Edward Lipiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Edward Lipiński
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 18 października 1888
Nowe Miasto, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 13 lipca 1986
Warszawa, Polska
Zawód ekonomista
Narodowość polska

Edward Lipiński (ur. 18 października 1888 w Nowym Mieście nad Pilicą, zm. 13 lipca 1986 w Warszawie) – polski ekonomista, działacz społeczny i uczestnik opozycji w PRL, współzałożyciel Komitetu Obrony Robotników i Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR”[1].

Był synem Jana, cukiernika, i Teodory z Klimkiewiczów.

Zajmował się teorią koniunktur oraz historią polskiej myśli ekonomicznej, opisał teorię równowag cząstkowych.

Działalność polityczna i społeczna[edytuj | edytuj kod]

Socjalista związany z PPS-Lewicą (1906–1918) w 1946 wstąpił do PPS, a po zjednoczeniu z PPR był członkiem PZPR do 1975 roku. W latach 1956–1959 należał do Klubu Krzywego Koła, a od 1956 do 1962 był wiceprzewodniczącym Rady Ekonomicznej przy Prezesie Rady Ministrów. Sygnatariusz Listu 34, Memoriału 59 i Listu 14 oraz listu do The Times, zawierającego stwierdzenie, że w Polsce nie było represji i dyskredytującego Radio Wolna Europa. Jeden z założycieli KOR. Członek założyciel niezależnego Towarzystwa Kursów Naukowych. Członek Komisji Helsińskiej. W czasie zjazdu NSZZ „Solidarność” (1980) w swoim wystąpieniu ogłosił zakończenie działalności KOR.
Edward Lipiński sam siebie określał socjalistą utopijnym. Ludwik Hass wymieniał go jako członka loży masońskiej w Warszawie o nazwie „Kopernik”.

Działalność zawodowa[edytuj | edytuj kod]

W 1928 r. założył Instytut Badania Koniunktur Gospodarczych i Cen, którym kierował do 1939 r. Od 1929 r. profesor zwyczajny Szkoły Głównej Handlowej i redaktor naczelny „Ekonomisty”. W czasie okupacji niemieckiej (1939–1945) brał udział w tajnym nauczaniu ekonomii i współpracował z Departamentem Pracy Delegatury Rządu Londyńskiego i Biurem Studiów Armii Krajowej. Kierował Instytutem Gospodarki Narodowej w latach 1945–1949. Twórca Szkoły Głównej Planowania i Statystyki i jej profesor od 1949. Od 1949 r. także pracownik Uniwersytetu Warszawskiego (profesor na Wydziale Prawa i Administracji UW w latach 1949–1953). Założyciel Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego i jego prezes w latach 1945–1965.

Był członkiem: Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, Polskiej Akademii Nauk, francuskiej Akademii Nauk Moralnych i Politycznych (fr. Academie des sciences Morales et Politique), Międzynarodowego Instytutu Statystycznego, członkiem-korespondentem British Academy i honorowym prezesem Międzynarodowej Asocjacji Nauk Ekonomicznych (fr. Assotiation Francaisee des Sciences Economique).

Za osiągnięcia naukowe uhonorowany Nagrodą Państwową:

  • II stopnia (1955)
  • I stopnia (1970)

Laureat nagród:

Odznaczony:

Był pierwszym doktorem honoris causa Szkoły Głównej Planowania i Statystyki, także doktorem honoris causa Uniwersytetu w Nowym Jorku.

Ważniejsze publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Inspekcja pracy, Warszawa 1916
  • Poglądy ekonomiczne Mikołaja Kopernika, Warszawa 1955
  • Studia nad historią polskiej myśli ekonomicznej, Warszawa 1956
  • Merkantylizm i początki szkoły klasycznej, Warszawa 1958
  • De Copernik a Stanislas Leszczyński, Paris 1961
  • Teoria ekonomii i aktualne zagadnienia gospodarcze, Warszawa 1961
  • Historia powszechnej myśli ekonomicznej do roku 1870, Warszawa 1968
  • Karol Marks i zagadnienia współczesności, Warszawa 1969
  • Historia polskiej myśli społeczno-ekonomicznej, Wrocław 1975
  • Problemy, pytania, wątpliwości. Z warsztatu ekonomisty, Warszawa 1981

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Kryptonim „Gracze”. Służba Bezpieczeństwa wobec Komitetu Obrony robotników i Komitetu Samoobrony społecznej „KOR” 1976–1981, wybór, wstęp i opracowanie Łukasz Kamiński i Grzegorz Waligóra, Warszawa 2010, s. 53.
  2. M.P. z 1951 r. Nr 74, poz. 1007.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wielka Ilustrowana Encyklopedia Powszechna Wydawnictwa Gutenberg Print, Warszawa 2001, t. 36/14. ​ISBN 83-87697-00-1​ ​ISBN 83-87697-62-1​.
  • Adam Bosiacki, Edward Lipiński, [w:] Profesorowie Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego 1808–2008, praca zbiorowa pod red. Grażyny Bałtruszajtys, Warszawa 2008, s. 232–234.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]