Podobnie zimę od wiosny oddziela przedwiośnie.

Dla półkuli południowej wszystkie opisane daty i zjawiska są przesunięte o pół roku. Za miesiące zimowe na półkuli północnej uznaje się grudzień, styczeń i luty, a na południowej czerwiec, lipiec i sierpień.

Człowiek[edytuj | edytuj kod]

Zużycie energii elektrycznej zimą jest dużo większe niż latem, przyczyną jest to iż w tym okresie, dni są najkrótsze, a temperatura powietrza spada znacznie poniżej zera[2].

W chrześcijaństwie zwyczaj ubierania choinki, towarzyszy świętom Bożego Narodzenia, pojawił się w Polsce około 100 lat temu.

Zima również jest kojarzona z zabawami zimowymi:

Sporty i zabawy zimowe[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Sporty zimowe.

Związane ze śniegiem i lodem[edytuj | edytuj kod]

Inne zwierzęta[edytuj | edytuj kod]

Zwierzęta bezkręgowe i kręgowce zmiennocieplne pozostają w ukryciu przez całą zimę. Tylko ptaki i niektóre ssaki są aktywne niezależnie od temperatury otoczenia. Ryby przeżywają zimę w wodzie pod lodem pod warunkiem, że przez przeręble odbywać się będzie jej przewietrzanie.

Rośliny[edytuj | edytuj kod]

Większość roślin zimuje w formie nasion lub podziemnych kłączy, cebul i bulw. Na powierzchni pozostają tylko bezlistne krzewy i drzewa liściaste oraz zimozielone krzewy i drzewa iglaste.

Śnieg pokrywający drzewa chroni je przed przemarzaniem, a szadź jest zjawiskiem występującym tylko w zimie, gdy jest mgła i mróz.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Zima w wierszach – strona, na której znajdują się wiersze, kartki, zdjęcia, piosenki dotyczące zimy.