Ina Benita

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ina Benita
Ilustracja
Imię i nazwisko Inna Florow-Bułhak
Data i miejsce urodzenia 1 lutego albo 1 marca 1912
Kijów
Data i miejsce śmierci we wrześniu 1984
Mechanicsburg
Zawód aktorka
Współmałżonek 1. Gieorgij Tiesławski
(1931–1933)
2. Stanisław Lipiński
(1938−1945/1974[a])
3. Hans Georg Pasch
(1945)
4. Lloyd Fraser Scudder
(1954–1964)

Ina Benita, właściwie Inna Florow-Bułhak (ur. 1 lutego[1][2] albo 1 marca[3] 1912 w Kijowie, zm. we wrześniu 1984 w Mechanicsburgu[2][4]) – polska aktorka teatralna i filmowa.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się jako Inna Florow-Bułhak. Była córką Mikołaja Gerwazego Florow-Bułhaka (1875, Symferopol – 1944, Warszawa) i Heleny z domu Jeszczenko (1880, Kijów – 1920, Warszawa); rodzice byli wyznania prawosławnego[5][6]. W 1920 roku, wskutek ofensywy bolszewickiej, rodzina aktorki przyjechała do Polski. Benita ukończyła paryską szkołę Sacré-Cœur, a także Kursy Wokalno-Dramatyczne H. J. Hryniewieckiej w Warszawie. Zadebiutowała 29 sierpnia 1931 w warszawskim teatrzyku „Nowy Ananas”, w programie Raj bez mężczyzn. Występowała także w „Morskim Oku” i kabarecie „Femina”. W 1932 debiutowała w filmie Ryszarda Biskego pt. Puszcza, w którym grała rolę młodej dziedziczki – Reni. Od tej pory poświęciła się głównie karierze filmowej. Od 1937 roku była związana ze stołecznymi teatrami rewiowymi. Grała m.in. w „Cyruliku Warszawskim” (1937), „Teatrze Malickiej” (1938) i „Wielkiej Rewii” (1938–39), a od wiosny 1939 w „Ali Babie”.

W czasie II wojny światowej Benita występowała w jawnych teatrach: „Komedia”, „Niebieski Motyl”, „Miniatury”. Współpracowała z kontrwywiadem ZWZ-AK, w którym na zlecenie Romana Niewiarowicza rozpracowywała Niemców i współpracujących z nimi polskich aktorów. W trakcie kooperacji poznała Austriaka Ottona Havera, oficera Wehrmachtu, z którym wyjechała do Wiednia. W 1944 roku para powróciła do Warszawy. Ich romans został odkryty przez władze okupacyjne i oboje byli oskarżeni o Rassenschande. Za związek z Polką oficera wysłano na front wschodni, a Benitę uwięziono na Pawiaku, gdzie 7 kwietnia 1944 urodziła syna, Tadeusza Michała. Z więzienia została zwolniona 31 lipca 1944[7]. W Polsce po raz ostatni widziano ją podczas powstania warszawskiego, gdy schodziła do kanałów wraz z czteromiesięcznym dzieckiem[8].

Przez wiele lat dalsze losy aktorki nie były znane. Najczęściej przyjmowano, że Benita zginęła razem z synem w kanałach lub doszła nimi do Śródmieścia i tam, we wrześniu, straciła życie podczas bombardowania. Informacje o jej śmierci były kwestionowane przez środowiska aktorskie, które zakładały, że uciekła z kraju – nie były jednak w stanie tego udowodnić.

