Aleksandr Dugin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Aleksandr Gieljewicz Dugin
Александр Гельевич Дугин
Ilustracja
Aleksandr Dugin (2018)
Data i miejsce urodzenia 7 stycznia 1962
Moskwa
Zawód, zajęcie polityk, geopolityk, historyk

Aleksandr Gieljewicz Dugin (ros.  Александр Гельевич Дугин, ur. 7 stycznia 1962 w Moskwie) – rosyjski polityk, geopolityk i historyk religii, profesor Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego im. M.W. Łomonosowa. Główny ideolog rosyjskiego neoimperializmu, eurazjatyzmu, tradycjonalizmu integralnego[1] oraz Eurazjatyckiego Związku Młodzieży, który posiada filie w państwach byłego ZSRR, Polsce i Turcji[2]. W 2014 został objęty zakazem wjazdu do państw Unii Europejskiej, w ramach sankcji w związku z rosyjską agresją na Ukrainę[3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W czasach ZSRR związany z opozycją. Od początku lat 90. redaktor naczelny pism „Elemienty” i „Miłyj Angieł”, redaktor programowy wydawnictwa „Arktogeja”. Przez pewien czas związany z Partią Narodowo-Bolszewicką Eduarda Limonowa.

Poglądy[edytuj | edytuj kod]

Dugin czerpie inspirację z wielu różnych, często wykluczających się nurtów[4]. Bazuje na konserwatyzmie rewolucyjnym Republiki Weimarskiej, brytyjskim satanizmie (zob. Aleister Crowley), narodowym bolszewizmie, ruchach Nowej Prawicy oraz eurazjatyzmie[4].

W swojej filozofii łączy elementy tradycjonalizmu integralnego (inspiracja pismami Juliusa Evoli, René Guénona), ale także działaczy radykalnie prawicowych zachodnich organizacji takich jak Nouvelle Droite na czele z Alanem de Benoist, czy z ruchu „tożsamościowców” (fr. mouvement Idenitatire), idei rewolucji konserwatywnej, filozofii prawosławnej (nurt staroobrzędowy), jak również wschodnich i zachodnich tradycji ezoterycznych oraz licznych nawiązań do klasycznych koncepcji geopolitycznych. Ponadto w swojej myśli filozoficznej i politycznej A. Dugin skupia się szczególnie na koncepcji Rosji jako Eurazji, tj. odrębnej cywilizacji eurazjatyckiej, innej niż cywilizacja zachodnia czy cywilizacje Wschodu. „Obudowuje” więc powyższy rdzeń swojej myśli różnymi ideami, wartościami i wizjami pochodzącymi z całkiem odległych od siebie źródeł religijnych, filozoficznych, geopolitycznych i metapolitycznych, a więc np. zarówno z prawicy, jak i lewicy[5]. Łączy on owe wszystkie koncepcje, które są antyliberalne i antyzachodnie – dla Dugina najważniejszym i jedynym wrogiem Rosji i jej cywilizacji eurazjatyckiej jest liberalizm, który nierozerwalnie związany z cywilizacją zachodnią i USA. W eurazjatyzmie A. Dugina pojęcie Eurazja można definiować jako:
a) Rosję - tj. Rosja-Eurazja (ta definicja jest najważniejsza i wspólna z eurazjatyzmem międzywojennym, klasycznym)
b) kontynent Eurazji – tj. wspólny ląd Europy i Azji (tutaj Dugin proponuje strategiczny sojusz kontynentalny między Europą a Rosją, w oparciu o oś Paryż–Berlin–Moskwa)
c) świat.

A. Dugin ewoluuje – od ok. 2008 roku lansuje tzw. Czwartą Teorię Polityczną (tzw. 4TP) jako tradycjonalistyczna odpowiedź na postmodernizm, liberalizm i postliberalizm. Według 4TP Pierwsza Teoria Polityczna to liberalizm, Druga Teoria to marksizm, a Trzecia – faszyzm. Sama Czwarta Teoria Polityczna to światopogląd w oparciu o postulat powrotu do Tradycji, mitu i archaiki w okolicznościach postmodernistycznych[5].

