Znojmo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Znojmo
Panorama miasta
Panorama miasta
Herb Flaga
Herb Znojma Flaga Znojma
Państwo  Czechy
Kraj Flag of South Moravian Region.svg Południowomorawski
Data założenia przed 1037 r.
Prawa miejskie 1226 r.
Burmistrz inż. Petr Nezveda
Powierzchnia 65,93 km²
Wysokość 290 m n.p.m.
Populacja (1.1.2012)
• liczba ludności
• gęstość

34 073
517 os./km²
Nr kierunkowy 0627
Kod pocztowy 669 02
Podział miasta 9 dzielnic: Derflice, Kasárna, Konice, Mramotice, Načeratice, Oblekovice, Popice, Přimětice, Znojmo
Położenie na mapie Czech
Mapa lokalizacyjna Czech
Znojmo
Znojmo
Ziemia 48°51′20″N 16°02′56″E/48,855556 16,048889Na mapach: 48°51′20″N 16°02′56″E/48,855556 16,048889
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Portal Portal Czechy

Znojmo (niem. Znaim) - miasto w Czechach, w kraju południowomorawskim, historycznych Morawach, nad rzeką Dyją. Leży 52 km na południowy zachód od Brna, 10 km od granicy państwowej z Austrią.

Jedno z najstarszych, zabytkowych miast morawskich, centrum podregionu znojemskiego w morawskim regionie winiarskim. Miasto graniczy od zachodu z Parkiem Narodowym "Podyje".

Według danych z 31 grudnia 2003 r. powierzchnia miasta wynosiła 6 593 ha, a liczba jego mieszkańców 35 280 osób.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Lokacja miasta nastąpiła przed rokiem 1037 (Brzetysław I), w początkach kształtowania się państwowości czeskiej, nieopodal ważnego traktu handlowego, z południa na Morawy. W 1190 r. Konrad II Otto wraz z matką założyli klasztor Louka. Prawa miejskie w 1226 r. nadał król Przemysł Ottokar I. Miasto zostało poważnie zniszczone podczas wojen husyckich. W latach 1740-1763 rujnujące straty gospodarcze i ekonomiczne wywołane wojnami śląskimi króla Prus, Fryderyka Wielkiego. W 1767 r. w piekarni Dobscha przy ul. Obrokové terminował 16-letni (w przyszłości święty) Klemens Maria Hofbauer. W dniach 7-11 lipca 1809 r. w Znojmie i okolicach, zaraz po bitwie pod Wagram wycofujące się pokonane wojska austriackie stoczyły krwawe walki ze ścigającą je francuską Wielką Armią Napoleona. W bitwie pod Znojmem straty Cesarstwa Francji wyniosły 2 000 zabitych, rannych i jeńców, natomiast Cesarstwo Austriackie straciło 9 000 żołnierzy.

Ważniejsze zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Rotunda Najświętszej Maryi Panny i św. Katarzyny, romańska, z XII wieku.; wewnątrz bardzo cenne naścienne malowidła z 1134 r., przedstawiające władców czeskich z dynastii Przemyślidów. Odrestaurowane freski w 1949 są jednym z najwartościowszych przykładów malarstwa romańskiego.
  • Kościół św. Mikołaja, gotycki, z 1338 r., przebudowany w XV wieku. Jedna z najciekawszych monumentalnych budowli sakralnych na Morawach. Dobrze zachowane gotyckie dekoracje. Cenne barokowe wyposażenie wnętrza. Pierwszy kościół w tym miejscu i pod tym wezwaniem znany jest z wyobrażenia na monetach pochodzących z 1103 r., w XIII w. była to główna świątynia miejska, jednakże spaliła się w pierwszej połowie XIV w. (w 1335r.) Obecny, trójnawowy kościół zaczęto wznosić etapami w 1338 r., a ukończono w 1440 r. Wkrótce po ukończeniu gmachu dobudowano gotycki chór i cztery kaplice boczne. Świątynia miała dwie wieże, jednak obie zbudowano wadliwie i z powodu zagrożenia runięciem musiano je rozebrać: północną w 1422 i południową w 1838 r.. Po rozebraniu tej ostatniej podjęto decyzję o wzniesieniu nowej wieży na przedłużeniu zachodniej osi kościoła. Wieża ta stanęła w 1848 r. w stylu neogotyckim.
  • Kościół św. Hipolita, z 1221 r., przebudowany w stylu późnobarokowym. W środku freski wybitnego malarza późnego baroku, Franza A. Maulbertscha i rzeźby A. Schweigela.
  • Kaplica św. Wacława, powstała po 1512 r., rzadki przykład późnogotyckiej świątyni dwupiętrowej.
  • Kościół Dominikanów, po pożarze przebudowany na barokowy. Wewnątrz wysokiej wartości dzieła, m.in. J. L. Krackera i J. Winterhaltera.
  • Zamek, przebudowany w XVII i XVIII w. na barokowy. Wybudowany na miejscu wcześniejszej, romańskiej twierdzy. Obecnie Muzeum Południowych Moraw o bogatych zbiorach.
  • Wieża ratuszowa, gotycka, z lat 1445-48, wysoka na 79,5 m, wyraźnie dominująca nad Starym Miastem. Punkt widokowy. Ratusz został zniszczony przez Niemców podczas ostatniej wojny.
  • Kamieniczki mieszczańskie, gotyckie, z XIII-XVI w.
  • Znojemskie podziemia, z XIII-XVII w. Łączna długość wszystkich podziemnych korytarzy o 4. kondygnacjach - około 30 km. Czas przejścia podziemnej trasy turystycznej - 40 minut. Wejście do podziemi: ul. Slepici trh 2.
  • Fragmenty średniowiecznych murów miejskich, z XIV-XVI w., z wieżą i późnogotyckimi basztami.
  • Klasztor Louka, premonstratensów, gmach z 1748 r. Obecnie Centrum Win Znovin Znojmo, jedna z największych w Europie piwnic przechowujących około 1 mln. butelek wina. Muzeum Wina.
Information icon.svg Osobny artykuł: Klasztor Louka.
  • Most kolejowy (przez rzekę Dyja, na linii kolejowej Znojmo-Šatov-Retz, na południowo-zachodnim szlaku Wiedeń-Praga). Zabytek techniki z 1871 r., projekt J. Brik, długość 220 m, wysokość 48 m.

Miejskie dzielnice[edytuj | edytuj kod]

  • Derflice
  • Kasárna
  • Konice
  • Mramotice
  • Načeratice
  • Oblekovice
  • Popice
  • Přimetice
  • Znojmo

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Rok 1970 1980 1991 2001 2003
Liczba ludności 29 645 34 550 36 134 35 758 35 280

Źródło: Czeski Urząd Statystyczny

Sport[edytuj | edytuj kod]

Ochrona przyrody[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Maria Krukowska, Czechosłowacja, Wiedza Powszechna, Warszawa 1967
  • Ctibor Rybár, Przewodnik po Czechosłowacji, Sport i Turystyka, Warszawa 1982, ISBN 83-217-2417-5

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Lexikon fūr Theologie und Kirche, Tom 9., Herder, Freiburg-Basel-Rom-Wien 2000, ISBN 3-451-22009-1.
  2. Vera Schauber, Hanns Michael Schindler, Święci na każdy dzień. Patroni naszych imion, Świat Książki, Warszawa 2000, ISBN 83-7227-616-1.
  3. Wielka Encyklopedia Jana Pawła II, Tom XIX (ss. 44-45), Wydawnictwo M, Kraków, ISBN 83-89571-29-3.