Z dokumentów udostępnionych w listopadzie 2018 roku przez rodzinę Paschów wynikło, że pod koniec wojny (w kwietniu 1945) aktorka wyjechała razem z synem i partnerem, Hansem Georgiem Paschem, do zachodnioniemieckiej miejscowości Hohegeiß, w powiecie Goslar w Dolnej Saksonii. Pasch był Niemcem opozycyjnym wobec polityki nazistowskiej, a także pomagającym Polakom i Żydom. Benita była z nim w nieformalnym związku od 1943 roku. Dwa miesiące po wyjeździe wyszła za niego za mąż, a po ślubie przyjęła nazwisko małżonka[9]. Para miała dziecko – córkę Ritę Annę (urodzoną 28 lipca 1945), która zmarła trzy dni po narodzinach. Synami Hansa Georga Pascha z poprzedniego małżeństwa, a zarazem przyrodnimi braćmi Tadeusza Michała Pascha (syna Iny Benity), byli Ingo Paš, minister w pierwszym demokratycznym rządzie Słowenii[10] (1990–1992) i jego brat bliźniak Boris Pasch, dyplomata słoweński w Berlinie, obaj urodzeni w 1941 roku. 15 listopada 1945 roku mąż Benity został zamordowany, wobec czego latem 1946 aktorka zdecydowała się opuścić Hohegeiß wraz z synem[11].

Zgodnie z informacjami udostępnionymi w lutym 2019 przez rodzinę Scudderów z USA, Benita przeniosła się wówczas do Francji. Mieszkała w Nicei i Cannes, gdzie pracowała jako tancerka i śpiewaczka w barach oraz nocnych klubach[12]. Z uwagi na trudną sytuację finansową w 1949 oddała syna Tadeusza na wychowanie do szkoły klasztornej, przypuszczalnie do Sacré-Cœur, w której spędziła swoją młodość. W tym samym czasie poznała Amerykanina Lloyda Frasera Scuddera, przedstawiciela służby cywilnej w United States Air Force, któremu 25 lipca 1950 roku w Nicei urodziła syna, Johna. W 1951 Scudder został razem ze swoim oddziałem wezwany do Maroka, co wpłynęło na poprawę sytuacji finansowej aktorki, wobec czego w 1952 odebrała Tadeusza ze szkoły klasztornej. Rok później wyjechała razem z dziećmi do partnera, który mieszkał wówczas w Algierii. Z powodu zawiązania się Frontu Wyzwolenia Narodowego, które skutkowało wybuchem późniejszej wojny algierskiej, nowo założona rodzina przeniosła się do Maroka. W kwietniu 1954 roku Ina Benita wzięła ślub z Lloydem Scudderem w Casablance. W grudniu 1959, na żądanie króla Muhammada V, amerykańskie wojska były zmuszone opuścić Maroko, wobec czego 10 czerwca 1960 roku Scudderowie wyemigrowali do Stanów Zjednoczonych[13].

Ina Benita, już jako Ina Scudder, mieszkała kolejno w Albuquerque w Nowym Meksyku, Dayton w Ohio i ostatecznie w Middletown (w hrabstwie Dauphin w stanie Pensylwania). 1 czerwca 1964 Lloyd Scudder zmarł z powodu nowotworu. Po jego śmierci aktorka pracowała jako sprzątaczka, a także zajmowała się malowaniem obrazów. W 1972 dom rodziny Scudderów został uszkodzony przez huragan Agnes. Benita zmarła we wrześniu 1984 roku w Mechanicsburgu na raka płuc, jest pochowana na cmentarzu w Middletown[14].

Dodatkowe informacje[edytuj | edytuj kod]

  • Ina Benita znała biegle cztery języki obce: angielski, francuski, niemiecki i rosyjski, a rozumiała też włoski i hiszpański.
  • We wrześniu 2010 roku w miesięczniku „Bluszcz” ukazał się fikcyjny wywiad z aktorką, który przeprowadził Marcin Szczygielski.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Źródło[2][15][16].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Formalnie aktorka nigdy nie sfinalizowała rozwodu ze Stanisławem Lipińskim. Operator nie stawił się w sprawie jej wniosku rozwodowego 13 września 1943 roku, z uwagi na stacjonowanie z Armią Andersa. Po wojnie nie wiedzieli wzajemnie o swoich losach, a Lipiński poślubił Janinę z Jasińskich.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]