Gierłoż (powiat ostródzki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 53°36′43″N 19°46′15″E
- błąd 38 m
WD 53°36'43"N, 19°46'15"E
- błąd 38 m
Odległość 6 m
Gierłoż
osada
Państwo  Polska
Województwo  warmińsko-mazurskie
Powiat ostródzki
Gmina Ostróda
Strefa numeracyjna 89
Tablice rejestracyjne NOS
SIMC 0484937
Położenie na mapie gminy wiejskiej Ostróda
Mapa konturowa gminy wiejskiej Ostróda, po lewej znajduje się punkt z opisem „Gierłoż”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Gierłoż”
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa konturowa województwa warmińsko-mazurskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Gierłoż”
Położenie na mapie powiatu ostródzkiego
Mapa konturowa powiatu ostródzkiego, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Gierłoż”
Ziemia53°36′43″N 19°46′15″E/53,611944 19,770833

Gierłożosada w Polsce położona nad rzeką Drwęcą w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Ostróda. Siedziba sołectwa[1]. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś złożona około 1437 r. W dokumentach z 1530 r. pojawia się informacja, iż Kwiryn Schick nadał niejakiemu Marcinowi, za wierną służbą w wojnie jeźdźców, karczmę w Gierłoży wraz z czterema włókami. Z zapisów z 1548 r. wynika, że majątek ziemski leżał odłogiem. W 1551 r. odkupiono od dotychczasowego właściciela karczmę a siedmiu chłopów z Kajkowa wykarczowało niewielka część lasu, leżąca wokół Gierłoży. W roku 1557 książę Albrecht nadał Janowi z Witramowa, staroście z Pasłęka, jedna włókę w Gierłoży oraz prawo budowy wiatraka w Napromku. W tym czasie majątek ziemski liczył 13 włók. W 1564 r. las należący do majątku książęcego karczowało ośmiu chłopów przez sześć tygodni. W 1607 r. w majątku książęcym odrabiało szarwark 21 chłopów z Lipowa, 25 z Reszek oraz 8 z Samborowa. Pracowali przy zbiorze siana i zbóż. W okresie zimowym w majątku znajdowało się 166 sztuk bydła, 25 koni i tysiąc owiec. Folwark obejmował 450 mórg ziemi.

W 1624 r. wdowa von Ölsnitz sprzedała Jerzemu Miliczowi młyn w Gierłoży. W latach 1696-1702 owczarnię liczącą 1500 owiec dzierżawił Marcin Schultz. Według danych z 1714 r. folwark wraz z owczarnia (szafarnią) obejmował 28 włók i 6 mórg ziemi. Szarwark odrabiało 11 chłopów z Turznicy, 7 z Samborowa i 6 z Reszek. W 1718 r. majątek królewski dzierżawił Chrystian Petrykowski. W 1776 t. szarwark odrabiało dwa razy w tygodniu 21 chłopów z okolicznych wsi. W tym okresie w folwarku były dwa domy z piętnastoma mieszkańcami.

W 1820 r. w folwarku było 18 domów z 120 mieszkańcami. W 1895 r. folwark obejmował 517 ha ziemi i zamieszkany był przez 102 mieszkańców. W 1925 r. do Gierłoży należało 1102 ha ziemi i mieszkały tu 174 osoby. W 1939 r. we wsi było 149 mieszkańców.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Gierłoż, Gierłoż Polska

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ostróda. Z dziejów miasta i okolic. Pojezierze, Olsztyn, 1976, 448 str.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Sołectwa. Urząd Gminy Ostróda. [dostęp 2010-03-16].