Ponadto w 2016 roku tenże eurazjata zmienił retorykę i poglądy z ostrego, bezkompromisowego i totalnego antyamerykanizmu, tak typowego dla jego publicystyki ostatniego dwudziestolecia XX i przełomu XX i XXI w., na bardziej wyważony system przekonań. W związku z tym lansuje on dzisiaj konflikt dwóch, sprzecznych ze sobą obozów o naturze geopolitycznej, światopoglądowej i kulturowej w USA:

a) „nowa Ameryka”, tj. Ameryka elit kosmopolitycznych, ponadnarodowych i progresywistycznych, metropolii i wielkich miast (głównie z Zachodniego i Wschodniego Wybrzeża), niebiałych mniejszości, środowisk feministycznych i LGBT, Ameryka liberalno-lewicowa, wyemancypowana obyczajowo i kapitalistyczna w znaczeniu zastanej, globalnej formy kapitalizmu i tożsama z Duginowską cywilizacją Morza, tj. cywilizacją stricte handlową i liberalną;

b) „stara Ameryka”, tj. konserwatywna obyczajowo i populistyczna Ameryka, Ameryka mas pracujących Amerykanów, niskich warstw społecznych, pochodzących z miasteczek, wsi i podupadających dzielnic robotniczych miast z głębi terytorium USA, Ameryka w oparciu o afirmację wolności, obwarowanej absolutnymi zasadami moralnymi, płynącymi z chrześcijaństwa, apoteozę indywidualizmu, własności i równości szans, szacunek do religii i tradycji, historii i kultury, Ameryka jako nie Imperium, ale właśnie Republika, tj. tutaj jako państwo narodowe, skupiające się przede wszystkim na problemach wewnętrznych (co – według A. Dugina – da się pogodzić z lansującym przez niego wielocentrycznym ładem międzynarodowym), Ameryka jako tożsama z cywilizacją Lądu, tj. cywilizacją konserwatywną, tradycyjną[6]  

Autor kilkuset artykułów opublikowanych w prasie rosyjskiej i zagranicznej[7].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Drogi Absolutu (1991)
  • Misteria Eurazji (1991)
  • Teoria hiperborejska (1992)
  • Konserwatywna rewolucja (1994)
  • Templariusze proletariatu (1997)
  • Podstawy geopolityki (1997)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Hańderek, Geneza neoimperializmu rosyjskiego, www.politykawschodnia.pl, dostęp od 31 X 2012 r.. [dostęp 2013-02-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-13)].
  2. Stanisław Janecki, Nadwiślańskie oddziały szturmowe Putina. w: W Sieci 2014, 16 (72), 32-34.
  3. Власти Греции отказали в визите российскому философу и журналисту Александру Дугину
  4. a b Marcin Łuniewski, Aleksander Dugin. Rosja ma nowego Rasputina, Rzeczpospolita, 25 marca 2017.
  5. a b Krzysztof Karczewski, Tradycja, imperium, geopolityka. Eurazjatyzm w ujęciu Aleksandra Dugina jako alternatywa wobec liberalizmu oraz demokracji liberalnej, Toruń 2017, s. 52.
  6. 1 K. Karczewski, In Trump We Trust. Stosunek Aleksandra Dugina do Donalda Trumpa i jego wizji Stanów Zjednoczonych Ameryki, Toruń 2020, s. 110.
  7. Leszek Sykulski, Koncepcja Radykalnego Podmiotu i "czwarta teoria polityczna" Aleksandra Dugina w kontekście bezpieczeństwa Polski i Unii Europejskiej, www.academia.edu, dostęp: 14.05.2017 r.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Karczewski, Tradycja, imperium, geopolityka. Eurazjatyzm w ujęciu Aleksandra Dugina jako alternatywa wobec liberalizmu oraz demokracji liberalnej, Toruń 2017. ​ISBN 978-83-8019-791-6
  • Krzysztof Karczewski, In Trump We Trust. Stosunek Aleksandra Dugina do Donalda Trumpa i jego wizji Stanów Zjednoczonych Ameryki, Toruń 2020. ​ISBN 978-83-8180-299-4

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]